အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် သည် ၎င်း၏ နိုင်ငံတော်အခြေပြမိန့်ခွန်းတွင် အီရန်နိုင်ငံနှင့်ပတ်သက်၍ “မုသားများ” ကို ထပ်ခါတလဲလဲ ပြောကြားခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ အက်စ်မေးလ် ဘာကာအီက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ (ဖေဖော်ဝါရီ ၂၅) နံနက်ပိုင်းတွင် X လူမှုကွန်ရက်၌ တင်ခဲ့သည့်ထုတ်ပြန်ချက်တွင် အိမ်ဖြူတော် သည် အီရန်အပေါ် “သတင်းမှားနှင့် သတင်းအမှားဖြန့်ချိရေး လှုပ်ရှားမှု” ကို လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည်။“အီရန်၏ နျူကလီးယားအစီအစဉ်၊ ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည်များနှင့် ဇန်နဝါရီလ မငြိမ်မသက်မှုအတွင်း သေဆုံးသူအရေအတွက်တို့နှင့် ပတ်သက်ပြီး ၎င်းတို့ စွပ်စွဲနေသမျှသည် ‘မုသားများ’ ကို ထပ်ခါတလဲလဲ ပြောနေခြင်း ဖြစ်ပါသည်” ဟု ဘာကာအီက ဆိုသည်။ ထို့ပြင် “လိမ်လည်ခြင်းကို ကျွမ်းကျင်သည့်သူများသည် ‘အမှန်တရားလိုလို ထင်ယောင်ထင်မှား ဖြစ်အောင်’ ဖန်တီးသည့်နေရာမှာ တော်ကြပါသည်” ဟုလည်း ၎င်းက ရေးသားခဲ့သည်။၎င်း၏ မိန့်ခွန်းတွင် ထရမ့်က အီရန်နိုင်ငံအနေဖြင့် နျူကလီးယား လက်နက် မရရှိစေရန်အတွက် အီရန်အနီးတစ်ဝိုက်တွင် အမေရိကန် စစ်အင်အားများကို စုရုံးထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ “၎င်းတို့က သဘောတူညီချက်တစ်ခု လုပ်ချင်နေကြသော်လည်း ‘ကျွန်တော်တို့ နျူကလီးယား လက်နက် မည်သည့်မခါမျှ မလုပ်ပါ’ ဆိုသည့် စကားလုံးတွေကိုတော့ ကျွန်တော်တို့ မကြားရသေးဘူး” ဟု ထရမ့်က ဆိုသည်။အမှန်စင်စစ်တွင်မူ အီရန်သည် နျူကလီးယားဗုံးထုတ်လုပ်ရန် ကြိုးပမ်းနေခြင်းမရှိကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ပြောဆိုထားသည်။ အင်္ဂါနေ့ (ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄) က အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဘတ်စ် အာရတ်ချ်ချီက တီဟီရန် အနေဖြင့် “မည်သည့်အခြေအနေမျိုးတွင်မဆို နျူကလီးယားလက်နက် တီထွင်မည်မဟုတ်ကြောင်း” ပြောကြားခဲ့သည်။ထို့အပြင် ထရမ့်က အီရန်အစိုးရသည် ဆန္ဒပြသူ ‘၃၂,၀၀၀ ခန့်’ ကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်ဟုလည်း အခိုင်အမာ ပြောဆိုခဲ့သည်။ အီရန်ဘက်ကမူ မငြိမ်မသက်မှုအတွင်း အရာရှိ ၂၀၀ ခန့် အပါအဝင် လူပေါင်း ၃,၁၁၇ ဦးသာ သေဆုံးခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ အမေရိကန်အခြေစိုက် လူ့အခွင့်အရေးလှုပ်ရှားသူများသတင်းအေဂျင်စီ (HRANA) ကမူ ဒီဇင်ဘာလကုန်ပိုင်းတွင် ဆန္ဒပြမှုများ အကြီးအကျယ်စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက် ဆန္ဒပြသူ အနည်းဆုံး ၆,၄၉၀ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်ဟု ပြောကြားထားသည်။ CNN အနေဖြင့် HRANA ၏ ကိန်းဂဏန်းများကို သီးခြားအတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။ကိုးကား- CNNPhoto: France 24ဘာသာပြန်ဆိုသူ - ဦးဝင်းဇော်ထွန်း၊ ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ဝန်ကြီး-၂
Wed, 25-Feb-2026
