အမေရိကန်ရဲ့ သုံးဆင့်နည်းလမ်းအောက် ရောက်လာနေတဲ့ ကျူးဘား
Posted_Date
Image
Body
အမေရိကန်အင်ပါယာဝါဒရဲ့ လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်တွေကို သေချာစောင့်ကြည့်မယ်ဆိုရင် ထပ်ခါထပ်ခါ တွေ့မြင်ရတဲ့ပုံစံတစ်ခုရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကို အရင်ဦးဆုံးအနေနဲ့ စီးပွားရေးနဲ့ ပိတ်ဆို့ဖိနှိပ်မယ်၊နောက်တစ်ဆင့်မှာ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေး၊ သတင်းမီဒီယာတွေကနေဖိအားပေးမယ်၊ အဆုံးမှာတော့ တိုက်ရိုက်စစ်ရေးအင်အားအသုံးပြုပြီး ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်မယ်ဆိုတဲ့ “ပိတ်ဆို့၊ ခြိမ်းခြောက်၊ ကျူးကျော်”နည်းလမ်းပါပဲ။ ဒါကိုအမေရိကန်ရဲ့သုံးဆင့်နည်းလမ်းလို့ခေါ်နိုင်ပါတယ်။ ဒီနည်းလမ်းဟာ အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒရဲ့ အဓိကပုံစံတစ်ခုလိုဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာ နိုင်ငံများစွာက ဒီပုံစံရဲ့သားကောင်ဖြစ်ခဲ့ရပါတယ်။
ဒီနည်းလမ်းက အမြဲတမ်းအောင်မြင်နေတယ်လို့တော့မဟုတ်ပါဘူး။ မကြာသေးခင်က အီရန်နဲ့ ပဋိပက္ခတွေမှာ အမေရိကန်နဲ့ အစ္စရေးတို့ မျှော်လင့်ထားသလိုအနိုင်မရခဲ့တာကိုတောင် အမေရိကန်ရဲ့ စစ်ဝါဒီပညာရှင်တချို့က ဝန်ခံလာကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကျရှုံးမှုတွေက အမေရိကန်နိုင်ငံရေးသမားတွေကို နောက်မဆုတ်စေပါဘူး။ သူတို့အတွက် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကို စီးပွားရေးအရအသက်ရှူမရအောင် ပိတ်ဆို့ဖိနှိပ်တာ၊ ပြည်သူတွေကို ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်အောင် လုပ်တာ၊ နောက်ဆုံးမှာ စစ်အင်အားနဲ့ရိုက်ချိုးပစ်တာဟာ ပုံမှန်လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်တစ်ခုလိုဖြစ်နေပါတယ်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီး နောက်ပိုင်းကာလကို ပြန်ကြည့် မယ်ဆိုရင် အမေရိကန်ရဲ့စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုနဲ့ စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှု နှစ်မျိုးစလုံးကိုခံခဲ့ရတဲ့ နိုင်ငံတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။ ကျူးဘား၊ အီရတ်၊ လစ်ဗျား၊ဆီးရီးယား၊ ပနားမား၊ ဂရန်နာဒါ၊ ဒိုမီနီကန်၊ ယူဂိုဆလားဗီးယား၊ မြောက်ကိုရီးယားနဲ့ အီရန်တို့လို နိုင်ငံတွေဟာ အမေရိကန်ရဲ့ စီးပွားရေးစစ်ပွဲ၊ ကုန်သွယ်ရေးပိတ်ဆို့မှု၊ ငွေကြေးတားမြစ်မှုတွေအပြင် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှု၊ မြေပြင်ကျူးကျော်မှု၊ ကိုယ်စားတပ်တွေအသုံးပြုပြီး စစ်ဆင်မှုတွေကိုပါ ခံခဲ့ရပါတယ်။ ဒီအချက်ကိုကြည့်ရင် အမေရိကန်ဟာ အင်အားသုံးဖိနှိပ်သူပိုဖြစ်နေတယ်ဆိုတာ ပြသနေပါတယ်။
ယူကရိန်းပဋိပက္ခကို ကြည့်မယ်ဆိုရင်လည်း အမေရိကန်ရဲ့ ဒီနည်းလမ်းကို ထပ်မြင်နိုင်ပါတယ်။ ယူကရိန်းဟာ တစ်နိုင်ငံတည်းအားနဲ့ ရုရှားကို အခုလောက်ထိကြာအောင် မတောင့်ခံနိုင်ဘူးဆိုတာ လူတိုင်းသိပါတယ်။ စစ်လက်နက်၊ ထောက်လှမ်းရေး၊ နည်းပညာ၊ ငွေကြေး၊ သတင်းအချက်အလက် စတဲ့အရာတွေအားလုံးကို အမေရိကန်နဲ့ အနောက်နိုင်ငံတွေက ထောက်ပံ့ပေးနေတာပါ။ အဲဒီလိုနဲ့ ရုရှားနိုင်ငံအတွင်းပိုင်းထဲအထိ တိုက်ခိုက်မှုတွေဖြစ်လာပါတယ်။
ဒါဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာ နျူကလီးယားလက်နက်အများဆုံးရှိတဲ့ ရုရှားနဲ့တိုက်ရိုက်ရင်ဆိုင်နေရတဲ့ အန္တရာယ်ကြီးကတောင် အမေရိကန်နိုင်ငံရေးသမားတွေကို အပြည့်အဝမတားဆီးနိုင်ဘူးဆိုတာ ပြနေပါတယ်။
ဒီလိုမျိုးသမိုင်းနောက်ခံအခြေအနေတွေကြားမှာ လက်ရှိအမေရိကန်က ကျူးဘားကိုပို့နေတဲ့ သတင်းစကားတွေကိုကြည့်ရင် ပိုပြီးသတိထားစရာဖြစ်လာပါတယ်။ မကြာသေးခင်က အမေရိကန်ထောက်လှမ်းရေးသတင်းအရင်းအမြစ်ဆိုသူတွေက ကျူးဘားမှာ ဒရုန်းအစင်း ၃၀၀ ဝန်းကျင်ရှိနေပြီး အမေရိကန်ပစ်မှတ်တွေကိုတိုက်ခိုက်ဖို့ စီစဉ်နေတယ်လို့ ပြောလာပါတယ်။ ဂွမ်တာနာမိုပင်လယ်အော်က အမေရိကန်စခန်းကိုပါ တိုက်ခိုက်နိုင်တဲ့အပြင် ဖလော်ရီဒါအထိပါ ရောက်လာနိုင်တယ်လို့ ဆိုကြပါတယ်။ ဒီလိုစွပ်စွဲချက်တွေထဲမှာ ရုရှား၊ တရုတ်နဲ့ အီရန်တို့ကလည်း ကျူးဘားနဲ့ ပူးပေါင်းနေတယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်းတွေပါ ထည့်သွင်းထားပါတယ်။
ဒီသတင်းတွေကိုစဉ်းစားကြည့်ရင် အလွန်အကျွံ အဓိပ္ပာယ်မရှိတာကို မြင်နိုင်ပါတယ်။ ကျူးဘားလို အမေရိကန်နဲ့ အင်အားမမျှတဲ့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဟာကိုယ်တိုင် အမေရိကန်မြေပြင်ကိုတိုက်ခိုက်ဖို့ စတင်မယ်ဆိုတာ အမှန်တကယ်ဖြစ်နိုင်ခြေနည်းပါတယ်။
အဲဒီလိုလုပ်လိုက်ရင် အမေရိကန်ကို တိုက်ရိုက်ကျူးကျော်စေဖို့ အကြောင်းပြချက်ပေးသလို ဖြစ်သွားမှာပါ။ ဒါကြောင့် ဒီလိုစွပ်စွဲချက်တွေဟာ ကျူးဘားနိုင်ငံရဲ့ စစ်ရေးအစီအစဉ်မဟုတ်ဘဲ အမေရိကန်နိုင်ငံဘက်ကစစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုအတွက် ကြိုတင်လမ်းခင်းနေခြင်းသာဖြစ်တယ်လို့ လူအများကမြင်လာကြပါတယ်။
အမေရိကန်သမိုင်းကို ပြန်ကြည့်ရင် ဒီလိုမျိုးလုပ်ရပ်တွေက အသစ်အဆန်းမဟုတ်ပါဘူး။ ၂၀၀၃ ခုနှစ်မှာအီရတ်ကိုကျူးကျော်တုန်းက “လူအစုလိုက်အပြုံလိုက် သေစေနိုင်တဲ့လက်နက်” ရှိတယ်လို့ ပြောခဲ့ပေမယ့် နောက်ဆုံးမှာ ဘာမှမတွေ့ခဲ့ပါဘူး။ လစ်ဗျားနိုင်ငံကို တိုက်ခိုက်စဉ်တုန်းကလည်း “လူ့အခွင့်အရေးကိုကာကွယ်ဖို့” ဆိုပြီး စတင်ခဲ့ပေမယ့် နောက်ဆုံးမှာ နိုင်ငံသာပျက်စီးသွားခဲ့ရပါတယ်။ အီရန်နိုင်ငံကိုလည်းနျူကလီးယားလက်နက် တည်ဆောက်နေတယ်ဆိုပြီး နှစ်ပေါင်းများစွာ ဖိအားပေးခဲ့ပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေတွေကြောင့် ကျူးဘားအပေါ် အခုထုတ်လာတဲ့ စွပ်စွဲချက်တွေကိုလည်း လူအများက သံသယနဲ့ကြည့်နေကြတာပါ။
ကျူးဘားအစိုးရကတော့ အမေရိကန်ရဲ့စွပ်စွဲချက်တွေကို တိုက်ရိုက်ငြင်းဆိုထားပါတယ်။ သူတို့ကအမေရိကန်ဟာ စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုအတွက် အတုအယောင်အမှု တည်ဆောက်နေတယ်လို့ ပြောထားပါတယ်။ ဒီလိုပြောတာဟာ အခြေအမြစ်မရှိမဟုတ်ပါဘူး။ အမေရိကန်ဟာ အရင်ကလည်း စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုမလုပ်ခင် ဝါဒဖြန့်မှုတွေ၊ စွပ်စွဲချက်တွေ၊ ထောက်လှမ်းရေးသတင်းအတုတွေကို အသုံးပြုခဲ့ဖူးပါတယ်။
အခုနောက်ထပ်ဖြစ်ပေါ်လာတာက အမေရိကန်တရားရေးဌာနက ကျူးဘားသမ္မတဟောင်းဖြစ်တဲ့ ရောကက်စထရိုကို လွန်ခဲ့တဲ့ ၂၅ နှစ်ကျော်တုန်းက လေယာဉ်နှစ်စင်းကိုပစ်ချမှုနဲ့ တရားစွဲလိုက်တာပါ။
ဒီလုပ်ရပ်ဟာ နိုင်ငံရေးဖိအားတိုးမြှင့်မှုတစ်ခုအဖြစ်မြင်ရပါတယ်။ အမေရိကန်ဟာ ဗင်နီဇွဲလားသမ္မတ နီကိုလပ်မာဒူရိုကို ဖမ်းဆီးဖို့လုပ်ဆောင်ခဲ့သလိုမျိုးကျူးဘားခေါင်းဆောင်တွေကိုလည်း အလားတူလုပ်ဆောင်နိုင်တယ်ဆိုတဲ့ အချက်ပြမှုပါပဲ။
ကျူးဘားဟာ စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုဒဏ်ကို ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာကြာ ခံစားနေရတဲ့နိုင်ငံဖြစ်ပါတယ်။ အမေရိကန်က ကျူးဘားအပေါ် ကုန်သွယ်ရေးတားမြစ် မှုတွေ၊ ငွေကြေးပိတ်ဆို့မှုတွေ၊ နိုင်ငံတကာဘဏ်လုပ်ငန်းမှာအခက်အခဲဖြစ်အောင်တွေကို ဆက်တိုက် လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကျူးဘားပြည်သူတွေဟာ လောင်စာဆီပြတ်လပ်မှု၊ အစားအစာအခက်အခဲ၊ ဆေးဝါးရှားပါးမှု၊ လျှပ်စစ်မီးပြတ်တောက်မှုတွေရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။ ဒီအခြေအနေဟာ စစ်တိုက်နေတာမဟုတ်ပေမယ့် လူ့အသိုင်းအဝိုင်းတစ်ခုလုံးကို တဖြည်းဖြည်းနဲ့ဖျက်ဆီးနေတဲ့ စစ်ပွဲတစ်မျိုးဖြစ်နေပါတယ်။
အမေရိကန်က ကျူးဘားကို ဒီလောက်အထိရန်လိုနေရတဲ့ အဓိကအကြောင်းရင်းကတော့ ၁၉၅၉ ခုနှစ်ကျူးဘားတော်လှန်ရေးနောက်ပိုင်း ကျူးဘားဟာ အမေရိကန်ရဲ့ လက်အောက်ခံနိုင်ငံအဖြစ် မနေတော့တာကြောင့်ပါပဲ။ အရင်က ကျူးဘားဟာ အမေရိကန်စီးပွားရေးအကျိုးစီးပွားတွေအတွက် အရေးကြီးတဲ့ နေရာတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တော်လှန်ရေးနောက်ပိုင်းမှာ ကျူးဘားက ကိုယ်ပိုင်အချုပ်အခြာအာဏာနဲ့ ရပ်တည်ဖို့ ကြိုးစားလာပါတယ်။ အဲဒါကို အမေရိကန်က ဘယ်တော့မှ လက်မခံနိုင်ခဲ့ပါဘူး။
လွတ်လပ်ခွင့်၊ ဒီမိုကရေစီ၊ လူ့အခွင့်အရေးဆိုတဲ့ စကားတွေကို အမေရိကန်က အမြဲပြောနေတတ်ပေမယ့် တကယ်တမ်းမှာတော့ သူတို့အကျိုးစီးပွားကို မလိုက်နာတဲ့ နိုင်ငံတွေအပေါ် ဖိနှိပ်ဖို့အသုံးပြုတဲ့ နိုင်ငံရေးစကားလုံးတွေသာဖြစ်နေတာပါ။ အမေရိကန်နဲ့မတူတဲ့ စီးပွားရေးစနစ်ရှိတာ၊ ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒနီးစပ်တာ၊ ကိုယ်ပိုင်အကျိုးစီးပွားကို ဦးစားပေးတာတွေကို ဝါရှင်တန်က လက်မခံနိုင်ပါဘူး။
ကျူးဘားနဲ့ အမေရိကန်ကြား ပဋိပက္ခရဲ့ အဓိကအချက်က အယူဝါဒထက် အချုပ်အခြာအာဏာဖြစ်ပါတယ်။ အမေရိကန်အနီးမှာရှိတဲ့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကအမေရိကန်ရဲ့သဘောကို မလိုက်နာဘူးဆိုတာကို ဝါရှင်တန်က လက်မခံနိုင်ပါဘူး။ Monroe Doctrineဆိုတဲ့ အမေရိကန်ရဲ့ ဒေသဆိုင်ရာအာဏာအယူအဆကလည်း အမေရိကန်အနီးက နိုင်ငံတွေကို သူတို့ရဲ့ သြဇာအောက်မှာပဲရှိစေချင်တဲ့ သဘောထားကိုပြသနေပါတယ်။
လက်ရှိ ကျူးဘားအစိုးရကို လူတစ်ယောက်ချင်းစီက ဘယ်လိုမြင်မြင် အမေရိကန်က နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံကို ဒီလောက်အထိ စီးပွားရေးဖိနှိပ်မှု၊ စစ်ရေးခြိမ်းခြောက်မှု၊ နိုင်ငံရေးဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှုတွေ လုပ်ခွင့်မရှိပါဘူး။ ကျူးဘားရဲ့စီးပွားရေးစနစ် ကောင်းမွန်နေသလား၊မကောင်းနေဘူးလားဆိုတာတောင် အမှန်တကယ် အကဲဖြတ်ဖို့ခက်ပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာကြာ အမေရိကန်ရဲ့ ဖိနှိပ်ပိတ်ဆို့မှုတွေကြောင့် ကျူးဘားစီးပွားရေးဟာ ပုံမှန်အခြေအနေတစ်ခုမှာ ဘယ်တော့မှမရှိခဲ့လို့ပါ။
စီးပွားရေးအခက်အခဲရှိတယ်ဆိုတာနဲ့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ကို ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခွင့်ရလာတာမျိုးလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ အဲဒီလိုဆိုရင် အကြွေးပမာဏကြီးထွားနေတဲ့၊ လူနေမှုစရိတ်အကျပ်အတည်းနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတဲ့ အမေရိကန်ကိုပါ တခြားနိုင်ငံတွေက အစိုးရပြောင်းလဲသင့်တဲ့နိုင်ငံလို့ သတ်မှတ်နိုင်သွားမှာပါ။
လက်ရှိ ကျူးဘားသမ္မတ မီဂွယ်ဒီးယက်ကန်နယ်ကတော့ အမေရိကန်ကျူးကျော်လာရင် ပြင်းထန်တဲ့ တော်လှန်မှုနဲ့ရင်ဆိုင်ရမယ်လို့ သတိပေးထားပါတယ်။
သူက အဲဒီလိုစစ်ပွဲမျိုးဖြစ်လာရင် သွေးချောင်းစီးမယ့်အခြေအနေဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ ပြောထားပါတယ်။ အမေရိကန်ရဲ့ ဖိအားအောက် ကျရှုံးသွားတဲ့နိုင်ငံတွေရှိသလို တောင့်ခံနိုင်ခဲ့တဲ့ နိုင်ငံတွေလည်းရှိပါတယ်။ ဗင်နီဇွဲလားက အမေရိကန်ရဲ့ဖိအားဒဏ်ကို အပြင်းအထန်ခံခဲ့ရပေမယ့် အီရန်ကတော့ အပြည့်အဝ မကျရှုံးခဲ့ပါဘူး။ ကျူးဘားရဲ့အနာဂတ်က ဘယ်လိုဖြစ်မလဲဆိုတာတော့ ယနေ့အထိ မသေချာသေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ သေချာတာတစ်ခုကတော့ အမေရိကန်ရဲ့ “ပိတ်ဆို့၊ ခြိမ်းခြောက်၊ ကျူးကျော်”ဆိုတဲ့သုံးဆင့်နည်းလမ်းဟာ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံရေးမှာ ဆက်လက်အသုံးချနေဆဲဖြစ်သလို ဒီလိုအသုံးချမှုအောက်မှာ ကျူးဘားနိုင်ငံက ရောက်ရှိလာနေတာပဲဖြစ်ကြောင်း ရေးသားတင်ပြ လိုက်ရပါတယ်။ ။
MWD
