အခြေခံပညာကျောင်းများကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်၍ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ပညာသင်နှစ်ကို စတင်တော့မည်ဖြစ်သည်။ ကျောင်းဖွင့်ရာသီရောက်တိုင်း ပညာရေးဝန်ထမ်း အသီးသီးသည် ကျောင်းဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများဖြင့် အလုပ်ရှုပ်နေကြသည်။ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့်လည်း ကျောင်းဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး လမ်းညွှန်ချက်များ၊ နှိုးဆော်ချက်များ၊ ထုတ်ပြန်ချက်များထုတ်ပြန်အသိပေးခြင်းများဖြင့်  အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ပြီးခဲ့သောပညာသင်နှစ်က အောင်စာရင်းများကိုထုတ်ပြန်ပြီး လာမည့်ပညာသင်နှစ်အတွက်  အရှိန်ယူဆောင်ရွက်ကြရသည်မှာ နိုင်ငံတော်၏အရေးပါသော တာဝန်များကို ဆောင်ရွက်နေကြခြင်းလည်း မည်ပါသည်။ မိမိတို့၏ရင်သွေးငယ်များ၊ တပည့်များကျောင်းနေအရွယ် ကလေးအားလုံး ကျောင်းနေ၍ ပညာသင်ယူခွင့်ရရှိအောင် ဆောင်ရွက်ပေးရေးသည် အရေးကြီးသောအမျိုးသားရေး တာဝန်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ပညာဖြင့် ဦးဆောင်နေသောခေတ်တွင် တစ်မျိုးသားလုံးပညာ တတ်မြောက်ရေးသည်   မလွဲမသွေ ဆောင်ရွက်ကြရပေမည်။ ဘဝတစ်လျှောက်တွင် ပညာများကို စဉ်ဆက်မပြတ်လေ့လာနိုင်ရန် စာတတ်မြောက်ရန်လိုအပ်သည်။  စာတတ်မြောက်ခြင်းတွင်  အတန်းပညာအခြေခံမြင့်မြင့်မားမားရရှိမှုအပေါ်မူတည်၍ အသိပညာ၊ အတတ်ပညာ၊ အတွေးအခေါ်များ  ကွာခြားသွားသည်။   ထို့ကြောင့် ပညာတတ်ခြင်း၏အခြေခံဟုဆိုနိုင်သော ကျောင်းပညာသင်ယူနိုင်ရေးသည် ပဓာနနေရာတွင်ရှိနေသည်။ ကျောင်းနေအရွယ်ကလေးတိုင်း ပညာသင်ယူခွင့်ရရှိရေးအတွက် ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ပညာသင်နှစ် ကျောင်းအပ်နှံရေးဆောင်ပုဒ်အဖြစ် “နိုင်ငံတော်စဉ်ဆက်မပြတ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ဖို့ ကျောင်းနေအရွယ်ကလေး အားလုံး  ကျောင်းအပ်နှံကြပါစို့”ဟူ၍ သတ်မှတ်ကာ  လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။

၂၀၂၆-၂၀၂၇ ပညာသင်နှစ် အခြေခံပညာကျောင်းများတွင် ကျောင်းအပ်လက်ခံခြင်းကို မေလ ၂၅ ရက်မှ စတင်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး မေလ ၂၅ ရက်မှ မေလ ၃၁ ရက်နေ့အထိ  ကျောင်းအပ်နှံရေး သီတင်းပတ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ပညာရေးဝန်ထမ်းဆရာ၊  ဆရာမများသည်  သက်ဆိုင်ရာအတန်းအလိုက်  ရက်တိုသင်တန်းများ  တက်ရောက်ခဲ့ပြီး   ပညာသင်နှစ်အသစ်တွင် ပညာရေးတာဝန်များကို တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ်  ပိုမိုပြည့်ဝသောသင်ကြားရေး  အတွေ့အကြုံများ၊  နည်းလမ်းများဖြင့် သင်ကြားလေ့ကျင့်ပေးကြတော့မည်ဖြစ်သည်။   ပညာရပ်အသီးသီးသည် ရပ်တန့်နေသည်မဟုတ်ဘဲ အစဉ်အမြဲပြောင်းလဲ တိုးတက်လျက်ရှိရာ ခေတ်နှင့်အညီ ပညာအချက်အလက်များ၊ သင်ကြားနည်းများဖြင့်   သင်ကြားကြရမည်ဖြစ်သည်။

နိုင်ငံတော်က  ပညာရေးကဏ္ဍမြှင့်တင်ရေးကို  စဉ်ဆက်မပြတ် ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိသည်။စာတတ်မြောက်မှုနှုန်းမြင့်မားအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်မှသာ   နိုင်ငံသားတိုင်းပညာ တတ်မြောက်၍ နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် ခိုင်မာသောလူသား အရင်းအမြစ်များဖြစ်လာပေမည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့်  အိမ်အကြောင်းအရာ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံလူဦးရေ၏ စာတတ်မြောက်မှုမှာ ၉၁ ဒသမ ၁ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ရှိသော်လည်း အခြေခံပညာမူလတန်းအဆင့် တတ်မြောက်သူများသာ များပြားပြီး အထက်တန်းအဆင့်နှင့် တက္ကသိုလ်အဆင့်  တတ်မြောက်သူနည်းပါးလျက် ရှိကြောင်းတွေ့ရှိရသည်။ ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ရေးမရရှိမီ အချိန်ကာလအတွင်း ကိုလိုနီလက်အောက်ပညာရေးနှင့် ကမ္ဘာ့စစ်ဒဏ်ကို ခံစားခဲ့ရသောကြောင့် ပညာသင်ကြားရေးကို ထိခိုက်ပြီး  ပညာရေးတွင် အားနည်းခဲ့ရသည်။ ထို့ကြောင့် လွတ်လပ်ရေးရရှိပြီးချိန်နောက်ပိုင်းတွင်  စာမတတ်သူပပျောက်ရေးအတွက် “အ”သုံးလုံးလှုပ်ရှားမှုများကို  ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။ အတန်းပညာ သင်ကြားသည့် ကျောင်းပညာသင်ကြားမှုများ   အားနည်းခဲ့သောကြောင့်  ထိုကာလကတည်းက ပညာတတ်များနည်းပါးခဲ့သည်။   ခေတ်အဆက်ဆက်ဖြတ်သန်းရသည့်သမိုင်းကြောင်းတွင်  ပညာရေးအားနည်းချက်များကြောင့်  အေးချမ်းတည်ငြိမ်မှုနှင့်  တိုးတက်မှုနည်းပါးခဲ့ရသည်။

“အမျိုးသားစည်းကမ်းအစ စာသင်ကျောင်းက”ဟူသည့်အတိုင်း စာသင်ကျောင်းတွင် အတန်းပညာတက်ရောက် သင်ကြားခဲ့ရသူများသည် အတန်းပညာ မသင်ကြားခဲ့ရသည့်သူများထက်  စည်းကမ်းနှင့် အလေ့အကျင့်များ ပိုမိုကောင်းမွန်ကြသည်ကို တွေ့ရ သည်။ ကျောင်းသင်ပညာရေးတွင် ဆရာ၊ ဆရာမများ၏ သွန်သင်ဆုံးမမှုများအောက်တွင် ကြီးပြင်းလာရသဖြင့်  ယဉ်ကျေးလိမ္မာမှုများ၊  စည်းကမ်းလိုက်နာမှုများရှိကြခြင်းဖြစ်သည်။   ပညာရေးအားနည်းမှုသည်   နိုင်ငံတည်ငြိမ်အေးချမ်းမှုနှင့်စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးအတွက် များစွာအကျိုးသက်ရောက်မှုရှိပေသည်။   ခေတ်အဆက်ဆက် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော ပဋိပက္ခများသည် ပညာအားနည်းမှု၊ အတန်းပညာ၊ အသိပညာအားနည်းမှုတို့ဖြစ်ကြောင်း တွေ့နိုင်သည်။ အသိဉာဏ်ပညာ အားနည်းမှုကြောင့် အခြားသူများ၏ သွေးထိုးလှုံ့ဆော်မှုများကို စဉ်းစားဆင်ခြင်ဉာဏ်ဖြင့်  ဝေဖန်ပိုင်းခြားနိုင်ခြင်း မရှိဘဲ ဆင်ကန်းတောတိုး လုပ်ဆောင်ကြခြင်းကြောင့် နိုင်ငံတည်ငြိမ်မှုပျက်ပြားကာ  တိုးတက်မှုနှေးကွေးခဲ့ရသည်။ ထို့ကြောင့် ပညာရေးကိုမြှင့်တင်၍ နိုင်ငံသူ၊နိုင်ငံသားတို့၏စိတ်နေစိတ်ထား(Mind Set )မြင့်မားလာအောင်  ဆောင်ရွက်ကြရမည်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ဆောင်ရွက်ရာတွင် အခြေခံပညာအဆင့်၌ အပိုင်းနှစ်ပိုင်းရှိသည်။ ပထမတစ်ပိုင်းမှာ  ကျောင်းနေအရွယ်ကလေးတိုင်း ကျောင်းနေနိုင်ရေး ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်ပြီး ဒုတိယတစ်ပိုင်းမှာ ကျောင်းတက်ရောက်နေသည့်ကလေးတိုင်းကို အမှန်တကယ်တတ်မြောက်အောင် သင်ကြားပေးရမည်ဖြစ်သည်။ အခြေခံပညာကျောင်းများတွင် အချို့ကျောင်းများသည် စံကိုက်ဖြစ်သော်လည်း  အချို့ကျောင်းများမှာ  ကျောင်းအင်္ဂါရပ်များနှင့် ပြည့်စုံမှုမရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကွာဟချက်၊   အားနည်းချက်များ   နည်းနိုင်သမျှနည်းပြီး  စံကိုက်လုပ်ဆောင်နိုင်သည့်  ကျောင်းများဖြစ်အောင် ကြိုးစားကြရပေမည်။ပညာခေတ်တွင် ပညာရေးနည်းစနစ်တို့သည် အစဉ်အမြဲပြောင်းလဲ တိုးတက်နေသည်ဟု ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း ပြောင်းလဲတိုးတက်နေသည့် ခေတ်နှင့်အညီ သင်ကြားရေးဆိုင်ရာ နည်းစနစ်များကို ခေတ်နှင့်လျော်ညီစွာ ဆောင်ရွက်ပေးရမည်ဖြစ်သည်။ ထိုအထဲတွင် ကျောင်းနေအရွယ်ကလေးများ ကျောင်းတက်လိုသည့်စိတ်များရှိအောင်  ဆွဲဆောင်စည်းရုံးပေးရမည်ဖြစ်သည်။ သင်ကြားမှုတိုးတက်ကောင်းမွန်လာရေးအတွက်  အမြဲသုတေသနပြု ဆောင်ရွက်၍  ကလေးများ၏ လိုလားချက်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးရမည်။ 

အခြေခံပညာမူလတန်းမှစ၍ အခြေခံပညာအထက်တန်း ပြီးဆုံးသည်အထိ စနစ်တကျသင်ကြားပေးရန်နှင့် စည်းကမ်းပိုင်းဆိုင်ရာများ လိုက်နာမှုရှိစေရန်အတွက်လည်း သင်ကြားလေ့ကျင့် ဆောင်ရွက်ပေးရပေမည်။

နိုင်ငံတော်စဉ်ဆက်မပြတ်   ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခိုင်မာလာစေရန် အမျိုးသားပညာရေး ကဏ္ဍကို အလေးထားမြှင့်တင်ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိသည်။  ပညာရေးအဆင့်အတန်း တိုးတက်မြင့်မားရန်အတွက် နှစ် ၃၀ အမျိုးသားပညာရေး စီမံကိန်းကိုလည်း ဆက်လက် အကောင်အထည်ဖော်နေသည်။ ကျောင်းနေအရွယ်ကလေးအားလုံး ကျောင်းတက်နိုင်ရေးနှင့် KG +9  ပြီးမြောက်ရေး၊ အလယ်တန်းပညာပြီးဆုံးအောင်မြင်သူများကို စက်မှု၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေး အထက်တန်းကျောင်းများတွင် တက်ရောက်သင်ယူနိုင်ရေး၊အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအခြေခံများ ရရှိစေရန် Grade-10 ၊ Grade-11 ၊ Grade-12 အတန်းများတွင် စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် စက်မှုပညာရပ်များသင်ကြားနိုင်ရေး၊ အဆင့်မီသူများကို သိပ္ပံ၊ ကောလိပ်၊ တက္ကသိုလ်များတွင် ဆက်လက်ပညာ သင်ယူနိုင်ရေးအစီအမံများကို   အကောင်အထည်ဖော်လျက်ရှိသည်။

မိဘများအနေဖြင့် လက်ဦးဆရာ မည်ထိုက်စွာ ပုဗ္ဗာစရိယ မိနှင့်ဖဆိုသည့်အတိုင်း သားသမီးများ၏ ပညာရေးကို စတင်ပျိုးထောင်ပေးသူများဖြစ်သည်။ သားသမီးများကျောင်းနေ အရွယ်ရောက်သည်နှင့် ပညာတတ်များဖြစ်လာအောင်၊ ယဉ်ကျေးလိမ္မာအောင်၊ ဘဝအခြေခံအုတ်မြစ်ခိုင်မာအောင် ကျောင်းစတင်အပ်နှံပြီး  ပညာသင်ယူစေရမည်။   အချို့မိဘများသည် စားဝတ်နေရေးအတွက် ကြိုးစားရုန်းကန်ရင်းမှပင် သားသမီးများ၏ အနာဂတ်ဘဝလှပစေရန်   ကြိုးစားကျောင်းထားပေးကြသည်။ 

အလွန်ဝမ်းမြောက်   ကျေးဇူးတင်စရာကောင်းလှသည်။ထို့ကြောင့် မိဘဆရာပူးပေါင်း  ကလေးပညာကောင်းဟူသည့်အတိုင်း ကျောင်းနေအရွယ်ကလေး အားလုံး စဉ်ဆက်မပြတ် ပညာသင်ယူခွင့်ရရှိစေရန် မိဘအားလုံးက ဆရာ၊ ဆရာမများနှင့် ပူးပေါင်းပါဝင်ကြိုးပမ်းကြလျှင် ပညာမတတ်၍ အသိငတ်သော၊ အတွေးခေါ်မှားယွင်းသော  ကျောင်းနေအရွယ် ကလေးများပပျောက်၍ အသိပညာ၊ အတတ်ပညာ၊ စည်းကမ်း၊ စိတ်ဓာတ်၊ ကိုယ်ကျင့်တရားများ မြင့်မြတ်ကောင်းမွန်သော လူငယ်များပေါများလာပြီး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်သော    နိုင်ငံတော်အဝန်းအဝိုင်းကို တည်ဆောက်နိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း တင်ပြလိုက်ရပေသည်။   

MWD