သဘာဝ၏လက်ဆောင်တစ်ပါး လူသားတို့၏မိတ်ဆွေ “ဝါး”

ဝါးပင်သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သဘာဝအလျောက် ပေါက်ရောက်သော အပင်မျိုးစိတ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး လူသားတို့၏ နေ့စဉ်ဘဝတွင်  အရေးပါသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နေလျက်ရှိသည်။ မြန်မာအမည် ဝါး၊ အင်္ဂလိပ်အမည် Bamboo၊ မျိုးရင်းမှာ Poaceae or Gramineae (မြက်မျိုးရင်း)ဖြစ်သည်။  ဝါးပင်သည် စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးတို့တွင် များစွာအသုံးဝင်သော အပင်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည်  ဝါးပင်များသဘာဝအလျောက် ပေါက်ရောက်မှုများပြားသော နိုင်ငံဖြစ်ပြီး ဝါးစိုက်ပျိုးမှုအတွက်  သင့်လျော်သောရာသီဥတုနှင့်  မြေဆီလွှာအခြေအနေများစွာရှိသည်။   ကျေးလက်ဒေသများတွင်လည်း  သဘာဝအလျောက်ပေါက်ရောက်လျက်ရှိပြီး  အိမ်တွင်းစိုက်ပျိုးမှုများရှိသကဲ့သို့ စီးပွားဖြစ်စိုက်ပျိုးမှုများလည်း တဖြည်းဖြည်းများပြားလာသည်။ ယခုအခါ ဝါးစိုက်ပျိုးမှုသည် စီးပွားဖြစ်လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ်   ပိုမိုအားကောင်းလာပြီး နိုင်ငံတကာဈေးကွက်တွင် ဝါးထွက်ကုန်များ၏ ဝယ်လိုအားမြင့်တက်လာမှုကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ဝါးစိုက်ပျိုးမှု အလားအလာများ ပိုမိုကောင်းမွန်လာသည်။  ဝါးပင်များသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ထိန်းသိမ်းရာတွင် အထောက်အကူပြုသည်။ မြေဆီလွှာတိုက်စားမှုကို ကာကွယ်ပေးပြီး ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်ကို စုပ်ယူကာ အောက်ဆီဂျင်ထုတ်လုပ်ပေးသောကြောင့် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကို   လျှော့ချရာတွင်လည်း အထောက်အကူပြုသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဝါးပင်များပေါက်ရောက်ရန် သင့်လျော်သောရာသီဥတုနှင့် မြေဆီလွှာအခြေအနေများစွာရှိသောချင်းပြည်နယ်၊ ကချင်ပြည်နယ်၊  ရှမ်းပြည်နယ်၊  ကယားပြည်နယ်၊ မွန်ပြည်နယ်၊ ကရင်ပြည်နယ်ဒေသတို့တွင် အများဆုံးစိုက်ပျိုးလျက်ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် စိုက်ပျိုးလျက်ရှိသော ဝါးအမျိုးအစားများမှာ ဝါးကြီးမျိုး (Dendrocalamus spp.)၊   ဝါးငယ်မျိုး (Bambusa spp.)နှင့်   ဝါးခြောက်မျိုး (Melocanna baccifera) တို့ဖြစ်သည်။ 

ဝါးကြီးမျိုးများသည်  အထွက်နှုန်းပိုမိုများပြားပြီး ဝါးငယ်မျိုးများသည် အထွက်နှုန်း အနည်းငယ်နည်းပါးသည်။ ဝါးတစ်ဧက စိုက်ပျိုးမှုမှရရှိနိုင်သော အထွက်နှုန်းသည် ဝါးအမျိုးအစား၊  စိုက်ပျိုးနည်းပညာ၊ မြေဆီလွှာ၏အရည်အသွေး၊ ရာသီဥတုအခြေအနေနှင့် စိုက်ပျိုးစောင့်ရှောက်မှုတို့အပေါ်မူတည်၍ ကွာခြားနိုင်သည်။ ဝါးကြီးမျိုးနှင့် ဝါးငယ်မျိုးများစိုက်ပျိုးပါက တစ်ဧကဝါးအလေးချိန်  ၅  တန်မှ  ၁၀ တန်အထိထွက်ရှိနိုင်ကြောင်း    ဖတ်ရှုလေ့လာသိရှိရသည်။   စီးပွားရေးအရလည်း   ဆောက်လုပ်ရေး၊   ပရိဘောဂ၊ စက္ကူ၊ လက်မှုပစ္စည်းများထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးဝင်သော ကုန်ကြမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ 

ဝါးကုန်ကြမ်းများတွင် ဝါးတုတ်များ၊ ဝါးလုံးများ၊ ဝါးပြားများ၊ ဝါးခြမ်းများပါဝင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်  ဝါးကုန်ကြမ်းများကို    ကျေးလက်ဒေသများတွင် သဘာဝအလျောက် ပေါက်ရောက်သော ဝါးပင်များမှရယူကြသလို စီးပွားဖြစ်စိုက်ပျိုးမှုများမှလည်း ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ ဝါးသည် ပြည်တွင်းဈေးကွက်တွင် စီးပွားရေးအရ  ဆောက်လုပ်ရေး၊  ပရိဘောဂ၊ စက္ကူ၊  လက်မှုပစ္စည်းများ စသည့် ဝါးကုန်ချောများ ထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးဝင်သော ကုန်ကြမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဝါးဖြင့် ထိုင်ခုံများ၊ စားပွဲများ၊ ခုတင်များ၊ စာအုပ်စင်၊ ပန်းအိုးစသည့် ပရိဘောဂများ၊ အိမ်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများနှင့် ခြင်းများ၊  ပန်းအိုးများ၊  လက်ကိုင်အိတ်များ  စသည့်လက်မှုပစ္စည်းများထုတ်လုပ်ရာတွင်   အသုံးပြုကြသည်။   ဝါးကို စက္ကူထုတ်လုပ်ရာတွင်အသုံးပြုကြပြီး   ဝါးမှထုတ်လုပ်သောစက္ကူသည်    အရည်အသွေးကောင်းမွန်ပြီး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့်  လိုက်လျောညီထွေရှိကြောင်းလေ့လာသိရှိရသည်။  ထို့ပြင် ဝါးထွက်ကုန်များကို ပြည်တွင်းနှင့် ပြည်ပဈေးကွက်များသို့   တင်ပို့နိုင်ခြင်းဖြင့်   နိုင်ငံ၏စီးပွားရေးကို အထောက်အကူပြုသဖြင့် စီးပွားရေးအရ   အလွန်အသုံးဝင်သောအပင်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ဝါးကုန်ချောများကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ကျေးလက်ဒေသများတွင်  လက်မှုလုပ်ငန်းများမှထုတ်လုပ်ကြသလို  စက်ရုံများတွင်လည်း  ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။    ဝါးကုန်ချောများမှာ  ပြည်တွင်းဈေးကွက်တွင်   ဝယ်လိုအားမြင့်မားနေပြီး ပြည်ပဈေးကွက်တွင်လည်း ဝယ်လိုအားမြင့်မားနေကာ အထူးသဖြင့် အာရှနိုင်ငံများဖြစ်သည့် တရုတ်၊ အိန္ဒိယ၊ ထိုင်း၊   ဗီယက်နမ် စသည့်နိုင်ငံများသို့ တင်ပို့ရောင်းချလျက် ရှိကြောင်း လေ့လာသိရှိရသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဝါးထုတ်ကုန်များကို ဒေသတွင်းနိုင်ငံအတွင်း ကျေးလက်ဒေသများ၊ ကျေးရွာဈေးများ၊ မြို့ဈေးများတွင်  ရောင်းချကြသည်။  ထို့ပြင် ဝါးထုတ်ကုန်များကို ပြည်တွင်းစက်ရုံများတွင် ထပ်မံပြုပြင်ပြီး ပြည်တွင်းဈေးကွက်သို့ရောင်းချကြသည်။   ဝါးစိုက်ပျိုးမှုသည် ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် အရေးပါသော လုပ်ငန်းတစ်ခုလည်းဖြစ်ပြီး ဝါးပင်များကို နေ့စဉ်ဘဝတွင် အမျိုးမျိုးအသုံးပြုကြသည်။ ဝါးစိုက်ပျိုးခြင်းဖြင့်လည်း ကျေးလက်နေပြည်သူများအတွက် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းများ ဖန်တီးပေးနိုင်ပြီး ဝင်ငွေတိုးတက်စေသည်။ 

ဝါးသည် ပေါ့ပါးပြီးခိုင်ခံ့သောကြောင့် အိမ်များ၊ တဲများ၊ တံတားများ၊ ခြံစည်းရိုးများ ဆောက်လုပ်ရာတွင်လည်း အသုံးဝင်သည်။ ဝါးသည်  လောင်ကျွမ်းလွယ်ပြီး အပူဓာတ်ကောင်းစွာ ထုတ်လွှတ်နိုင်သော ကြောင့် လောင်စာအဖြစ်လည်း အသုံးပြုကြသည်။ ဝါးဖြင့်ပြုလုပ်သော တူရိယာများ၊ အနုပညာလက်ရာများကို ရိုးရာပွဲတော်များတွင်   အသုံးပြုကြသည်။   ဝါးကို ရိုးရာအိမ်များ ဆောက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုကြပြီး  ဝါးဖြင့်ဆောက်လုပ်သောအိမ်များသည်   သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့်လိုက်လျောညီထွေရှိကာ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုကို ထင်ဟပ်စေကြောင်း သိရှိရသည်။

ဝါးမှပေးသည့်    အလှတရားအဖြစ် ကိုရီးယားနိုင်ငံမှထုတ်သည့် Skincare များမှာ   ဝါးပင်အဆီအနှစ်များဖြင့်ထုတ်လုပ်ထားသည်။ ၎င်းအဆီအနှစ်များတွင် အသားအရေ တောက်ပ(glow) စေသည့် သဘာဝ silica ပါဝင်နေပြီး  ကော်လာဂျင်ကို ဖြစ်ပေါ်စေကာ အသားအရေ ရေဓာတ်ဖြည့်ပေးသလို အရွယ်တင်နူးညံ့စေပြီး  တင်းရင်းလှပစေကြောင်း၊  ဗက်တီးရီးယားများကို  တိုက်ဖျက်ပေးနိုင်ပြီး    အရေပြားကိုရေဓာတ်ဖြည့်ပေးခြင်းကြောင့်     ဝက်ခြံအပါအဝင်ဗက်တီးရီးယား အရေပြားပြဿနာများကိုပါ ကာကွယ်နိုင်ကြောင်း၊  ဝါးပင်၏ အစွမ်းသတ္တိတစ်ခုသည် ဓာတ်တိုးပစ္စည်းပါဝင်သောကြောင့် အရေပြားကိုဓာတ်တိုးပစ္စည်းအန္တရာယ်မှ   ကာကွယ်ပေးပြီး အသားအရေ၏အဆိပ်အတောက်များကိုဖယ်ရှားပေးကာ   ကြည်လင်ဝင်းပစေကြောင်း အမျိုးသမီးများအတွက် အလှအပရေးရာဗဟုသုတများကိုလည်း သိရသည်။

ဝါးစိုက်ပျိုးရာတွင်  နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာအသိပညာနည်းပါးမှု၊ ဈေးကွက်သို့ ချိတ်ဆက်မှုအားနည်းခြင်း၊  ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုလိုအပ်ချက်များ စသည့်အခက်အခဲများရှိနေကြောင်း၊ ထို့ပြင် သစ်တောပြုန်းတီးမှုနှင့်  မြေယာအသုံးပြုမှုပဋိပက္ခများကြောင့် ဝါးစိုက်ပျိုးမှုကိုထိခိုက်နိုင်ကြောင်းနှင့် အစိုးရ၏အားပေးမှုများ၊ ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့်သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးတို့အတွက် ဝါးစိုက်ပျိုးမှုကို ပိုမိုအားဖြည့်သင့်ကြောင်း စိန်ခေါ်မှုများရှိနေပြီး   စိန်ခေါ်မှုများကိုကျော်လွှားနိုင်ရန် နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာပံ့ပိုးမှုများ၊  ဈေးကွက်ချိတ်ဆက်မှုများနှင့်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ ဖိတ်ခေါ်ပေးခြင်း၊ MSME လုပ်ငန်းများအတွက် ပံ့ပိုးကူညီပေးခြင်းများ ဆောင်ရွက်ပေးရန်လိုအပ်သည်။

အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် ဝါးသည် လူသားတို့အတွက် သဘာဝကပေးသော အဖိုးတန်လက်ဆောင်တစ်ခုဖြစ်သည်။  ထို့ပြင် စီးပွားရေး၊  လူမှုရေး၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရာတွင်လည်း  အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နေကြောင်း၊ ကျေးလက်ဒေသများတွင် စီးပွားရေးတံခါးပေါက် တစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်နေပြီး  ကျေးလက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးကို အထောက်အကူပြုနိုင်သဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးနှင့်ယဉ်ကျေးမှုအတွက်  အရေးပါသောအပင်တစ်မျိုးအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေမည်ဖြစ်ကြောင်း၊   ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင်လည်းဝါးထုတ်ကုန်များအပေါ်   ဝယ်လိုအားမြင့်တက်လာမှုကြောင့်   မြန်မာနိုင်ငံအတွက်   အခွင့်အလမ်းကောင်းများ ရှိနေကြောင်းနှင့်  ဝါးထုတ်ကုန်များသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့်   လိုက်လျောညီထွေရှိသော ကုန်စည်များဖြစ်သည့်အတွက်  နိုင်ငံတကာဈေးကွက်တွင်   ပိုမိုတွင်ကျယ်စွာရောင်းချနိုင်မည့် အလားအလာများစွာ ရှိနိုင်ပါကြောင်း ရေးသားတင်ပြလိုက်ရပါသည်။   ။           

MWD