အဝလွန်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲရောဂါအန္တရာယ်များကို သတိပြုကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ

NoahJune222

Article_Author

ဒေါက်တာသိင်္ဂီကျော်

Posted_Date

MM-Article-Category
လူမှုရေးကဏ္ဍဆောင်းပါး
လူမှုရေး-ကျန်းမာရေး

Image

အဝလွန်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲရောဂါအန္တရာယ်များကို သတိပြုကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ

Body

 

ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် အဝလွန်ခြင်းသည် လွန်ခဲ့သော ဆယ်စုနှစ်အတွင်း သိသိသာသာ မြင့်တက်လာကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ အဝလွန်ခြင်းသည် ကိုယ်အလေးချိန်ပြဿနာတစ်ခုသာမက ခန္ဓာကိုယ်ရှိ အဆီပိုများကြောင့် နှလုံး၊ အရိုးအဆစ်နှင့် ကိုယ်တွင်းအင်္ဂါများကို ထိခိုက်စေပြီး ဇီဝဖြစ်စဉ်ကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေကာ သွေးချိုဆီးချိုရောဂါနှင့် ကင်ဆာရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို တိုးမြင့်စေသည်။

လူအများစုအတွက် အဝလွန်ခြင်းသည် တိတ်တဆိတ် စတင်လေ့ရှိသည်။ ကိုယ်အလေးချိန်တိုးလာခြင်း၊ အဝတ်အစားများကျပ်လာခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ရာတွင် မသက်မသာဖြစ်ခြင်း၊ ဒူးနာခြင်းနှင့် လှေကားတက်ရာတွင် ခက်ခဲလာခြင်းတို့သည် အစောပိုင်း လက္ခဏာများဖြစ်သည်။ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ အဆီပိုများသည် ခန္ဓာကိုယ်စနစ်များအားလုံးကို ဖိအားပေးလာပြီး နှလုံး၊ အဆစ်များနှင့် သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ထိန်းချုပ်မှုတို့ကို ထိခိုက်စေသည်။

အဝလွန်ခြင်းသည် အသည်း၊ နှလုံးနှင့် ပန်ကရိယကဲ့သို့သော အင်္ဂါများတွင် အဆီစုပုံမှုကြောင့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ အဆီများသည် ဟော်မုန်းများ၊ သွေးကြောများနှင့် ကိုယ်တွင်းစနစ်များကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေသည်။

အဆီပိုများကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ထိခိုက်မှုများ

ကိုယ်အလေးချိန်များလွန်းခြင်းသည် နှလုံးနှင့် သွေးကြောစနစ်ကို ထိခိုက်စေပြီး သွေးပေါင်ချိန်မြင့်တက်စေသည်။ သွေးကြောများတွင် အဆီစုပုံခြင်းကြောင့် နှလုံးရောဂါ၊ လေဖြတ်ခြင်းနှင့် သွေးကြောဆိုင်ရာရောဂါများ ဖြစ်နိုင်ခြေမြင့်တက်စေသည်။ အသည်းတွင် အဆီစုပုံခြင်းသည် ဇီဝဖြစ်စဉ်ချို့ယွင်းမှုနှင့် သွေးချိုဆီးချိုရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို တိုးစေသည်။ ထို့အပြင် အဆစ်များတွင် ဝန်ပိစေပြီး နာတာရှည် အဆစ်ရောင်ရောဂါများ ဖြစ်ပွားစေသည်။

နှလုံးထိခိုက်မှု

အဝလွန်ခြင်းသည် နှလုံးကို ပိုမိုအလုပ်လုပ်စေပြီး နှလုံးရောဂါနှင့် လေဖြတ်ခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ခြေကို မြင့်တက်စေသည်။ သွေးကြောများတွင် အဆီများ စုပုံလာခြင်းကြောင့် သွေးလည်ပတ်မှု ခက်ခဲလာပြီး အသက်ရှူမဝခြင်း၊ မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

အိပ်စက်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော ပြဿနာများ

အဝလွန်သူများတွင် အိပ်နေစဉ် အသက်ရှူရပ်ခြင်း (Sleep Apnea) ဖြစ်နိုင်ပြီး အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး ကျဆင်းစေသည်။ ဟောက်သံကြီးခြင်း၊ ညအိပ်စက်ရာတွင် မကြာခဏ လန့်နိုးခြင်းနှင့် နေ့ခင်းဘက် မောပန်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

ဇီဝဖြစ်စဉ် ပြောင်းလဲမှုများ

အဝလွန်ခြင်းသည် အင်ဆူလင်လုပ်ဆောင်မှုကို ထိခိုက်စေပြီး သွေးတွင်းသကြားဓာတ်မြင့်တက်စေသည်။ ထို့ကြောင့် အမျိုးအစား-၂ သွေးချိုဆီးချိုရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး မျက်လုံး၊ ကျောက်ကပ်နှင့် အာရုံကြောများကို ထိခိုက်စေနိုင်သည်။

အဆစ်များ၏ ပြဿနာများ

ကိုယ်အလေးချိန်ပိုမိုခြင်းကြောင့် ဒူး၊ တင်ပါးနှင့် ကျောရိုးတို့တွင် ဝန်ပိစေပြီး အဆစ်များ ပျက်စီးလာစေသည်။ ထို့ကြောင့် ဒူးနာခြင်းနှင့် အဆစ်ရောင်ရောဂါများ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

အဝလွန်ခြင်းကို ကုသရန် နည်းလမ်းများ

အဝလွန်ခြင်းကို ထိရောက်စွာ ကုသရန် လူနေမှုပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်းသည် အရေးကြီးသည်။ ကိုယ်အလေးချိန် ၅% မှ ၁၀% လျှော့ချနိုင်ပါက ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိနိုင်သည်။

မျှတသော အစားအသောက်အလေ့အထ

အာဟာရပြည့်ဝသော အစားအစာများ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်များနှင့် အမျှင်ဓာတ်များကို ပိုမိုစားသုံးခြင်း၊ အဆီနှင့် သကြားများသော အစားအစာများကို လျှော့ချခြင်းဖြင့် ကိုယ်အလေးချိန်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်သည်။

ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှု

နေ့စဉ် မိနစ် ၃၀ မှ ၆၀ လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်ခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ စက်ဘီးစီးခြင်းနှင့် ရေကူးခြင်းတို့သည် ဇီဝဖြစ်စဉ်ကို ကောင်းမွန်စေသည်။

အိပ်စက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုစီမံခန့်ခွဲမှု

နေ့စဉ် ၇ မှ ၉ နာရီအထိ အိပ်စက်ခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်းတို့သည် ကိုယ်အလေးချိန် ထိန်းချုပ်ရာတွင် အရေးပါသည်။

သို့ဖြစ်၍ ကိုယ်အလေးချိန်ကို ထိန်းချုပ်ခြင်းဖြင့် အဝလွန်ခြင်း၏ နောက်ဆက်တွဲရောဂါများကို လျော့နည်းစေပြီး ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်သော လူနေမှုဘဝကို တည်ဆောက်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။

MWD

ဆက်စပ်ဆောင်းပါးများ

တန်ခူးလနှင့် သင်္ကြန်ပွဲတော်
တန်ခူးလနှင့် သင်္ကြန်ပွဲတော်
ပူပြင်းလှသော နွေအပူရှိန်အောက်တွင် မြန်မာတို့၏စိတ်နှလုံးကိုအေးမြစေသည့် တန်ခူးလအခါသမယသည် မြန်မာ့ဆယ့်နှစ်လရာသီ၏ အစဦးဖြစ်သကဲ့သို့ နှစ်ဟောင်းမှ အညစ်အကြေးများကို ဆေးကြောသန့်စင်ကာ နှစ်သစ်သို့ကူးပြောင်းသည့် မင်္ဂလာရှိသော အချိန်ကာလလည်း ဖြစ်ပါသည်။ တန်ခူးလ၏ ထူးခြားချက်မှာ သဘာဝတရား၏ အလှတရားများဖြစ်သော ပိတောက်ရွှေဝါတို့ ဖူးပွင့်ဝေဆာခြင်းနှင့်အတူ မြန်မာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုအစဉ်အလာ ကြီးမားလှသည့် မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်ကြီးကို ခမ်းနားထည်ဝါစွာ ကျင်းပခြင်းပင်ဖြစ်သည်။​တန်ခူးလ၏ သဘာဝအလှနှင့် နွေဦးအငွေ့အသက်တန်ခူးလသည် နွေရာသီ၏အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိလာသောကာလဖြစ်သော်လည်း သစ်ရွက်ဟောင်းများကြွေကျကာ သစ်ရွက်နုလေးများဝေဆာလာခြင်းက ဘဝသစ်ကိုဖော်ဆောင်နေသကဲ့သို့ ရှိပါသည်။ လေရူးသုန်သုန် တိုက်ခတ်မှုနှင့်အတူ ဥသြငှက်၏ တွန်ကျူးသံတို့က သင်္ကြန်ကာလရောက်ရှိတော့မည့် အချက်ပေးခေါင်းလောင်းသံများအဖြစ် မြန်မာတို့၏နားထဲတွင် ချိုမြိန်စွာ ကြားယောင်နေစေပါသည်။​ရွှေဝါရောင် ပိတောက်နှင့် သင်္ကြန်ဝိညာဉ်မြန်မာတို့၏ မြတ်နိုးရာ ပိတောက်ရွှေဝါပန်းတို့သည် တန်ခူးလ၏ မိုးဦးဖြောက်ဖြောက်နှင့်အတူ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ဖူးပွင့်ကြပါသည်။ ပိတောက်နံ့သည် ရိုးရာသင်္ကြန်၏ ဝိညာဉ်ဖြစ်ပြီး လမ်းဘေးဝဲယာတွင် ပိတောက်ပန်းကိုင်ကာ ရေကစားနေကြသောမြင်ကွင်းမှာ မည်သည့်ပန်းချီကားနှင့်မျှ နှိုင်းယှဉ်၍မရနိုင်အောင် လှပလွန်းလှပါသည်။​နှစ်သစ်ကူး အကူးအပြောင်းနှင့် စိတ်ဓာတ်သစ်သင်္ကြန်သည် နှစ်ဟောင်းမှအညစ်အကြေး၊ အမုန်းတရားနှင့် မကောင်းသော ကံကြမ္မာများကို ရေစင်သွန်းလောင်း၍ ဆေးကြောသန့်စင်သည့် ကာလဖြစ်ပါသည်။ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းချိန်တွင် လူတိုင်းသည် စိတ်သစ်၊ လူသစ်၊ ခွန်အားသစ်တို့ဖြင့် ရှေ့ဆက်နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ကြသည့် မင်္ဂလာရှိသော အပြောင်းအလဲတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။​နိုင်ငံတော်၏ အစီအစဉ်ဖြင့် စည်ကားသိုက်မြိုက်သော သင်္ကြန်ယခုနှစ် သင်္ကြန်ကာလတွင် နိုင်ငံတော်အစိုးရအနေဖြင့် ပြည်သူလူထုတစ်ရပ်လုံး စိတ်အေး ချမ်းသာစွာပျော်ရွှင်နိုင်စေရန်အတွက် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် မဏ္ဍပ်ကြီးများ၊ လမ်းလျှောက်သင်္ကြန်များနှင့် ဖျော်ဖြေရေးအစီအစဉ်များကို စနစ်တကျစီစဉ် ဆောင်ရွက်ပေးထားပါသည်။​အန္တရာယ်ကင်းကင်း ဆင်နွှဲနိုင်ရေး ဦးစားပေး ဆောင်ရွက်မှုအစိုးရအနေဖြင့်ပြည်သူများ သင်္ကြန်ကာလအတွင်း မတော်တဆထိခိုက်မှုများ မရှိစေရန်နှင့် လုံခြုံစိတ်ချစွာ ရေကစားနိုင်ရန်အတွက် လုံခြုံရေးနှင့် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းများကို မြို့ကြီးများအလိုက် အထူးအလေးထား စီမံထားရှိပါသည်။​ကျန်းမာရေးအသိဖြင့် ပျော်ရွှင်သော သင်္ကြန်အပူဒဏ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သော ကျန်းမာရေးပြဿနာများကိုကာကွယ်နိုင်ရန် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနမှ အသိပညာပေးမှုများ ပြုလုပ်လျက်ရှိသကဲ့သို့ သင်္ကြန်မဏ္ဍပ်များတွင်လည်း ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့များ အသင့်ရှိနေစေရန် စီစဉ်ထားခြင်းက ပြည်သူတို့အတွက် အားကိုးရာတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။​တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် ညီညွတ်စွာ ရေကစားကြခြင်းပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီးအသီးသီးရှိ မြို့ရွာများတွင် တိုင်းရင်းသားညီအစ်ကိုမောင်နှမများအားလုံး တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ချစ်ခင်ရင်းနှီးစွာ ရေပက်ဖျန်းကြခြင်းက မြန်မာ့စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ပြသနေသည့် ပြယုဂ်တစ်ခုပင် ဖြစ်ပါသည်။​လမ်းလျှောက်သင်္ကြန်၏ ခေတ်မီဆန်းသစ်သော အလှတရားမြို့ကြီးများတွင် စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာကျင်းပသည့် လမ်းလျှောက်သင်္ကြန်များသည် မိသားစုများ၊ သူငယ်ချင်းများစုပေါင်းကာ လုံခြုံစိတ်ချစွာ လမ်းလျှောက်ရင်း ရေကစားနိုင်သည့် ယဉ်ကျေးမှုအသစ်တစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားလာပါသည်။​ရိုးရာမပျက် စတုဒိသာ ကျွေးမွေးလှူဒါန်းမှုသင်္ကြန်ကာလ၏ လှပသောဓလေ့တစ်ခုမှာ လမ်းတိုင်း၊ မဏ္ဍပ်တိုင်းတွင် မုန့်လုံးရေပေါ်၊ မုန့်လက်ဆောင်းနှင့် ရိုးရာမုန့်များကို စတုဒိသာအဖြစ် စေတနာအပြည့်ဖြင့် ကျွေးမွေးလှူဒါန်းကြခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ဤသည်မှာ မြန်မာတို့၏ ပေးကမ်းရက်ရောသော စိတ်ဓာတ်ကို ထင်ဟပ်စေ ပါသည်။​ဘာသာရေးနှင့် ကုသိုလ်ပွဲတော် အနှစ်သာရသင်္ကြန်ကာလသည် ပျော်ရွှင်မှုသက်သက်သာမက ဘုရားကျောင်းကန်၊ ဓမ္မာရုံများတွင် ဥပုသ်သီလဆောက်တည်ခြင်း၊ သက်ကြီးပူဇော်ပွဲများ ကျင်းပခြင်းတို့ဖြင့်ကုသိုလ်ယူကြသည့် ဘာသာရေးအရလည်း အလွန်လေးနက်သောကာလဖြစ်ပါသည်။​အေးမြသော ရေစင်နှင့် မေတ္တာဓာတ်သင်္ကြန်ရေသည် ပူပြင်းမှုကို အေးမြစေရုံသာမက တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးအကြားရှိသော အာဃာတများကို ချေဖျက်ပေးသည့် မေတ္တာရေစင်လည်း ဖြစ်ပါသည်။ ရေပက်ခံသူနှင့် ရေပက်သူအကြား ပြုံးရွှင်သောမျက်နှာများက ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖော်ဆောင်နေပါသည်။​ယဉ်ကျေးမှု ဖျော်ဖြေရေးနှင့် သဘင်ပညာသင်္ကြန်မဏ္ဍပ်များတွင် တင်ဆက်ကြသော ယဉ်ကျေးမှုအကအလှများ၊ သံချပ်များမှာ မြန်မာ့ရိုးရာအနုပညာကို ဖော်ထုတ်ပြသခြင်းဖြစ်ပြီး ပြည်သူတို့၏အသံကို ဖော်ညွှန်းနေသည့် ကြေးမုံပြင်များသဖွယ် တည်ရှိနေပါသည်။​လူငယ်နှင့် လူကြီးများအကြား အပြန်အလှန် လေးစားမှုသင်္ကြန်ကာလတွင် လူငယ်များက လူကြီးမိဘများကို ခေါင်းဆေးမင်္ဂလာ ပြုလုပ်ပေးခြင်း၊ ခြေသည်းလက်သည်း ညှပ်ပေးခြင်းဖြင့် ပူဇော်ကြခြင်းမှာ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ အလွန်လှပသော သက်ကြီးပူဇော်ပွဲ ဓလေ့တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။​သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ရေကို တန်ဖိုးထားသုံးစွဲမှုသင်္ကြန်ကာလအတွင်း ပျော်ရွှင်စွာ ရေကစားကြရာတွင်လည်း ရေကိုအလဟဿမဖြစ်စေဘဲစနစ် တကျအသုံးချခြင်းနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်သန့်ရှင်းရေးကို အလေးထားခြင်းမှာ ခေတ်မီသော ပြည်သူတို့၏ တာဝန်ဖြစ်ပါသည်။မိသားစု ပြန်လည်ဆုံစည်းရာ အချိန်အခါအဝေးရောက်သားသမီးများ မိသားစုထံ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာကြပြီး မိသားစု စုံစုံလင်လင်ဖြင့် ဆွမ်းလောင်းခြင်း၊ အတူတူ ထမင်းလက်ဆုံစားခြင်းတို့က သင်္ကြန်ကိုပိုမိုနွေးထွေးစေပါသည်။​တိုင်းရင်းသားတို့၏ ရိုးရာသင်္ကြန်များဗမာလူမျိုးများသာမက ရှမ်း၊ မွန်၊ ရခိုင် စသည့် တိုင်းရင်းသားများ၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့်ကျင်းပသော သင်္ကြန်ပွဲတော်များသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ယဉ်ကျေးမှုစုံလင်မှုကို ပိုမိုတောက်ပစေပါသည်။​စည်းကမ်းပြည့်ဝသော ပျော်ရွှင်မှုအစိုးရက သတ်မှတ်ထားသော စည်းကမ်းချက်များကိုလိုက်နာကာ ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေး ရေကစားခြင်းဖြင့် မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုအဆင့်အတန်းကို ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် မြှင့်တင်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။​စီးပွားရေးနှင့် ဒေသထွက်ကုန်များ အရောင်းအဝယ်သွက်ခြင်းသင်္ကြန်ကာလတွင် ခရီးသွားလာမှုများပြားခြင်းကြောင့် ဒေသထွက်ကုန်များနှင့် လက်မှုပညာပစ္စည်းများ အရောင်းအဝယ်ကောင်းမွန်ကာ ဒေသခံပြည်သူတို့၏ စီးပွားရေးကိုလည်း တစ်ဖက်တစ်လမ်းမှ အထောက်အကူပြုပါသည်။​ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာသော သင်္ကြန်တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများကင်းဝေးပြီး အေးချမ်းစွာ ပျော်ရွှင်နေကြသော မြင်ကွင်းသည် နိုင်ငံတော်က လိုလားသော ငြိမ်းချမ်းရေး၏ အသီးအပွင့်များပင် ဖြစ်ပါသည်။သို့ပါ၍ တန်ခူးလနှင့် မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် မြန်မာတို့၏ ဘဝ၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် စိတ်ဓာတ်တို့ ပေါင်းစည်းရာ အခါသမယဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ အမြော်အမြင်ရှိသော စီစဉ်မှုများ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ဂရုပြုမှုများအောက်တွင် ပြည်သူလူထုတစ်ရပ်လုံး စည်းလုံးညီညွတ်စွာဖြင့် ပျော်ရွှင်ကြည်နူးဖွယ်ရာ ဆင်နွှဲနိုင်ကြမည်ဖြစ်ပါသည်။ ပူပြင်းလှသော နွေအပူကို သင်္ကြန်ရေစင်ဖြင့် အေးမြစေသကဲ့သို့ နှစ်ဟောင်းမှအညစ်အကြေးများကို ဆေးကြောကာ အေးချမ်းသာယာပြီး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်သော နိုင်ငံတော်ကြီးဆီသို့ ပြည်သူအားလုံး လက်တွဲညီညီဖြင့် လျှောက်လှမ်းနိုင်ကြပါစေကြောင်း ဆုမွန်ကောင်းတောင်းအပ်ပါသည်။ ။moiPhoto: Gemini
အဝလွန်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲရောဂါအန္တရာယ်များကို သတိပြုကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ
အဝလွန်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲရောဂါအန္တရာယ်များကို သတိပြုကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ
 ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် အဝလွန်ခြင်းသည် လွန်ခဲ့သော ဆယ်စုနှစ်အတွင်း သိသိသာသာ မြင့်တက်လာကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ အဝလွန်ခြင်းသည် ကိုယ်အလေးချိန်ပြဿနာတစ်ခုသာမက ခန္ဓာကိုယ်ရှိ အဆီပိုများကြောင့် နှလုံး၊ အရိုးအဆစ်နှင့် ကိုယ်တွင်းအင်္ဂါများကို ထိခိုက်စေပြီး ဇီဝဖြစ်စဉ်ကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေကာ သွေးချိုဆီးချိုရောဂါနှင့် ကင်ဆာရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို တိုးမြင့်စေသည်။လူအများစုအတွက် အဝလွန်ခြင်းသည် တိတ်တဆိတ် စတင်လေ့ရှိသည်။ ကိုယ်အလေးချိန်တိုးလာခြင်း၊ အဝတ်အစားများကျပ်လာခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ရာတွင် မသက်မသာဖြစ်ခြင်း၊ ဒူးနာခြင်းနှင့် လှေကားတက်ရာတွင် ခက်ခဲလာခြင်းတို့သည် အစောပိုင်း လက္ခဏာများဖြစ်သည်။ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ အဆီပိုများသည် ခန္ဓာကိုယ်စနစ်များအားလုံးကို ဖိအားပေးလာပြီး နှလုံး၊ အဆစ်များနှင့် သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ထိန်းချုပ်မှုတို့ကို ထိခိုက်စေသည်။အဝလွန်ခြင်းသည် အသည်း၊ နှလုံးနှင့် ပန်ကရိယကဲ့သို့သော အင်္ဂါများတွင် အဆီစုပုံမှုကြောင့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ အဆီများသည် ဟော်မုန်းများ၊ သွေးကြောများနှင့် ကိုယ်တွင်းစနစ်များကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေသည်။အဆီပိုများကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ထိခိုက်မှုများကိုယ်အလေးချိန်များလွန်းခြင်းသည် နှလုံးနှင့် သွေးကြောစနစ်ကို ထိခိုက်စေပြီး သွေးပေါင်ချိန်မြင့်တက်စေသည်။ သွေးကြောများတွင် အဆီစုပုံခြင်းကြောင့် နှလုံးရောဂါ၊ လေဖြတ်ခြင်းနှင့် သွေးကြောဆိုင်ရာရောဂါများ ဖြစ်နိုင်ခြေမြင့်တက်စေသည်။ အသည်းတွင် အဆီစုပုံခြင်းသည် ဇီဝဖြစ်စဉ်ချို့ယွင်းမှုနှင့် သွေးချိုဆီးချိုရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို တိုးစေသည်။ ထို့အပြင် အဆစ်များတွင် ဝန်ပိစေပြီး နာတာရှည် အဆစ်ရောင်ရောဂါများ ဖြစ်ပွားစေသည်။နှလုံးထိခိုက်မှုအဝလွန်ခြင်းသည် နှလုံးကို ပိုမိုအလုပ်လုပ်စေပြီး နှလုံးရောဂါနှင့် လေဖြတ်ခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ခြေကို မြင့်တက်စေသည်။ သွေးကြောများတွင် အဆီများ စုပုံလာခြင်းကြောင့် သွေးလည်ပတ်မှု ခက်ခဲလာပြီး အသက်ရှူမဝခြင်း၊ မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။အိပ်စက်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော ပြဿနာများအဝလွန်သူများတွင် အိပ်နေစဉ် အသက်ရှူရပ်ခြင်း (Sleep Apnea) ဖြစ်နိုင်ပြီး အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး ကျဆင်းစေသည်။ ဟောက်သံကြီးခြင်း၊ ညအိပ်စက်ရာတွင် မကြာခဏ လန့်နိုးခြင်းနှင့် နေ့ခင်းဘက် မောပန်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။ဇီဝဖြစ်စဉ် ပြောင်းလဲမှုများအဝလွန်ခြင်းသည် အင်ဆူလင်လုပ်ဆောင်မှုကို ထိခိုက်စေပြီး သွေးတွင်းသကြားဓာတ်မြင့်တက်စေသည်။ ထို့ကြောင့် အမျိုးအစား-၂ သွေးချိုဆီးချိုရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး မျက်လုံး၊ ကျောက်ကပ်နှင့် အာရုံကြောများကို ထိခိုက်စေနိုင်သည်။အဆစ်များ၏ ပြဿနာများကိုယ်အလေးချိန်ပိုမိုခြင်းကြောင့် ဒူး၊ တင်ပါးနှင့် ကျောရိုးတို့တွင် ဝန်ပိစေပြီး အဆစ်များ ပျက်စီးလာစေသည်။ ထို့ကြောင့် ဒူးနာခြင်းနှင့် အဆစ်ရောင်ရောဂါများ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။အဝလွန်ခြင်းကို ကုသရန် နည်းလမ်းများအဝလွန်ခြင်းကို ထိရောက်စွာ ကုသရန် လူနေမှုပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်းသည် အရေးကြီးသည်။ ကိုယ်အလေးချိန် ၅% မှ ၁၀% လျှော့ချနိုင်ပါက ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိနိုင်သည်။မျှတသော အစားအသောက်အလေ့အထအာဟာရပြည့်ဝသော အစားအစာများ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်များနှင့် အမျှင်ဓာတ်များကို ပိုမိုစားသုံးခြင်း၊ အဆီနှင့် သကြားများသော အစားအစာများကို လျှော့ချခြင်းဖြင့် ကိုယ်အလေးချိန်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်သည်။ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုနေ့စဉ် မိနစ် ၃၀ မှ ၆၀ လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်ခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ စက်ဘီးစီးခြင်းနှင့် ရေကူးခြင်းတို့သည် ဇီဝဖြစ်စဉ်ကို ကောင်းမွန်စေသည်။အိပ်စက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုစီမံခန့်ခွဲမှုနေ့စဉ် ၇ မှ ၉ နာရီအထိ အိပ်စက်ခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်းတို့သည် ကိုယ်အလေးချိန် ထိန်းချုပ်ရာတွင် အရေးပါသည်။သို့ဖြစ်၍ ကိုယ်အလေးချိန်ကို ထိန်းချုပ်ခြင်းဖြင့် အဝလွန်ခြင်း၏ နောက်ဆက်တွဲရောဂါများကို လျော့နည်းစေပြီး ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်သော လူနေမှုဘဝကို တည်ဆောက်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။MWD
မဟာသင်္ကြန်
မဟာသင်္ကြန်
‘သင်္ကြန်’ဟူသည် သက္ကတဘာသာ ‘သင်္ကရန္တိ’မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး ‘ကူးပြောင်းခြင်း’ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သက္ကရာဇ် ဦးခေါင်းပြောင်းခြင်း၊ နှစ်ဟောင်းမှ နှစ်သစ်သို့ကူးပြောင်းခြင်း၊ တနင်္ဂနွေဂြိုဟ်(နေမင်း) မိန်ရာသီအဆုံးမှ မိဿရာသီအစသို့ ကူးပြောင်းခြင်း စသည်ဖြင့် သင်္ကြန်၏အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုနိုင်သည်။နေသည် ကောင်းကင်ရှိ မိဿရာသီအစမှတ်မှ နေပတ်လမ်းကြောင်းတစ်လျှောက် ၁၂ ရာသီစက်ကို ၃၆၀ ဒီဂရီ တစ်ပတ်အပြည့်လှည့်ပတ်ရာကာလသည် တစ်နှစ်ပြည့်ချိန်ပင်ဖြစ်သည်။ သူရိယသိဒ္ဓန္တကျမ်းအရ ၃၆၅ ရက် ၆ နာရီ ၁၂ မိနစ် ၃၇ စက္ကန့်ခန့်တွင် နေသည် ရာသီစက်ကို ပျမ်းမျှနေသွားနှုန်းအားဖြင့် တစ်ပတ်ပတ်မိသည်။ မြန်မာပြက္ခဒိန်တွင် ယမန်နှစ် မဟာသင်္ကြန်အတက်နေ့ အတာတက်ချိန်မှ ယခုနှစ် မဟာသင်္ကြန်အတက်နေ့ အတာတက်ချိန် အကြား ၃၆၅ ရက် ၆ နာရီ ၁၂ မိနစ် ၃၇ စက္ကန့်ခန့် အစဉ်အမြဲကွာခြားသည်။စင်စစ်အားဖြင့် နေသည် နာရီစက္ကန့်လက်တံကဲ့သို့ တချပ်ချပ်နှင့် ၁၂ ရာသီစက်ကို ပျမ်းမျှအသွား နှုန်းအတိုင်း ပုံသေသွားနေသည်မဟုတ်။ ရာသီစက်ဝန်း၏ အချို့နေရာများတွင် ပျမ်းမျှအသွားနှုန်း ထက်ပို၍လျင်မြန်စွာသွားပြီး အချို့နေရာများတွင် ပျမ်းမျှနှုန်းထက် ပို၍နှေးသွားသည်။ မဟာသင်္ကြန် အတက်နေ့အတာတက်ချိန်တွင်နေသည် ပျမ်းမျှနှုန်းအားဖြင့် မိန်ရာသီအဆုံးမှ မိဿရာသီအစသို့ ကူးပြောင်းသည်မှန်သော်လည်း ကောင်းကင်တွင် လက်တွေ့မျက်မြင်အားဖြင့် ကူးပြောင်းသောနေ့နှင့် အချိန်မှာ မဟာသင်္ကြန်အကျနေ့ သင်္ကြန်ကျချိန်ဖြစ်သည်။တစ်နည်းဆိုသော် မဟာသင်္ကြန်အကျနေ့ သင်္ကြန်ကျချိန်တွင် နေသည်ကောင်းကင်ရှိ မိဿရာသီဦး အမှတ်နေရာသို့ ကူးပြောင်းရောက်ရှိလာခြင်းဖြစ်သည်။ ယနေ့ကာလတွင် မဟာသင်္ကြန်အကျနေ့ သင်္ကြန်ကျချိန်မှ မဟာသင်္ကြန်အတက်နေ့ အတာတက်ချိန်အကြား ၂ ရက် ၄ နာရီ ၄ မိနစ်နှင့် ၄၁ စက္ကန့်ခန့်ကွာခြားသည်။ တစ်နည်းဆိုသော် ကောင်းကင်တွင် နေသည် မိဿရာသီအစမှတ်သို့ အမှန်တကယ်ရောက်ရှိချိန်သည် ပျမ်းမျှနေရောက် ချိန်ထက် ၂ ရက် ၄ နာရီ ၄ မိနစ်နှင့် ၄၁ စက္ကန့်ခန့်စောကြောင်း သိရှိနိုင်သည်။အခြားသောပြက္ခဒိန်များတွင် ကောင်းကင်တွင်နေသည် မိဿရာသီအစမှတ်သို့ အမှန်တကယ် ရောက်ရှိချိန်တွင် နှစ်ဟောင်းကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်ကူးကြသော်လည်း မြန်မာပြက္ခဒိန်တွင်မူ သင်္ကြန်အကျနေ့အဖြစ်သာ သတ်မှတ်သုံးစွဲကြသည်။ နေမင်းပျမ်းမျှအသွားနှုန်းအရ မိဿရာသီအစမှတ်သို့ ရောက်ရှိချိန် (မဟာသင်္ကြန်အတက်နေ့ အတာတက်ချိန်)အပြီး နောက်တစ်ရက်မှသာ နှစ်သစ်သို့ရောက်ရှိခြင်းသည်လည်း မြန်မာတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နှစ်သစ်ကူးပြောင်းပုံ ယဉ်ကျေးမှုပင်ဖြစ်သည်။မဟာသင်္ကြန်အကျနေ့ သင်္ကြန်ကျချိန်နှင့် အတက်နေ့အတာတက်ချိန်တို့အကြား ၂ ရက် ၄ နာရီ ၄ မိနစ်နှင့် ၄၁ စက္ကန့်ခန့် ကွာခြားသည်ဖြစ်ရာ သင်္ကြန်ကျချိန်ပေါ်မူတည်၍ အကြတ်ရက် ၁ ရက် သို့မဟုတ် ၂ ရက်ဖြစ်နိုင်သည်။ မဟာသင်္ကြန်ကျချိန်သည် မြန်မာစံတော်ချိန် ည ၇ နာရီ ၅၅ မိနစ် ၂၀ စက္ကန့်နှင့် ည ၁၂ နာရီအကြားဖြစ်လျှင် သင်္ကြန်အကြတ် ၂ ရက်ဖြစ်ပေါ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ သင်္ကြန်အကြတ် ၂ ရက်ဖြစ်ခြင်းသည် ဝါထပ်ခြင်း၊ ရက်ငင်ခြင်းတို့ကြောင့်မဟုတ်ဘဲ သင်္ကြန်ကျချိန်နှင့်သာ သက်ဆိုင်ကြောင်း မှတ်သားရမည်ဖြစ်သည်။မဟာသင်္ကြန်ကာလများဖြစ်သည့် သင်္ကြန်အကျနေ့ရက်၊ သင်္ကြန်အကြတ်နေ့ရက်နှင့် သင်္ကြန်အတက်နေ့ရက်တို့သည် နှစ်ဟောင်း၏ အဆုံးနေ့ရက်များဖြစ်ကြ၍ သက္ကရာဇ်ဟောင်းနှင့်သာ တွဲဖက်၍သုံးစွဲကြသည်။ နှစ်ဆန်း(၁)ရက်နေ့သည် နှစ်သစ်၏ အဦးအစရက်ဖြစ်သောကြောင့် သက္ကရာဇ်သစ်နှင့် တွဲဖက်သုံးစွဲသည်။ ထို့အပြင် တန်ခူး သို့မဟုတ် ကဆုန်လသည် နှစ်ဆန်း(၁)ရက်မတိုင်မီဖြစ်ပါက နှောင်းတန်ခူး သို့မဟုတ် နှောင်းကဆုန်လအဖြစ်ရေးကြသည်။ တစ်ဖန် နှစ်ဆန်း(၁)ရက်မှစ၍ ဦးတန်ခူး သို့မဟုတ် ဦးကဆုန်ဟု ရေးသည်။ဥပမာအားဖြင့် ခရစ် ၂၀၂၆ ဧပြီ ၁၆ ရက် ကြာသပတေးနေ့သည် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၇ ခုနှစ် နှောင်းကဆုန်လဆန်း(၁)ရက် မဟာသင်္ကြန်အတက်နေ့ဖြစ်သည်။ ခရစ် ၂၀၂၆ ဧပြီ ၁၇ ရက် သောကြာနေ့သည် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၈ ခုနှစ် ဦးကဆုန်လဆန်း (၂)ရက် နှစ်ဆန်း(၁)ရက်နေ့ဖြစ်သည်။‘အတာ’သည် နှစ်ဟောင်းကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းချိန်ကို ခေါ်ဆိုသည်ဖြစ်ရာ ၁၃၈၇ ခုနှစ် အတာသင်္ကြန်သည် ၁၃၈၇ ခုနှစ် နှစ်ဟောင်းကုန်ဆုံး၍ ၁၃၈၈ ခုနှစ် နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းသောကာလဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြရမည်ဖြစ်ပါသည်။ ။moi
ခံတွင်းကျန်းမာမှ လူကျန်းမာမည်
ခံတွင်းကျန်းမာမှ လူကျန်းမာမည်
      အာရောဂျံ ပရမံ လာဘံ ကျန်းမာခြင်းသည် လာဘ် တစ်ပါးဟု ဆိုရိုးရှိသည်နှင့်အညီ လောကတွင် ကျန်းမာ ရေးပြည့်စုံကောင်းမွန်ခြင်းသည်    ဘုရားပေးသော ဆုလာဘ်တစ်ပါးဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ကျန်းမာ ရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် လူတိုင်း  သက်တမ်းစေ့ အသက်ရှည်စွာနေထိုင်နိုင်ရေးနှင့် လူတိုင်း ရောဂါ ဘယကင်းရှင်းရေးတို့ကိုရည်မှန်းချက်ထား၍ အဆင့် အတန်းမြင့်မားသော  ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု လုပ်ငန်းများကို  အရှိန်အဟုန်မြှင့်ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။  ထိုသို့ဆောင်ရွက်ရာတွင် ကျေးလက်ဒေသ အောက်ခြေအထိ  ကျန်းမာရေးအသိပညာပေးခြင်း၊ ရောဂါကာကွယ်တားဆီးခြင်း၊ ရောဂါဖြစ်ပွားလာလျှင် ထိရောက်စွာကုသပေးခြင်း၊ ကျန်းမာရေးလူ့စွမ်းအား အရင်းအမြစ်များမွေးထုတ်ခြင်း၊    ဆေးသုတေသန လုပ်ငန်းများ၊ တိုင်းရင်းဆေးပညာ တိုးတက်မြင့်မား စေရေးလုပ်ငန်းများ၊  အစားအသောက်နှင့် ဆေးဝါး ကွပ်ကဲရေးလုပ်ငန်းများကို   ဦးစီးဌာနခြောက်ခုဖြင့် အထူးအလေးပေးပြီး  စနစ်တကျဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါသည်။ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် ပြည်သူများ၏ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက် ရာတွင် အရေးကြီးပြီး တချို့သောရောဂါများ၏ အစ ပြုရာနေရာဖြစ်သည့် သွားနှင့်ခံတွင်းကျန်းမာရေးကို လည်း  အထူးအလေးထား  ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိ ပါသည်။   ခံတွင်းကျန်းမာမှ   လူကျန်းမာမည် (No Health without Oral Health) ဟူသော ဆောင်ပုဒ်နှင့် အညီ သွားနှင့်ခံတွင်းရောဂါများဖြစ်သည့် သွားပိုးစား ရောဂါ၊ သွားဖုံးရောဂါနှင့် ခံတွင်းကင်ဆာရောဂါများ သည် အထွေထွေရောဂါများဖြစ်သည့် နှလုံးနှင့် သွေး ကြောရောဂါ၊ ဆီးချိုသွေးချိုရောဂါနှင့် ကင်ဆာရောဂါ များကဲ့သို့ပင် ဆေးနှင့်ဆေးရွက်ကြီး၊ အရက်၊ သကြား နှင့် အာဟာရတန်ဖိုးနည်းပါးသည့် အစားအစာများ ကြောင့်  ဖြစ်ပွားရခြင်းဖြစ်ပါသည်။   ပုံမှန်အားဖြင့် လူ့ခံတွင်းတွင် ရောဂါပိုးပေါင်း ၅၀၀ ကျော်ရှိပြီး ရောဂါ ဖြစ်စေသောပိုးနှင့် အကျိုးပြုပိုးမွှားများသည် ညီညွတ် မျှတစွာရှိနေသဖြင့် ရောဂါဖြစ်ပွားမှု မရှိခြင်းဖြစ်ပါသည်။ အဆိုပါမျှခြေအနေအထားပျက်ယွင်းသွားပါ က   သွားနှင့်ခံတွင်းကျန်းမာရေး ထိခိုက်မှုရှိလာပြီး နောက်ဆက်တွဲအနေဖြင့်  နှလုံးနှင့်သွေးကြောကျဉ်း ရောဂါ၊  မှတ်ဉာဏ်ချို့ယွင်း အားနည်းခြင်း၊  အဆုတ် ရောဂါဝေဒနာများ၊  သွေးချိုဆီးချိုရောဂါ၊  သားပျက် သားလျှောခြင်း၊ ကလေးအသေမွေးခြင်း၊ လမစေ့ဘဲ မွေးဖွားခြင်း၊  ကိုယ်အလေးချိန်မပြည့်သော ကလေး များမွေးဖွားခြင်းနှင့်   မွေးရာပါနှလုံးရောဂါဝေဒနာ ရှင်ကလေးများမွေးဖွားခြင်း၊    သန္ဓေမအောင်ခြင်း၊ ကင်ဆာရောဂါ၊  ကျောက်ကပ်ရောဂါ၊  နာတာရှည် အဆစ်ရောင်ရောဂါဖြစ်ခြင်း  စသည့်ဆိုးကျိုးများကို  တွေ့ကြုံခံစားရမည်ဖြစ်ပါသည်။သွားနှင့်ခံတွင်းကျန်းမာရေးတွင်  သွားဖုံးရောင် ရမ်းခြင်း၊  သွားဖုံးမှသွေးထွက်ခြင်း ဖြစ်ပွားရာ၌ ခံတွင်းထဲတွင်ရှိသော ရောဂါပိုးများသည်  သွားဖုံးရှိ ပေါက်ပြဲသွားသော သွေးကြောများအတွင်းသို့  ဝင် ရောက်ပြီး သွေးကြောနံရံများကို ရောင်ရမ်းပျက်စီးစေပါသည်။ အဆိုပါ ပျက်စီးနေသောသွေးကြောနံရံ များကို ခန္ဓာကိုယ်၏   ကိုယ်ခံစွမ်းအားစနစ်မှ တုံ့ပြန် ပြုပြင်မွမ်းမံရာမှ ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေနိုင်သော အခြေအနေဖြစ်သည့် သွေးကြောနံရံများ  ထူထဲ မာကျောလာလေ့ရှိပါသည်။  ထို့ကြောင့် ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် ကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးသော  သွားနှင့်ခံတွင်း ကျန်းမာရေးကဏ္ဍ    ဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်ရေးအတွက် နိုင်ငံတော်ဘဏ္ဍာငွေများ တိုးမြှင့် ကျခံသုံးစွဲကာ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု လုပ်ငန်းများကို  အဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့ပါသည်။ ယခင်က သွားနှင့်ခံတွင်းကျန်းမာရေးကိစ္စရပ်များအတွက် ပြည်သူ့ဆေးရုံများတွင်    ပြင်ပလူနာအနေ ဖြင့်သာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေရာမှ  နေပြည်တော်တွင် ပထမဆုံး  သွားနှင့်ခံတွင်း အထူးကုဆေးရုံကြီးအဖြစ် သွားဘက်ဆိုင်ရာ‌ရောဂါကုသမှုများကို One Stop Service  အနေဖြင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါသည်။   ထို့ပြင်  ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်သွားနှင့်ခံတွင်း အထူးကုဆေးရုံ (သာကေတ)၊ ၂ဝ၂၄ ခုနှစ်တွင်  မန္တလေးသွားနှင့် ခံတွင်းအထူးကုဆေးရုံ(ကန်တော်နဒီ)နှင့်   ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်များဆေးရုံများ၌  သွားနှင့်ခံတွင်းအထူးကု ဌာနများ    အောင်မြင်စွာဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့ပြီး    သွားနှင့် ခံတွင်းလူနာများကို    အရည်အသွေးမြင့်မားသည့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုများအား    ဝန်ဆောင်မှု ကောင်းကောင်းဖြင့်   ပေးအပ်နိုင်ခဲ့သည့်အတွက်     ပြည်သူများ စိတ်အေးချမ်းသာစွာ  ကုသမှုခံယူနိုင်ပြီ ဖြစ်ပါသည်။ အဆိုပါ သွားဆေးရုံများ၌ စနေ၊ တနင်္ဂနွေ ရုံးပိတ်ရက်များတွင် သွားနှင့်ခံတွင်း ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပေးလျက်ရှိပါသည်။  ထို့ပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ မင်္ဂလာဒုံကူးစက်ဆေးရုံကိုလည်း   ရန်ကုန်သွားနှင့် ခံတွင်းအထူးကုဆေးရုံ (မင်္ဂလာဒုံ) အဖြစ်   တိုးချဲ့ဖွင့် လှစ်နိုင်ရန်  ပြင်ဆင်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိရာ  မကြာမီ အချိန်အတွင်းမှာပင် ပြည်သူများကို သွားနှင့်ခံတွင်း ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပိုမိုဆောင်ရွက်ပေးနိုင်တော့မည်ဖြစ်ပါသည်။ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့်  လူတိုင်းလက် လှမ်းမီသော ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု (Universal Health Coverage) ရရှိနိုင်ရေးအတွက် ဆေးရုံများ၌ လူနာများ ဆေးကုသစရိတ်လျော့နည်းသက်သာစေ ရန် ကုသမှုတိုင်းကို  အခမဲ့နီးပါး ဆောင်ရွက်ပေးနေသည့်အပြင်  လူနာများအနေဖြင့် စရိတ်ကုန်ကျမှုမရှိ စေရန် ဝေးလံခက်ခဲသည့် ဒေသများအထိ နယ်လှည့် ကွင်းဆင်းဆေးကုသခြင်း လုပ်ငန်းများ (သွားနှင့် ခံတွင်းကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုလုပ်ငန်းများ အပါအဝင်) ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိပါသည်။ ပြည်သူများအား သွားနှင့်ခံတွင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက် မှုတိုးတက်ဖြည့်ဆည်း ပေးနိုင်ရေးအတွက်     ပြည်သူများအတွင်း ကွင်းဆင်းဆေးကုသခြင်းလုပ်ငန်း များ၊ ကျောင်းကျန်းမာရေး လုပ်ငန်းများကို ပြည်သူ့ဆေးရုံများ၊  ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးဦးစီးဌာနနှင့် သွားဘက် ဆိုင်ရာဆေးတက္ကသိုလ်များမှ သွားဆရာဝန်များသည် အတူတကွ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါသည်။ကိုဗစ်-၁၉  ရောဂါနှင့်အတူ ၂ဝ၂၁ ခုနှစ်က ဖြစ် ပေါ်ခဲ့သောအခြေအနေများကြောင့် သွားကျန်းမာရေး လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ်များလျော့နည်းခဲ့ရာ အဆို ပါလိုအပ်ချက်များကို အမြန်ဆုံးကုစားဖြည့်တင်းပေး နိုင်ရေးအတွက် ကျန်းမာရေးလူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ဦးစီးဌာန၊  သွားဘက်ဆိုင်ရာ ဆေးတက္ကသိုလ်များမှ အရည်အချင်းပြည့်ဝသည့် သွားဘက်ဆိုင်ရာဆရာဝန် များ၊   သွားကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်သူ သူနာပြု ဆရာမများ၊ သွားတုကျွမ်းကျင်သူများကို မွေးထုတ် ပေးနေသကဲ့သို့   ကုသရေးဦးစီးဌာနမှလည်း သွားကျန်းမာရေး အကူသူနာပြုများ၊ လက်ထောက်သွားတု ကျွမ်းကျင်သူများကို ဆေးရုံလုပ်ငန်း အခြေပြုသင်တန်း များဖွင့်လှစ်မွေးထုတ်ကာ ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင် မှုများကို အပြည့်အဝပေးနိုင်ရေးအတွက်  အလုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်ရှိတွင် သွားနှင့်ခံတွင်း ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုမှာ   ယခင်ထက် သာလွန်စွာ ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်ပါသည်။၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင်    နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ပံ့ပိုးမှုဖြင့် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနမှ  ဦးဆောင်ကျင်းပခဲ့သော သွားဘက်ဆိုင်ရာ ဆေးပညာညီလာခံတွင် အကြံပြု တင်ပြဆွေးနွေးခဲ့သည့် Digital Dentistry ကို ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့်      ချက်ချင်းလက်တွေ့ အကောင်အထည်ဖော်      ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပြီး     သွားကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုကဏ္ဍကို  နိုင်ငံတကာ အဆင့်အတန်းမီစွာ  ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပြီးဖြစ်ပါသည်။ ခေတ်မီသွားတုပြုလုပ်ခြင်းဆိုင်ရာနည်းစနစ် (Digital Dentistry Lab) များအဖြစ် နေပြည်တော်၊ ရန်ကုန်မြို့နှင့် မန္တလေးမြို့များရှိ သွားနှင့်ခံတွင်းဆိုင်ရာ အထူးကု ဆေးရုံများတွင် တည်ထောင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး တစ်နိုင်ငံလုံးသို့  ဝန်ဆောင်မှုဖြန့်ဝေနိုင်ရန်  စီစဉ်ဆောင်ရွက် လျက်ရှိပါသည်။ လက်ရှိ အဆိုပါဆေးရုံများတွင် အငြိမ်းစားဝန်ထမ်းများနှင့် သက်ကြီးဘိုးဘွားများ အာဟာရပြည့်ဝစွာ စားသောက်နိုင်ရေးအတွက် သွားတုများကို အခမဲ့တပ်ဆင်ပေးလျက်ရှိပါသည်။ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန၏  ဦးဆောင်ပံ့ပိုးမှုဖြင့် သွားတုတပ်ဆင်ခြင်း   အခမဲ့ဝန်ဆောင်မှုကို  မြန်မာ နိုင်ငံ၌ ၂၀၂၃ ခုနှစ်မှစ၍ ဝန်ဆောင်မှုပေးလျက်ရှိပါ သည်။သွားကျန်းမာရေးကြောင့် ဖြစ်ပေါ်တတ်သော ကိုယ်ဝန်ဆောင်များ၏ ဆိုးကျိုးများကို လျော့နည်းကျဆင်း စေရေးအတွက်လည်း  ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များနှင့် မီးဖွားပြီးကလေးမိခင်များ၏  ခံတွင်းသန့်ရှင်းကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်စေရန်အတွက်လည်း ပြည်သူ့ ဆေးရုံများရှိ  သွားဆေးခန်းများတွင်   မဖြစ်မနေ ဆောင်ရွက်ပေးရန်  လုပ်ငန်းလမ်းညွှန်အဖြစ်  ချမှတ်ပေးထားပြီးဖြစ်ပါသည်။ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ မွေးရာပါနှုတ်ခမ်းကွဲ၊ အာခေါင်ကွဲလူနာများအား လည်း  ဆေးရုံကြီးများတွင်  အခမဲ့ခွဲစိတ်ကုသပေးခြင်း၊  မွေးရာပါနှုတ်ခမ်းကွဲ၊ အာခေါင်ကွဲကလေးငယ် များ မူလတန်းကျောင်းမတက်မီ နှုတ်ခမ်းကွဲ၊ အာခေါင်ကွဲခြင်းကို ခွဲစိတ်ပြုပြင်ပေးခြင်းနှင့် ထိုကလေးငယ် နှင့်မိသားစုများ၏ လူမှုရေးအခက်အခဲများကို ဖြေရှင်း ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိပါသည်။  ထိုသို့ဆောင်ရွက် ရာတွင် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနသည် သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး၊  ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့များ၊  မြန်မာနိုင်ငံ မိခင်နှင့်ကလေး စောင့်ရှောက်ရေးအသင်း၊ အမျိုး သမီးရေးရာအဖွဲ့ချုပ်၊  နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများ နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါသည်။ အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရသော် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီး ဌာနသည် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုအနေဖြင့် ကဏ္ဍစုံတွင်  အချိုးညီဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်အောင်ဆောင် ရွက်ပေးလျက်ရှိရာ သွားနှင့်ခံတွင်းကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုတွင် ယခုထက်ပိုမိုတိုးတက်ကောင်းမွန်သော ဝန်ဆောင်ကုသမှုများ  ပေးအပ်နိုင်ရေး အတွက်    နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ပံ့ပိုးဖြည့်ဆည်းမှု၊ ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး၏ ပူးပေါင်းကူညီမှုများဖြင့် လူတိုင်း ရောဂါဘယကင်းရှင်းပြီး သက်တမ်းစေ့နေနိုင်အောင် အစဉ်ကြိုးစား   ဆောင်ရွက်ပေးလျက် ရှိပါကြောင်း ရေးသား တင်ပြလိုက်ရပါသည်။    ။MWD 
ခေတ်ကာလအရွေ့နှင့်အညီ ထိန်းသိမ်းရမည့် မြန်မာတို့၏ နှစ်သစ်ကူးသင်္ကြန်ပွဲတော်
ခေတ်ကာလအရွေ့နှင့်အညီ ထိန်းသိမ်းရမည့် မြန်မာတို့၏ နှစ်သစ်ကူးသင်္ကြန်ပွဲတော်
     နိုင်ငံတိုင်း၊  လူမျိုးတိုင်းတွင် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကိုယ်စီရှိကြရာ   ဘာသာဓလေ့ကို  အခြေခံသည့် ပွဲတော်၊  နေထိုင်မှုစနစ်ကိုအခြေခံသည့်  ပွဲတော်၊ ပုဂ္ဂလိကမိသားစုသဘောကို  အခြေခံသည့်ပွဲတော် နှင့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းကို အခြေခံသည့် ပွဲတော်ဟူ၍ အမျိုးမျိုးအဖုံဖုံကွဲပြားကြသည်။  မြန်မာနိုင်ငံ၏ နှစ်သစ်ကူးသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတစ်ခုလုံးကို ဗဟိုပြုသည့် ပွဲတော်အမျိုးအစားဖြစ်သည်။ မြန်မာ့နှစ်သစ်ကူးသင်္ကြန်တွင် လူမျိုးမရွေး၊ ဘာသာမရွေး၊   လူတန်းစားမရွေး   ပါဝင်ဆင်နွှဲပျော်ရွှင်လေ့ရှိကြသည်။ သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံအတော်များများတွင် နှစ်သစ်ကိုကြိုဆိုသည့်အနေဖြင့် ကျင်းပသည့်ပွဲတော်ဖြစ်သည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်၏အနှစ်သာရ    “မြနန္ဒာ x x နေညိုညိုရစ်ကာသန်းတော့ x ရွှေမန်းတောင်ရိပ် တူတူခိုမယ် ပျိုဖြူတွေရယ် x မျှော်ခင်းလေး သာပါဘိတယ် နိမိတ်ကောင်းယူမယ် နှစ်ကူးသင်္ကြန်တော်ဝယ်”  ဆိုသည့်  သီချင်းသံ များ  ပျံ့လွင့်လာလျှင်  မြန်မာ့ရိုးရာနှစ်သစ်ကူး သင်္ကြန်ခါရောက်ပြီဟု အလိုလိုသိနိုင်သည်။ သင်္ကြန် ဆိုသည်မှာ“ကူးပြောင်းခြင်း”၊ “ပြောင်းရွှေ့လာခြင်း”ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည့် ပါဠိဘာသာသင်္ကန္တ၊ သက္ကတ ဘာသာ သင်္ကြန္တတို့မှ တိုက်ရိုက်မြန်မာမှုပြုထားခြင်းဖြစ်သည်။   မြန်မာ့နှစ်ကူးသင်္ကြန်ပွဲတော်တွင် နှစ်ဟောင်းကိုစွန့်ကာ နှစ်သစ်ကို ကူးပြောင်းသည့်အခါသမယတွင် နှစ်ဟောင်းမှ အညစ်အကြေးများ ကင်းစင်အောင် ရေစင်သွန်းလောင်းသည် ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ဆင်နွှဲကြသည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်၏ အသွင်သဏ္ဌာန်     သင်္ကြန်ရေသဘင်ပွဲသည်   သာကီဝင်တို့၏ဓလေ့မှကူးစက်လာသည်ဟုဆိုနိုင်သည်။ ထိုမှ တကောင်းခေတ်၊  ပုဂံခေတ်တို့မှ  လက်ဆင့်ကမ်း သယ်ဆောင်ကာ ယနေ့ကာလအထိ မြန်မာတို့၏ နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်အဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့သော ဓလေ့ဖြစ်သည်။    မြန်မာ့ရိုးရာပွဲတော်များထဲတွင် အကြီးမားဆုံးနှင့်   အထင်ရှားဆုံးသော   ပွဲတော်တစ်ခုလည်းဖြစ်သည်။   သင်္ကြန်ရေသဘင်ပွဲသည် ခေတ်ကာလ အခြေအနေအပေါ်မူတည်ကာ အသွင်သဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုးကွဲပြားပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ရှေးမြန်မာဘုရင်များသည် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့စွာဖြင့် သပြေခက်နှင့် နံ့သာရည်များ ပက်ဖျန်း၍     ဆင်ယင်ကျင်းပခဲ့ကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင် လူပျိုကာလသားများက ရေပက်ကစားကြသလို သက်ကြီးရွယ်အိုများနှင့် အပျိုကာလသမီးတို့ကလည်း  ဘုရားသွား၊ သီလယူခြင်းဖြင့် ကုသိုလ်ပြုကြလေ့ရှိသည်။   သင်္ကြန်ကာလတွင် အပျော်ကြူးစွာ ရေကစားခြင်းကြောင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများဖြစ်တတ်ပုံကို  သမိုင်းတွင်ထင်ရှားစွာတွေ့မြင်နိုင်သည်။ ပုဂံခေတ်နောက်ဆုံးမင်းဆက် နရသီဟပတေ့မင်းလက်ထက်တွင် အသက်အငယ်ဆုံး မိဖုရားစောလုံကို ဘုရင်နရသီဟပတေ့နှင့် ကျန်သည့်မိဖုရားများက ရေမွန်းအောင် ရေပက်ကစားကြသဖြင့် မိဖုရားစောလုံက အငြိုးထားကာ ဘုရင်၏ပွဲတော်အုပ်အတွင်း အဆိပ်ခတ်သည်အထိ ရုပ်ဆိုးအကျည်းတန်သည့်     အဖြစ်အပျက်ရှိခဲ့သည်။ “နှစ်အကူး xxx ရွှင်မြူးလေတဲ့သင်္ကြန်” ဆိုသည့်အတိုင်းပင် သင်္ကြန်အခါသမယတွင် ပျော်တတ်သူတို့က ရေပက်ကစားခြင်းအပြင် အိုးမဲသုတ်ခြင်း စသည့်ကျီစားမှုများလည်းပြုတတ်ကြသည်။ယခုခေတ်တွင်မူ   မြို့ကြီးများတွင်  ရေပက်မဏ္ဍပ်များဆောက်လုပ်ကာ အတီး၊ အမှုတ်၊ အက၊ အခုန်များဖြင့် ဖျော်ဖြေခြင်း၊ ရေပိုက်များဖြင့် ရေပက်ကစားခြင်းများပြုလုပ်ကြသည်။    သင်္ကြန်တွင် ရေပက်ခံထွက်သူများကလည်း အမျိုးအစားစုံသော ကားများပေါ်တွင်    ရောင်စုံအဝတ်အစားများဖြင့် ပျော်ရွှင်မြူးတူးစွာ မြို့အနှံ့ ရေပက်ခံထွက်ကြသည်။ နယ်မြို့များတွင်မူ  စက်ဘီး၊ ဆိုင်ကယ်များဖြင့် ရေပက်ခံထွက်ကြသည်။  အချို့သောကျေးလက်တောရွာများတွင်မူ နွားလှည်းများပေါ်တွင် ရေစည် များတင်ဆောင်ကာ ရေပက်ကစားကြသည့်ဓလေ့များ ယခုတိုင်ရှိနေသေးပေသည်။သင်္ကြန်ရေသဘင်ပွဲတော်ကို ဗမာတိုင်းရင်းသားများသာမက အခြားသော တိုင်းရင်းသားများကလည်း မိမိတို့ရိုးရာဓလေ့အတိုင်း ဆင်ယင်ကျင်းပလေ့ရှိသည်။   ထိုအထဲတွင်  ရခိုင်တိုင်းရင်းသားတို့၏သ င်္ကြန်ပွဲမှာ ထင်ရှားသည်။ ရခိုင်တိုင်းရင်းသားတို့သည်   သစ်ထွင်းလှေများထဲတွင် ရေထည့်ကာ လူပျို၊  အပျိုတို့ကို  တစ်ဖက်တစ်ချက်စီမှနေ၍ ရေပက်ကစားကြခြင်းဖြစ်သည်။  တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး မောင်ရင်းနှမသဖွယ် ချစ်ခင်စွာ  နှစ်ကူးပွဲတော်ကို ဆင်နွှဲကြသည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်နှင့်အစားအစာ    သင်္ကြန်နှင့်အတူပါဝင်လာသည့် သင်္ကြန်အစားအစာတစ်မျိုးမှာ မုန့်လုံးရေပေါ်ဖြစ်သည်။ မုန့်နှစ်အတွင်း ထန်းလျက်ခဲများထည့်ကာ လုံးဝန်းအောင်ပြုလုပ်ပြီး ရေနှင့်ပြုတ်ထားသည့် မုန့်လုံးရေပေါ်ကို အုန်းသီးများများနှင့်   စားရသည်က  သင်္ကြန်ရေစိုစိုတွင် တစ်သက်မမေ့စရာ အရသာပင်ဖြစ်သည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင်  မြို့တိုင်း၊  ရွာတိုင်း၊  လမ်းတိုင်းတွင် မုန့်လုံးရေပေါ်စတုဒိသာကျွေးသည့်   ပုံရိပ်များကို အထင်းသား   တွေ့မြင်နိုင်သည်။   သင်္ကြန်နှင့် မုန့်လုံးရေပေါ်မှာ ခွဲခြားမရသော အမှတ်သင်္ကေတ များပင်ဖြစ်သည်။ ထိုအထဲတွင်မှ မွန်တိုင်းရင်းသားတို့၏   သင်္ကြန်ထမင်းမှာလည်း   ထင်ရှားသည်။ ရေဆမ်းထားသည့် ထမင်းကို ငါးခြောက်ထောင်းကြော် မွမွရွရွနှင့် တွဲဖက်စားသောက်ရသည်မှာ တစ်မျိုးထူးခြားသော အရသာဖြစ်ပြီး သင်္ကြန်၏ နိမိတ်ပုံနှင့် အပ်စပ်မှုရှိသည့် အစားအစာတစ်မျိုးဖြစ်သည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်နှင့်ရာသီပန်း    သင်္ကြန်ကာလတွင် ပွင့်လေ့ရှိသည့် ရာသီပန်းမှာ ပိတောက်ပန်းပင်ဖြစ်သည်။     နွေရာသီတွင် ငုဝါပန်းတို့ ပွင့်လေ့ရှိသော်လည်း ပိတောက်ပန်းမှာ သင်္ကြန်အကြိုလက်ဆေးမိုးရွာမှ    ပွင့်လေ့ရှိပြီး သင်္ကြန်ကာလအတွင်းတွင်သာ အများဆုံးပွင့်သည့် ပန်းဖြစ်သည့်အတွက်    သင်္ကြန်နှင့်ပိတောက်မှာ ခွဲခြား၍မရသလိုပင်ဖြစ်ခဲ့သည်။   ပိတောက်ကို သင်္ကြန်၏   နိမိတ်ပုံသင်္ကေတအဖြစ်ပင်   ထားရှိ ခဲ့ကြသည်။ ရေစိုစိုတွင် ပိတောက်ပန်းတဝင့်ဝင့်နှင့် အလှတင့်နေသော    မြန်မာလှပျိုဖြူလေးများမှာ မြင်သူတိုင်း  ရင်အေးစရာဖြစ်ခဲ့သည်။  ရာသီဥတုပြောင်းလဲလာသည့်ကာလများတွင်မူ  ပိတောက် ပန်းများသည်လည်း     ပွင့်သည့်အချိန်ကာလအနည်းငယ် ရွေ့လျားမှုရှိခဲ့သော်လည်း ပိတောက်ပန်း အများစုမှာ  သင်္ကြန်ကာလတွင် ပွင့်ကြမြဲဖြစ်သည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်နှင့်ဘာသာရေး     သင်္ကြန်ကာလတွင် တရားစခန်းများ အများဆုံးဖွင့်လှစ်ပြီး သင်္ကြန်ပိတ်ရက်အတွင်း တရားအားထုတ်ကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလအတွင်း သက်ကြီးရွယ်အိုများနှင့်   ဘာသာရေးလေ့လာလိုက်စားသူများက ဘုရားကျောင်းကန်များတွင် သီလယူခြင်း၊ ဥပုသ်သီတင်းဆောက်တည်ခြင်းများ ပြုလေ့ရှိကြသည်။ ထို့ပြင် သင်္ကြန်ကာလအတွင်း စတုဒိသာကျွေးမွေးခြင်း၊ နှစ်သစ်ကူးတွင် သက်ကြီးရွယ်အိုများအား ခေါင်းလျှော်ခြင်း၊ လက်သည်း၊ ခြေသည်းလှီးခြင်း၊ တိရစ္ဆာန်များအား ဘေးမဲ့လွှတ်ခြင်းတို့ဖြင့် ကုသိုလ်ယူကြလေ့ရှိသည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်နှင့်အနုပညာ     သင်္ကြန်ကာလတွင်  သင်္ကြန်ပုံရိပ်ကို  ထင်ဟပ်စေသော သီချင်းများ ဖွဲ့နွဲ့သီဆိုလေ့ရှိသလို သင်္ကြန်ကာလကို အခြေပြုသည့် ရုပ်ရှင်များလည်း ရိုက်ကူးထုတ်လွှင့်လေ့ရှိကြသည်။ ထို့ပြင် သင်္ကြန်အကနှင့် သင်္ကြန်သံချပ်များကလည်း   သင်္ကြန်၏ပုံရိပ်ကို ပိုမိုပေါ်လွင်စေသည်။ “တူးပို့ တူးပို့” တီးလုံးသံကြားလျှင်ပင် မြန်မာလူမျိုးတို့၏ စိတ်တွင် သင်္ကြန်၏အရသာကို ထိတွေ့ခံစားမိကြသည်။ သင်္ကြန်သီချင်းများထဲတွင် မြို့မငြိမ်း၏ သင်္ကြန်တေးသီချင်းများမှာ ထင်ရှားသည်။   “မြနန္ဒာ”၊    “မန်းမြို့သူဇာမေ”၊ “ရှာပုံတော် မင်းသားကြီး” စသည့် တေးသီချင်းများမှာ သင်္ကြန်ကာလတိုင်း မရိုးနိုင်အောင် ဆိုကြတီးကြကကြသည့်သီချင်းများဖြစ်သည်။သင်္ကြန်ပွဲတော်နှင့်အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများ     ထိုင်း၊ အိန္ဒိယ၊ လာအို၊ ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံများနှင့်ယူနန်   စသည့်ဒေသများတွင်လည်း ရေသဘင်ပွဲတော်များ ဆင်နွှဲလေ့ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း ပြောင်းလဲလာသည့် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးစနစ်များကြောင့်   နိုင်ငံခြားသားဧည့်သည်များ လာရောက်လည်ပတ်ကြသည့်အတွက်  မြန်မာ့ရိုးရာနှစ်သစ်ကူး သင်္ကြန်ပွဲတော်တွင် နိုင်ငံခြားသားခရီးသွားများ ပါဝင်ဆင်နွှဲမှု များပြားလာသည်ကို တွေ့ရသည်။ ထို့ကြောင့် မိမိတို့လူမျိုး၏ ယဉ်ကျေးမှုဓလေ့ထုံးစံကို   မပျောက်ပျက်စေဘဲ  သင်္ကြန်၏ အနှစ်သာရကို ပေါ်လွင်စေသည့် အကြောင်းအရာ၊ အပြင်အဆင်များဖြင့် သင်္ကြန်ပွဲတော်ကို ဆင်နွှဲကြခြင်းဖြင့် မြန်မာ့ရိုးရာသင်္ကြန်၏ သွင်ပြင်သဏ္ဌာန်ကို မြှင့်တင်သွားကြရမည်ဖြစ်သည်။ဒြပ်မဲ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်ပါဝင်လက်ရှိတွင်   မြန်မာ့ရိုးရာနှစ်သစ်ကူး  အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည်    ကမ္ဘာ့ဒြပ်မဲ့ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်စာရင်းတွင်    မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံးတရားဝင် ပါဝင်နိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ မြန်မာ့ရိုးရာ နှစ်သစ်ကူး အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်ကို ပါရာဂွေးနိုင်ငံ အာဆွန်စီယွန်မြို့၌ ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂ ရက်မှ ၇ ရက်အထိကျင်းပသည့် (၁၉)ကြိမ်မြောက် ဒြပ်မဲ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်ညီလာခံတွင် ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်၌  တရားဝင်ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။   ထို့ကြောင့် မြန်မာတို့၏ ရိုးရာအတာသင်္ကြန်တွင် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သွေဖည်သည့်   အပြုအမူ၊ အပြောအဆိုများနှင့် သရုပ်ပျက်ဝတ်စားဆင်ယင်မှုများကို    ရှောင်ရှား၍ မြန်မာ့ရိုးရာ  ယဉ်ကျေးမှုသင်္ကြန်မှ   ရရှိလာသော လန်းဆန်းမှုများ၊    စိတ်ဓာတ်ခွန်အားများဖြင့် ပြည်ထောင်စုကြီး ငြိမ်းချမ်းသာယာရေး၊ တိုင်းသူပြည်သားများ၏ လူမှုစီးပွားဘဝများ သာယာဝ ပြောရေးတို့အတွက် ဝိုင်းဝန်းကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်သွားကြရမည်ဖြစ်သည်။အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရသော်    ခေတ်ကာလ၏ အပြောင်းအလဲများနောက်တွင် အကောင်းနှင့် အဆိုးက ဒွန်တွဲလိုက်ပါလာကြမည်သာဖြစ်သည်။  ကောင်းမွန်သည့်အကျင့်စရိုက်များကို ထိန်းသိမ်းပြီး မကောင်းသည့်အကျင့်စရိုက်ဆိုးများကို    ဖယ်ရှားနိုင်မှသာ တိုးတက်သည့်   လူမှုဝန်းကျင်ကောင်းတစ်ရပ်ကို ဖော်ဆောင်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။  ခေတ်နှင့်မလျော်ညီသော   အတွေးအခေါ်၊ အယူအဆများကို လိုအပ်လျှင် စွန့်ပစ်ရမည်ဖြစ်သလို မိမိတို့လူမှု အသိုင်းအဝိုင်းအတွက်  မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော   အတွေးအခေါ်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုဓလေ့ ထုံးတမ်းများကို လက်ဆင့်ကမ်းထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရမည်ဖြစ်သည်။ မြန်မာလူမျိုးတို့၏ စိတ်စေတနာ အလှတရားကို အခြေခံကာ မြန်မာ့နှစ်သစ်ကူး ပွဲတော်ကို  အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝစေရန်   ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက် သွားကြရမည်ဖြစ်ပေသည်။    ။MWD
ဂေါ်ဖီထုပ်စားခြင်း၏ ကျန်းမာရေး ကောင်းကျိုးများ
ဂေါ်ဖီထုပ်စားခြင်း၏ ကျန်းမာရေး ကောင်းကျိုးများ
     ဂေါ်ဖီထုပ်ကို တချို့က မုန်လာထုပ်ဟုခေါ်ကြပြီး  အသုပ်များတွင် ထည့်စားကြသကဲ့သို့  ကြော်စားခြင်း၊ ခေါက်ဆွဲကြော်၊ ကြာဆံကြော်များ တွင် ထည့်ကြော်ခြင်း၊ ချက်စားခြင်းတို့ ပြုလုပ်ကြသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ပဒေသာဂေါ်ဖီ၊ ပန်းဂေါ်ဖီ၊ ဘရိုကိုလီခေါ်  ပန်းဂေါ်ဖီစိမ်း၊  ကိုက်လန်၊မုန်ညင်း၊ စမုန်တို့နှင့် မျိုးရင်းတူ Cruciferous အပင်မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ အောက်ဆီဂျင်အပြည့်အဝရရှိစေသောဂေါ်ဖီထုပ်      ဂေါ်ဖီထုပ်ကိုစားသုံးခြင်းဖြင့်    လူ့ခန္ဓာကိုယ်အတွက် လိုအပ်သော အောက်ဆီဂျင်ကို အပြည့်အဝရရှိနိုင်သောကြောင့် ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါကို ဖြစ်စေသည့် ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကို ခုခံနိုင်စွမ်းရှိသည်။ကိုယ်အလေးချိန်ကျစေနိုင်သောဂေါ်ဖီထုပ်      ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် ကယ်လိုရီပါဝင်မှု နည်းသောကြောင့် ကိုယ်အလေး ချိန်ကျလိုသူများ စားသုံးရန် အထူးကောင်းမွန်သော အစားအစာဖြစ် သည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင်ပါဝင်သော ခန္ဓာကိုယ်၏ အစာခြေစနစ်အတွက် အလွန်အရေးပါသည့်အမျှင်ဓာတ်က အဆာခံနိုင်စေရန် အားဖြည့်ပေးပြီး မကြာခဏ  အစာမစားမိရန်  ထိန်းချုပ်ပေးသောကြောင့်  အဝမလွန် အောင် ကာကွယ်ပေးသည်။  ကိုယ်အလေးချိန်ကျလိုသူများအနေဖြင့်လည်း  ဂေါ်ဖီထုပ်ကို မကြာခဏစားသုံးပေးခြင်းဖြင့်  ကိုယ်အလေးချိန် ကျစေနိုင်သည်။အစာခြေစနစ်ကိုကောင်းမွန်စေသောဂေါ်ဖီထုပ်      ဂေါ်ဖီထုပ်တွင်  အစာခြေစနစ်ကို အားဖြည့်ပေးသည့်  ရေဓာတ်နှင့် အမျှင်ဓာတ်ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်သောကြောင့်  အူများကို လှုပ်ရှားမှုကောင်းစေပြီး အူနံရံများက အာဟာရဓာတ်ပြည့်ပြည့်ဝဝ စုပ်ယူစေနိုင်သကဲ့သို့ လူတချို့တွင်ဖြစ်တတ်သော ဝမ်းချုပ်ခြင်းမှ ကင်းဝေးစေကာ ဝမ်းမှန်စေ သည်။  ခန္ဓာကိုယ်တွင်းမှ  အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေသည့် အရာများအား ပြင်ပသို့ ဝမ်းအနေဖြင့် စွန့်ထုတ်ပေးသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်သည်  အစာအိမ်အနာကို သက်သာစေနိုင်သည့်  သဘာဝဆေးတစ်မျိုးလည်းဖြစ်သည်။ အစာအိမ်တွင်ဖြစ်ပေါ်သည့်အနာများကိုကျက်စေပြီး အစာအိမ်‌ရောဂါ ဖြစ်ပွားခြင်းကိုလည်း လျော့နည်းစေသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင်  ပရိုတင်း၊ ဗီတာမင်နှင့်   သတ္တုဓာတ်များစွာပါဝင်သောကြောင့်   အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းဝေဒနာကို သက်သာစေသည့်အပြင် အမိုင်နိုအက်စစ်နှင့်  ဂလူတမင်းဓာတ်တို့ပါဝင်ခြင်းကြောင့် အူကိုကျန်းမာစေပြီး ခန္ဓာကိုယ် တွင်းမှ  ဗက်တီးရီးယား ထုတ်လွှတ်မှုကို  မျှတအောင်ကူညီပေးသည်။  ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ခန္ဓာကိုယ်တွင်းနေရာအများစုမှ  အညစ်အကြေးများကို သန့်ရှင်းစေပြီး  ခန္ဓာကိုယ်တွင်းမှ  ဗိုင်းရပ်စ်များကို  နှိမ်နင်းပေးသည့် ပိုးသတ်ဆေးတစ်မျိုးလည်းဖြစ်သည်။အူလမ်းကြောင်းကိုကောင်းကျိုးပြုသောဂေါ်ဖီထုပ်      ဂေါ်ဖီထုပ်သည်   အူလမ်းကြောင်းကို    ကောင်းကျိုးပြုသည့်အစာ လည်းဖြစ်သည်။ အင်္ဂလန်နိုင်ငံရှိ   သုတေသနအဖွဲ့က   ဂေါ်ဖီနွယ်ဝင်ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ လူ့အစာအိမ်ထဲ ရောက်ရှိသွားပြီးနောက် အူနံရံ ကို မည်ကဲ့သို့ပြောင်းလဲပေးနိုင်ကြောင်း  အဓိကသုတေသနပြုလုပ်ခဲ့ရာ အစာကြေညက်သွားချိန်တွင် Indole-3 Carbinol ဟုခေါ်သည့် ကင်ဆာ ဆန့်ကျင်ဓာတုပစ္စည်းများ  ထုတ်လုပ်ပေးနေသည်ကို   သက်သေပြလိုက်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ Indole-3-Carbinol ဓာတ်သည် ကင်ဆာရောဂါ၊ အထူးသဖြင့်  ရင်သားကင်ဆာနှင့် အူမကြီးကင်ဆာကို    ကာကွယ်ပေးနိုင်သည့် အစွမ်းထက်ဓာတ်တိုး ဆန့်ကျင်ပစ္စည်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင်  ဤဓာတ်သည် အူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းပေးပြီး  ပင်မကလာပ်စည်း (Stem Cells) လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲ ပေးကာ အဆိပ်အတောက်ပြေစေသည်။ ထိုဂုဏ်သတ္တိများကြောင့် ဟင်း ချက်သည့်အခါ Indole-3-Carbinol ဓာတ်ကို မပျက်စီးစေရေး အကျက် လွန်အောင်မချက်ရန်၊ မကြော်ရန်လိုသည်။ကင်ဆာကိုကာကွယ်ပေးသောဂေါ်ဖီထုပ်     ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် Free Radical များကို လျှော့ချပေးပြီး ကင်ဆာရောဂါ ကိုသက်သာစေသော သဘာဝဓာတ်တိုးဆန့်ကျင် အာနိသင်များ (Anti-oxidants) လည်း ပါဝင်နေသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် Lupeol၊ Sinigrin၊ Din-dolylmethane (DIM)၊ Indole-3- Carbinol၊   Sulforaphane တို့ကဲ့သို့ ကင်ဆာတိုက်ဖျက်ပေးနိုင်သည့် အာနိသင်များရှိသည်။ ထိုဓာတ်များက ခန္ဓာကိုယ်၏ ကိုယ်ခံအားအင်ဇိုင်းများဖြစ်ပေါ်လာစေရန် လှုံ့ဆော်ပေး သည့်အပြင် ကင်ဆာကျိတ်များ ကြီးထွားမလာစေရန် ဟန့်တားပေးပြီး ရင်သားကင်ဆာဖြစ်နိုင်ခြေကိုလည်း  သိသာစွာလျော့ကျစေနိုင်သည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင်ပါဝင်နေသောဓာတ်များက အရေပြားကင်ဆာ၊ အစာရေမျို ကင်ဆာ၊ ဆီးကျိတ်ကင်ဆာ၊ ရင်သားကင်ဆာ၊ အဆုတ်ကင်ဆာ၊ အူမကြီး ကင်ဆာ၊   အသည်းကင်ဆာနှင့်  သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာဖြစ်ပွားမှုကို လျော့ကျစေနိုင်သည်ဟုဆိုထားသည်။  ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ကင်ဆာရောဂါကြောင့် ဓာတ်ရောင်ခြည်ကုသမှုခံယူနေရသူများ ဓာတ်ရောင်ခြည်ကုထုံးကြောင့်ဖြစ်သည့်    နုံးပြီးအားမရှိသကဲ့သို့ဖြစ်ခြင်း၊ ရင်ပူခြင်း၊ အရေပြားယားယံခြင်း၊ အရေပြားခြောက်သွေ့ခြင်း၊  အစားအသောက်ပျက်ခြင်း၊  အရည်ကြည်ဖုထွက်ခြင်း   စသည့်ဘေးထွက် ဆိုးကျိုးများဖြစ်ခြင်းကို  လျော့နည်းစေနိုင်သည်ဟု သိရှိရသည်။ ကင်ဆာမဖြစ်အောင်  ကာကွယ်ပေးသကဲ့သို့     နာကျင်ရောင်ရမ်းမှုကို    သက်သာစေနိုင်သောကြောင့်  နှလုံးသွေးကြောများကို ကျန်းမာစေပြီး နှလုံးကို သွေးစီးဆင်းမှုကောင်းမွန်စေသည်။အစာအိမ်အနာကိုသက်သာစေသောဂေါ်ဖီထုပ်     ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် ဂလူတမင်းဓာတ် ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သောကြောင့် အစာအိမ်အနာကို သက်သာစေနိုင်သည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်အရည်သည်  အစာအိမ် အနာများကိုလည်း  ထိရောက်စွာကုသပေးနိုင်စွမ်းရှိသည့် သဘာဝဆေး တစ်မျိုးဟုဆိုနိုင်သည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် ဆာလ်ဖာနှင့် သက်စောင့်ဓာတ် ဗီတာမင်-C  များစွာပါဝင်၍ အစာအိမ်ပြွန်ရောင်ခြင်းကို  သက်သာစေသည်။ရောင်ရမ်းမှုကိုသက်သာစေသောဂေါ်ဖီထုပ်    ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် အမိုင်နိုအက်စစ်ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်နေသောကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်နာကျင်ရောင်ရမ်းမှုများကို  လျော့ပါးသက်သာစေနိုင်သည့် အပြင် အကောင်းဆုံး ကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။ အဆစ်အမျက်ရောင်ရမ်းခြင်း၊  အဆစ်အမျက်နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်း၊  ဓာတ်မတည့်ခြင်းလက္ခဏာများကို သက်သာစေနိုင်သည့်အပြင် အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ‌ရောင်ရမ်း ခြင်းများကိုလည်း ကူညီပေးနိုင်သည်။ဆံသားကိုကျန်းမာစေသောဂေါ်ဖီထုပ်     ဂေါ်ဖီထုပ်စားသုံးခြင်းဖြင့် ဆံပင်ကျွတ်ခြင်းနှင့် ဆံသားခြောက်သွေ့ခြင်းကိုကာကွယ်ပေးပြီး  ဆံသားကိုလည်း ကျန်းမာသန်စွမ်းစေသည်။ နှလုံးကျန်းမာစေသောဂေါ်ဖီထုပ်    ဂေါ်ဖီထုပ်သည် နှလုံးသွေးကြောများကိုကျန်းမာစေပြီး နှလုံးကို သွေးစီးဆင်းမှု ကောင်းမွန်စေသောကြောင့် နှလုံးသွေးကြောကျဉ်းခြင်း နှင့် နှလုံးသွေးကြောဆိုင်ရာရောဂါများမဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးသည်။ နှလုံးကိုကျန်းမာစေပြီး ရုတ်တရက်နှလုံးရပ်ခြင်းနှင့် နှလုံးရောဂါဖြစ်ပွားခြင်းမှလည်း ကာကွယ်ပေးသည်။ ကိုယ်ခံအားစနစ်ကိုတိုးမြှင့်ပေးသောဂေါ်ဖီထုပ်    ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် ဗီတာမင်-C ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သောကြောင့် မကြာခဏ စားပေးခြင်းဖြင့် ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပြီး အအေးမိ လွယ်ခြင်း၊ နှာစေး၊ ချောင်းဆိုးခြင်းမဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးနိုင်ကာခန္ဓာကိုယ်ကိုကျန်းမာစေသည်။ ခန္ဓာကိုယ်ကိုထိခိုက်စေနိုင်သည့်  Free Radical များကို တိုက်ထုတ်နိုင်အောင်လည်း ကူညီပေးသည်။အတွင်းတိမ်ဖြစ်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးသောဂေါ်ဖီထုပ်    ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် ဘီတာကယ်ရိုတင်းကြွယ်ဝစွာပါဝင်မှုကြောင့် မျက်စိကိုအားကောင်းစေပြီး   မျက်စိတွင်ရှိသည့်ဆဲလ်များကို  ကျန်းမာစေသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်ကို မကြာခဏစားသုံးပေးခြင်းဖြင့် အသက်အရွယ်ကြီးလာသည့်အခါ ဖြစ်တတ်သည့် အမြင်အာရုံချို့ယွင်းခြင်း၊ မျက်စိတိမ်စွဲခြင်းနှင့် မျက်စိအတွင်းတိမ်ဖြစ်ခြင်းများကို ကာကွယ်ပေးသည်။သွေးတိုးကျစေသောဂေါ်ဖီထုပ်    ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ပိုတက်ဆီယမ်ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သောကြောင့် သွေး ပေါင်ချိန်ကို အကောင်းဆုံးထိန်းညှိပေးပြီး သွေးမတိုးစေရန် ကာကွယ် ပေးသကဲ့သို့ သွေးကြောများထဲတွင် သွေးစီးဆင်းမှုကောင်းစေရန်လည်း အကောင်းဆုံးအားဖြည့်ပေးသည်။အိုမင်းရင့်ရော်မှုကို‌နှေးကွေးစေသောဂေါ်ဖီထုပ်     ဂေါ်ဖီထုပ်သည် အသားအရေကောင်းမွန်မှုကိုပေးစွမ်းနိုင်ပြီး အသား အရေကို စိုပြည်ကြည်လင်စေသည်။ အိုမင်းရင့်ရော်မှုကို‌ ကာကွယ်ပေး သည့်   ဒြပ်ပေါင်းများစွာပါဝင်ပြီး ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများနှင့် ဗီတာမင်-C များစွာပါဝင်ခြင်းကြောင့် အရေးအကြောင်းများ မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးသည်။  အသားအရောင်မညီခြင်းကိုသက်သာစေကာ အရေပြားကို ကြည်လင်တောက်ပစေပြီး အရွယ်မတိုင်မီ အိုမင်းရင့်ရော် ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးသည်။ ဂေါ်ဖီထုပ်တွင်ပါဝင်သော အမိုင်နိုအက်စစ် သည် အရောင်ကျစေပြီး အရေပြားရောင်ရမ်းခြင်းကို သက်သာစေနိုင် သည်။ အရေပြားဆဲလ်များထိခိုက်မှုမဖြစ်အောင်  ပြန်လည်ပြုပြင်ပေး နိုင်ပြီး အရွယ်တင်နုပျိုစေသည်။သတိပြုရန်    ဂေါ်ဖီထုပ်ကိုအစိမ်းစားမည်ဆိုပါက ရေစင်အောင် သေချာဆေးကြောရန်လိုအပ်သည်။  ကြော်ခြင်းနှင့်   ချက်ပြုတ်စားသောက်သည့်အခါ မီးပြင်းပြင်းဖြင့် အချိန်ကြာကြာချက်ပြုတ်ခြင်းကို‌ ရှောင်ကြဉ်သင့်သည်။ မီးပြင်းပြင်းဖြင့်  အချိန်ကြာကြာချက်ပြုတ်သည့်အခါ  ဂေါ်ဖီထုပ်တွင် ပါဝင်သည့်အာဟာရဓာတ်များ  လျော့နည်းသွားနိုင်သည်။    အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် ဂေါ်ဖီထုပ်သည် ကိုယ်ခံအားကောင်းခြင်း၊ နှလုံးသွေးကြောများကို ကောင်းမွန်စေခြင်း၊ ကင်ဆာရောဂါကိုကာကွယ် ပေးခြင်း၊ အရိုးကျန်းမာရေးကိုအထောက်အကူပြုခြင်း၊ အစာခြေစနစ်ကို ကောင်းမွန်စေခြင်း၊ သွေးတိုးကျစေခြင်း၊ အဝလွန်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေး ခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်လျော့ကျစေခြင်း၊ မျက်စိအတွင်းတိမ်ဖြစ်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးခြင်း၊ ရောင်ရမ်းမှုကိုသက်သာစေခြင်း၊ ဆံသားကို ကျန်းမာစေခြင်း၊  ကိုလက်စထရောကိုလျှော့ချပေးခြင်း၊  ဦးနှောက်လုပ်ဆောင် ချက်ကိုကောင်းမွန်စေခြင်း၊   အိုမင်းရင့်ရော်မှုကို  ကာကွယ်ပေးခြင်း စသည့်  ကျန်းမာရေးကောင်းကျိုးများစွာကို  အထောက်အကူပြုသည့် အတွက် ဂေါ်ဖီထုပ်ကို စားသုံးပေးသင့်ကြောင်း အကြံပြုရေးသား လိုက်ရပါသည်။MWD   
© Copyright 2024 SAC All Rights Reserved.