နွေရာသီမှာ ရေချိုးဆင်ခြင်ပါ

တိုင်းပြည်ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်ရေးအတွက် အလွန်အရေးပါသော လူသားအရင်းအမြစ်အစသည် လူငယ်များပင်ဖြစ်သည်။ လူငယ်များ၏ အသိပညာစွမ်းရည်နှင့် နိုင်ငံချစ်စိတ်ကို မြှင့်တင်ပေးခြင်းဖြင့် ယနေ့ခေတ်လူငယ်များသည် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ အနာဂတ်ကို  ဆောင်ရွက် တည်ဆောက်ပေးမည့် အရေးကြီးဆုံးအခြေခံ အင်အားများဖြစ်ကြသည်။ “ယနေ့ လူငယ်၊ နောင်ဝယ် လူကြီး” ၊ “လူငယ်ဆိုတာ  နိုင်ငံ၏အနာဂတ်ကြယ်ပွင့်ဖြစ်သည့်အတွက် လူငယ်ကောင်းလျှင် နိုင်ငံကောင်းပါသည်။ လူငယ်တွေ အရည်အသွေးမြင့်လျှင် နိုင်ငံရဲ့အနာဂတ်လည်း မြင့်မားတိုးတက်လာမည်” ဆိုသည့်စကားများသည် လူငယ်များအပေါ် မျှော်လင့်ချက်ကြီးပုံကို ထင်ဟပ်စေသည်။ ထို့ကြောင့် မျိုးဆက်သစ်လူငယ်မောင်မယ်များကို နွေရာသီကျောင်းပိတ်ရက်ကာလအတွင်း အသိပညာများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် စေရန်၊ အားလပ်ရက်များအကျိုးရှိစေရန်၊ မိမိဝါသနာပါသည့် ပညာရပ်များကို လေ့လာဆည်းပူးနိုင်စေရန်နှင့် နိုင်ငံတော်အတွက် ရေကြောင်းပညာကျွမ်းကျင်သော အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ်လူငယ်များ  ပေါ်ထွန်းလာစေရန်ရည်ရွယ်၍     တပ်မတော်(ရေ)က ရေကြောင်းလူငယ်စခန်းများကို မြို့နယ်အသီးသီးတွင် ဖွင့်လှစ်သင်ကြားပေးလျက်ရှိသည်။       တပ်မတော်(ရေ)အနေဖြင့် ရေကြောင်းပညာရပ်များကိုစိတ်ပါဝင်စားပြီး နိုင်ငံတော်အတွက် စိတ်ဓာတ်၊ စည်းကမ်းကောင်းမွန်၍ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်သည့် ထူးချွန်ထက်မြက်သောလူငယ်လူရွယ်များ  ပေါ်ထွန်းလာစေရန်   လူငယ်မောင်မယ်များအတွက် ရေကြောင်းလူငယ်  အခြေခံသင်တန်း(၁/၂၀၂၆)နှင့် ရေကြောင်းလူငယ်တန်းမြင့်သင်တန်း (၁/၂၀၂၆) တို့ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၇ ရက်မှ မေလ  ၂၉   ရက်အထိ လူငယ်စခန်းပေါင်း ၁၃ ခုတွင် သင်တန်းသား၊ သင်တန်းသူ စုစုပေါင်း  ၈၀၀  ဦးဖြင့် တစ်ပြိုင်တည်းဖွင့်လှစ်ခဲ့ကာ   အဆိုပါသင်တန်းဖွင့်ပွဲများသို့    သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်မှ တိုင်းမှူးများ၊ ရေတပ်စခန်း ဌာနချုပ်များမှ ဌာနချုပ်မှူးများနှင့် အရာရှိကြီးများ၊   အရာရှိများ   အသီးသီး တက်ရောက်ဖွင့်လှစ်ကြသည်။ ရေကြောင်းပညာသည် လွယ်ကူသော ပညာရပ်မဟုတ်ဘဲ စည်းကမ်းရှိမှု၊ စိတ်ရှည်သည်းခံနိုင်မှုနှင့် ရဲစွမ်းသတ္တိရှိမှုတို့ကို တစ်ပြိုင်တည်းဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်သည့် ပညာရပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ရေယာဉ်ပေါ်တွင် အလုပ်လုပ်ရခြင်း၊ ရာသီဥတုအခြေအနေများကို ရင်ဆိုင်ရခြင်း၊ နိုင်ငံတကာရေလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပညာရပ်များကို လေ့လာသင်ယူရခြင်းဖြင့် လူငယ်များအတွက် အတွေ့အကြုံကောင်းများကို ပေးစွမ်းနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ထိုအတွေ့အကြုံများက လူငယ်များကို အရည်အချင်းပြည့်၀သော အနာဂတ်ခေါင်းဆောင်များအဖြစ် ပြောင်းလဲစေနိုင်သည်။ ရေကြောင်းလူငယ်များအနေဖြင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား၊ နည်းပညာ၊ စည်းကမ်းလိုက်နာမှုနှင့် အဖွဲ့လိုက်လုပ်ဆောင်နိုင်မှု (Team Work) တို့ကို တိုးတက်အောင် လေ့ကျင့်ဆောင်ရွက်ရမည်။ ရေယာဉ်ပေါ်၌ အလုပ်လုပ်ရာတွင် မိမိတစ်ဦးတည်းသာမက အဖွဲ့လိုက်ညီညွတ်မှု (The Power of Unity) သည် အရေးကြီးသဖြင့် အပြန်အလှန်နားလည်မှုနှင့် တာဝန်ယူမှုရှိစေရန် လိုအပ်သည်။ ထို့ပြင်  ရေကြောင်းလူငယ်များသည် မိမိတို့၏အိပ်မက်များကို မလျှော့မပေါ့ဘဲ အားစိုက်ကာ အခက်အခဲများ၊ ပင်ပန်းမှုများရှိနိုင်သော်လည်း   အနာဂတ်ကိုရည်မှန်းပြီး ကြိုးစားသွားပါက နိုင်ငံတော်အတွက် အကျိုးရှိစေမည့်ကြယ်ပွင့်များအဖြစ် ထွန်းလင်းလာနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ရေကြောင်းလူငယ်များသည် ရေယာဉ်ပေါ်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန်သာမက အဖွဲ့လိုက်ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်နိုင်သော စိတ်ဓာတ်ကိုလည်း တည်ဆောက်ရမည်ဖြစ်ပြီး အပြန်အလှန်ကူညီမှု၊ စည်းကမ်းတကျ လေ့ကျင့်မှုနှင့် ခေါင်းဆောင်မှုစွမ်းရည်တို့ကို လေ့လာသင်ယူခြင်းသည် အနာဂတ်တွင် နိုင်ငံတော်၏ရေကြောင်း အခန်းကဏ္ဍ အောင်မြင်နိုင်စေရေး အထောက်အကူဖြစ်စေသည်။ ရေကြောင်းဆိုင်ရာ ပညာရပ်များနှင့် ရာသီဥတုအခြေအနေတို့ကို စနစ်တကျလေ့လာသင်ယူခြင်းအားဖြင့် လူငယ်များ၏အရည်အချင်းများ  ပိုမိုတိုးတက်လာမည်ဖြစ်သည်။ ရေကြောင်းလူငယ်များအတွက် အရေးကြီးဆုံးအချက်မှာ “ညီညွတ်မှုနှင့် အပြန်အလှန်လေးစားမှု”ဖြစ်သည်။ လူငယ်ဟူသည် စူးစမ်းလိုစိတ်ရှိခြင်း၊ ဖျတ်လတ်တက်ကြွခြင်း၊ အရာရာကိုတီထွင်ဖန်တီးလိုစိတ်ရှိခြင်း၊ အမှန်တရားကို မြတ်နိုးခြင်းစသော ဂုဏ်သတ္တိများရှိသကဲ့သို့ မှန်ကန်သောအတွေးအခေါ်နှင့် တိုင်းပြည်နှင့်  လူမျိုးအပေါ်ချစ်မြတ်နိုးရန်လည်း လိုအပ်သည်။ ထို့ပြင်  လူငယ်များသည် အနာဂတ်နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေးအတွက် အားကိုးရမည့်   အခြေခံကာကွယ်ရေး အင်အားစုများဖြစ်ပြီး   လူငယ်များ၏ စွမ်းဆောင်နိုင်မှုသည်    နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်ရေးအတွက် အဓိကကျပေသည်။ နိုင်ငံတော်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် အင်အားနှင့် စွမ်းရည်မရှိပါက နိုင်ငံတော်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုသည်  ရေရှည်မတည်တံ့နိုင်သောကြောင့်  နိုင်ငံတော်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးသာမက နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် ကာကွယ်ရေးတွင် လူငယ်များ၏ တက်ကြွစွာပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများသည် လွန်စွာအရေးပါသည်။ မျက်မှောက်ခေတ် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအသီးသီးသည် မိမိနိုင်ငံ  အဓွန့်ရှည်ရပ်တည်နိုင်ရေးအတွက် လူငယ်များ၏ အခန်းကဏ္ဍကို ဘက်ပေါင်းစုံမှ အလေးထားပြုစု ပျိုးထောင်လျက်ရှိသည်။ရေကြောင်းလူငယ်အခြေခံသင်တန်းနှင့် ရေကြောင်းလူငယ် တန်းမြင့်သင်တန်းများကို ရေကြောင်းပညာရပ်များနှင့် ရေကြောင်းသွားလာရေးဆိုင်ရာ အတတ်ပညာများအား လူငယ်လူရွယ်များ စိတ်ပါဝင်စားလာပြီး ကျွမ်းကျင်တတ်မြောက်စေရန်၊ ခေတ်မီနိုင်ငံတော် တည်ဆောက်ရေးတွင် ရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေး အခန်းကဏ္ဍသည် အရေးပါကြောင်း လူငယ်များသိရှိနားလည်စေရန်၊ စိတ်ဓာတ်၊ စည်းကမ်းနှင့် ကိုယ်လက်ကြံ့ခိုင်မှု ကောင်းမွန်မြင့်မားပြီး စည်းလုံးညီညွတ်စွာ စုပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အလေ့အကျင့်ကောင်းများ ရရှိလာစေရန်၊ ကျောင်းချိန်ပြင်ပဖြစ်သော ကိုယ်ပိုင်အချိန်ကို အလဟဿမဖြစ်စေဘဲ အချိန်ကိုတန်ဖိုးရှိစွာ အသုံးချတတ်ပြီး မိမိဝါသနာပါရာပညာရပ်ကို တစိုက်မတ်မတ် လေ့လာလေ့ကျင့်နိုင်စေရန်၊ နိုင်ငံတော်၏ လူသားအရင်းအမြစ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာစေရေးအတွက် တစ်ဖက်တစ်လမ်းမှ ဖြည့်ဆည်းဆောင်ရွက်ပေးရန်၊ အသိပညာ၊ အတတ်ပညာများ တိုးပွားလာပြီး   အနာဂတ်နိုင်ငံတော်အတွက် အားကိုးအားထားပြုရမည့် မျိုးဆက်သစ်များ ပေါ်ထွန်းလာစေရန်နှင့် တိုင်းပြည်အတွက် အရေးပေါ်ကာလများတွင် လူငယ်လူရွယ်များကို နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေး အရန်အင်အားများအဖြစ်   အားကိုးအားထားပြုနိုင်ရန် ရည်ရွယ်သည်။ ရေကြောင်းလူငယ်သင်တန်းတစ်ခုတွင် သင်ကြားရသည့်   ဘာသာရပ်များမှာ စစ်ရေးပြ၊ တပ်မတော်(ရေ)သမိုင်း၊ နက္ခတ္တဗေဒဘာသာရပ်၊ ရေတပ်သားဘာသာရပ်၊ ရေတပ်အချက်ပြဆက်သွယ်ရေး ဘာသာရပ်၊ ရေကြောင်းလမ်းညွှန် အခြေခံသဘောတရား၊ GPS ၊ Radar နှင့် အီလက်ထရောနစ် ဆက်သွယ်ရေးအပါအဝင် ရေကြောင်းသွားလာရေး ဘာသာရပ်၊ ရေကူး၊ လှေလှော်ရွက်တိုက် စသည်ဖြင့် သင်ကြားပြသပေးသည်။ သင်တန်းသို့တက်ရောက်ခြင်းဖြင့် စည်းကမ်းကောင်းမွန်စေခြင်း၊ လူငယ်များပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်တတ်စေခြင်း၊ အမိန့်နာခံမှုကောင်းခြင်း၊ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်ခြင်းတို့အပြင် စစ်ရေယာဉ်များ၏စွမ်းရည်၊ တာဝန်ထမ်းဆောင်ပုံနှင့် ရေတပ်ဆိုင်ရာ အခေါ်အဝေါ်များကို နားလည်သဘောပေါက်စေခြင်း စသည့် အကျိုးကျေးဇူးများကို ရရှိစေမည်ဖြစ်သည်။  ရေကြောင်းလူငယ်သင်တန်းသားများ အနေဖြင့် သာမန်ကျောင်းသားလူငယ်များ၊ သင်ယူလေ့လာရန်ခက်ခဲပြီး အခွင့်အလမ်းနည်းပါးသည့် ရေကူးဘာသာရပ်နှင့် လှေလှော်ရွက်တိုက် ဘာသာရပ်များကို သင်ကြားရသဖြင့် ရေနှင့်ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်ကာ ခန္ဓာကိုယ်ကြံ့ခိုင်သန်စွမ်းခြင်း၊ သက်လုံကောင်းခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကိုယုံကြည်မှုရှိခြင်းတို့အပြင် နိုင်ငံတော်အတွက် မျိုးဆက်သစ်အားကစားသမားကောင်းများ ပေါ်ထွက်လာမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ရေတပ်သားဘာသာရပ်ကို သင်ကြားခြင်းဖြင့် ရေယာဉ်များ၏ အရာ၀တ္ထု၊ အသုံးအဆောင်၊ ပစ္စည်းသုံးစွဲပုံ စသည်တို့ကို သီးခြားသတ်မှတ်ခေါ်ဆိုသော ရေကြောင်းဆိုင်ရာဝေါဟာရများ၊ ကြိုးချည်ကြိုးထိုးနည်းများ၊ အဝေးကြည့်ကင်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း၊ ရေတိုင်းခြင်း စသော ရေတပ်သားတစ်ဦး  အခြေခံသိရှိသင့်သည့် လုပ်ငန်းတာဝန်ပညာရပ်များကို သိရှိနားလည်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ တစ်နိုင်ငံနှင့်တစ်နိုင်ငံ ဘာသာစကား ကွဲပြားခြားနားသော်လည်း   ရေတပ်သားအချက်ပြ ဆက်သွယ်ရေးဘာသာရပ်ကို သင်ကြားခြင်းဖြင့် ပင်လယ်ပြင်တွင် ရေယာဉ်တစ်စင်းနှင့် တစ်စင်း အလံတင်/ချ ဆက်သွယ်နည်း၊ မျက်မြင်အချက်ပြဆက်သွယ်နည်းများဖြင့်ဆက်သွယ်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ရေကြောင်းလူငယ်သင်တန်း တက်ရောက်ပြီးသည့်အခါ အချို့သောလူငယ်များ အနေဖြင့် သင်တန်းမှရရှိလာသော အတွေ့အကြုံများနှင့် စိတ်ဓာတ်များကိုအခြေခံ၍ အနာဂတ်တပ်မတော်(ရေ)တွင် အမှုထမ်းရန်၊ မြန်မာနိုင်ငံရေကြောင်း ပို့ဆောင်ရေး လုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ရန် သို့မဟုတ်  နိုင်ငံတကာကုန်သွယ် ရေယာဉ်များတွင် အမှုထမ်းရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ချနိုင်ကြမည်ဖြစ်သည်။  ခေတ်မီဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်သော   နိုင်ငံတော်သစ်တည်ဆောက်ရေးတွင် အရေးပါသည့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပရေကြောင်း သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး၊ ပင်လယ်ပြင်သယံဇာတများ ရှာဖွေဖော်ထုတ်အသုံးချရေး၊   ပင်လယ်ပြင်ဂေဟစနစ်များ ပျက်စီးမှုမရှိစေရန်    ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး၊ ပင်လယ်ပြင်ရေလမ်းကြောင်းများကို စနစ်တကျအသုံးပြုရေးလုပ်ငန်းများ   အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်နိုင်ရန် ယနေ့လူငယ်များသည် အနာဂတ်ရေကြောင်းဆိုင်ရာအသိပညာရှင်၊ အတတ်ပညာရှင်အင်အားစုများအဖြစ်   ကျရာအခန်းကဏ္ဍ အသီးသီးမှ  ပခုံးပြောင်း ထမ်းဆောင်နိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံနှင့်ထိစပ်လျက်ရှိသည့် ကပ္ပလီပင်လယ်ပြင်နှင့် ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်တို့သည် ပထဝီအနေအထားအရ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ ကုန်သွယ်ရေးတို့တွင် အလွန်အချက်အချာ ကျသည်။ မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်မှ အဖိုးထိုက်အဖိုးတန် ရေပေါ်ရေအောက် သယံဇာတများ ထုတ်ယူသုံးစွဲလျက်ရှိရာ နိုင်ငံ၏အမျိုးသား အကျိုးစီးပွားကို များစွာပံ့ပိုးပေးလျက်ရှိသည်။ ရေကြောင်းအကျိုးစီးပွားအပေါ် အခြေပြုတည်ဆောက်သွားကြသည့် နိုင်ငံအားလုံးတို့သည် ခေတ်မီဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်ကြသည်ချည်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့်   “မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏အနာဂတ်”ဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ တပ်မတော်(ရေ)သည်  “နိုင်ငံတော်အား ပင်လယ်ပြင်မှ ရှေ့တန်းကျကျ ကာကွယ်နိုင်ရမည်၊ နိုင်ငံတော်၏ ရေကြောင်းအကျိုးစီးပွားအား ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရမည်၊ ကြည်း၊ ရေ၊ လေ ပူးပေါင်းစစ်ဆင်နိုင်စွမ်းရှိရမည်” ဟူသော ရည်မှန်းချက်တာဝန်များ ချမှတ်ပြီး သုံးဖက်မြင်စစ်ဆင်နိုင်စွမ်းရှိသည့် တိုက်ပွဲဝင်အသင့်ရေတပ် (Three Dimensional Combat Ready Navy) ဖြစ်စေရန် မျှော်မှန်းတည်ဆောက်လျက်ရှိပြီး ဝေဟင်စစ်ဆင်ရေး၊ ရေပြင်စစ်ဆင်ရေး၊ ရေအောက်ရန်ကာကွယ်မှု စစ်ဆင်ရေးနှင့် အီလက်ထရောနစ်စစ်ဆင်ရေး   စသည့် စစ်ဆင်မှုနယ်ပယ်လေးရပ်ကို စစ်ဆင်နိုင်စွမ်းရှိသည့် စစ်ရေယာဉ်များနှင့် ရေငုပ်သင်္ဘောစစ်ရေယာဉ်များကို     ပိုင်ဆိုင်ထားရှိပြီးဖြစ်ရာ   ဒေသတွင်း ရေတပ်များနှင့်  ရင်ပေါင်တန်းနိုင်ပြီး   မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်ကို  ကာကွယ်နိုင်စွမ်းရှိနေပြီဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ အမျိုးသားရေကြောင်းအကျိုးစီးပွား (National Interests)နှင့် ရေကြောင်းစွမ်းအား (Sea Power) သည် ရေတပ်စွမ်းအား တစ်ခုတည်းအပေါ် မှီတည်နေသည်မဟုတ်ဘဲ ပြည်သူလူထု၏ ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အသိပညာရှိမှု၊ ပင်လယ်ရေကြောင်းအပေါ် အာရုံစိုက် အလေးထားနိုင်မှုနှင့်   ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အခြေခံအဆောက်အအုံများနှင့် နည်းပညာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု   စသည့်အချက်များအပေါ် မူတည်နေသည်။ အရာရာကိုစူးစမ်း လေ့လာလိုစိတ်ရှိသော၊ နိုးကြားတက်ကြွသော လူငယ်များ၏ ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အသိပညာ၊ အတတ်ပညာများကို လေ့လာသင်ယူ အားထုတ်မှုအပေါ်တွင် များစွာတည်မှီသည်။ ထို့ကြောင့် အနာဂတ်နိုင်ငံတော်နှင့် တပ်မတော်(ရေ)အတွက်လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ်များ ပေါ်ထွက်လာစေရေး ရေကြောင်းလူငယ်သင်တန်းများတွင် ပင်လယ်ရေကြောင်းဆိုင်ရာ ယုံကြည်ချက်၊ ခံယူချက်ကောင်းမွန်ပြီး ရေကြောင်းအသိပညာ၊ ဗဟုသုတ၊ အတွေ့အကြုံများ ပြည့်စုံနေစေရန် ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အသိပညာ၊ အတတ်ပညာနှင့်    အတွေ့အကြုံများ သင်ကြားဖြန့်ဝေ  လက်ဆင့်ကမ်းအမွေပေးလျက်ရှိသည်။              ရေကြောင်းလူငယ်များအနေဖြင့် မိမိတို့၏အိပ်မက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် အခက်အခဲများကို   မကြောက်မရွံ့ဘဲ ကြိုးစားရမည်ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ရေပြင်တွင်    ကြုံတွေ့ရမည့်စိန်ခေါ်မှုများကို ကျော်လွှားနိုင်ရန် အသိပညာ၊ အတတ်ပညာနှင့် လက်ရုံးရည်၊ နှလုံးရည် နှစ်ခုလုံးကိုပြည့်စုံအောင် လေ့ကျင့်ရမည်ဖြစ်သည်။ထိုသို့ကြိုးစားသော လူငယ်မောင်မယ်များသည် အနာဂတ်တွင် တောက်ပသောကြယ်ပွင့်များအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာမည်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်မည့် ရေကြောင်းလူငယ်များဖြစ်လာစေရန် အားလုံးက စည်းလုံးညီညွတ်စွာ ကြိုးစားကြရမည်ဖြစ်သည်။ မြန်မာပြည်အနှံ့မှရောက်လာကြသည့် သင်တန်းသား၊ သင်တန်းသူများ တွေ့ဆုံကြရမည်ဖြစ်ရာ အသိမိတ်ဆွေများ တိုးပွားလာမည့်အပြင် သက်ဆိုင်ရာဒေသ အသီးသီး၏ ဒေသန္တရဗဟုသုတများလည်း ရရှိကြမည်ဖြစ်သည်။ ရေကြောင်းလူငယ်သင်တန်း တက်ရောက်လျက်ရှိသည့် လူငယ်မောင်မယ်များသည် အနာဂတ်နိုင်ငံတော်ကို ထုဆစ်ပုံဖော်ကြမည့် နိုင်ငံတော်က အားထားရသည့် ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အသိပညာရှင်၊ အတတ်ပညာရှင်များအဖြစ် လည်းကောင်း၊ အနာဂတ်တပ်မတော်(ရေ)၏ မျိုးဆက်သစ်လူငယ်များအဖြစ် လည်းကောင်း မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်နိုင်သည့် နိုင်ငံ့ရတနာအနာဂတ်ကြယ်ပွင့်များအဖြစ်လည်းကောင်း မြင်တွေ့ကြရမည်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများကလည်း အနာဂတ်အတွက် လူငယ်များ၏အခန်းကဏ္ဍသည် အလွန်အရေးကြီးကြောင်း သိရှိနားလည်သဖြင့်  ရေကြောင်းလူငယ်မောင်မယ်များကို လက်ခံတွေ့ဆုံအားပေးစကားပြောကြားခြင်း၊ လိုအပ်သည်များ လမ်းညွှန်မှာကြားခြင်းတို့ကို အရေးတယူဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများအနေဖြင့် လူငယ်များကို အလေးအနက်ထားသည်မှာလည်း သိသာထင်ရှားလှသည်။ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ၏ အားပေးချီးမြှင့်လမ်းညွှန်မှုများကြောင့် သင်ထောက်ကူပစ္စည်းများစုံလင်စွာ ဘာသာရပ်များကို သက်ဆိုင်ရာဘာသာရပ်ကျွမ်းကျင်သူ  အရာရှိ၊ နည်းပြများမှ စနစ်တကျသင်ကြားပြသပေးပြီး နေရေး၊ ထိုင်ရေး၊ စားရေး၊ သောက်ရေး၊ ဆေးအကာအကွယ်ပေးရေးကအစ စနစ်တကျလိုအပ်ချက်မရှိအောင် ဆောင်ရွက်ပေးထားသည်ကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ရေကြောင်းလူငယ်မောင်မယ်များအပေါ် နိုင်ငံတော်အနေဖြင့် မည်မျှအလေးအနက်ထားကြောင်းကို သိနိုင်သည်။ ယနေ့နိုင်ငံတော်တာဝန်ထမ်းဆောင်နေကြသူများမှာ တစ်ချိန်က ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူ လူငယ်များပင်ဖြစ်သည်။ လူငယ်ဆိုသည်မှာ အနာဂတ်နိုင်ငံတော်အတွက် ထပ်လောင်းပေါင်းစည်း တိုးပွားလာမည့် လူသားအရင်းအမြစ်များပင်ဖြစ်သည်။ ယနေ့ကမ္ဘာကြီးသည် သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဆိုင်ရာ တစ်ဟုန်ထိုးပြောင်းလဲတိုးတက်လျက်ရှိရာ ခေတ်နှင့်လိုက်လျောညီထွေစွာ မိမိတို့အပေါ် ကျရောက်လာမည့် နိုင်ငံတော်တာဝန်များကို ကျေပွန်စွာထမ်းဆောင်နိုင်ရန်အတွက် ယခုကတည်းက ပြင်ဆင်ကြိုးစားသွားကြရန်    လိုအပ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံတော်နှင့် မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် တပ်မတော်(ရေ)အနေဖြင့်လည်း    မျိုးဆက်သစ်လူငယ်များအား  လက်ဆင့်ကမ်းအမွေ ပခုံးပြောင်းတာဝန် လွှဲပြောင်းပေးရမည်ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ ရေကြောင်းလူငယ်သင်တန်းသည် ယနေ့ခေတ်ရေကြောင်းပညာကို စိတ်ဝင်စားသော    လူငယ်တစ်ဦးအား မနက်ဖြန်၏ အနာဂတ်ကြယ်ပွင့်ဖြစ်လာစေရန် ပျိုးထောင်ပေးသော ပျိုးခင်းကောင်းတစ်ခုပင်ဖြစ်ပေသည်။ ထို့ကြောင့် ယခုနှစ်ဖွင့်လှစ်မည့် ရေကြောင်းလူငယ်စခန်းများတွင် သင်တန်းတက်ရောက်ကြမည့် ရေကြောင်းလူငယ်မောင်မယ်များသည် တပ်မတော်(ရေ) မျိုးဆက်သစ်များအဖြစ်လည်းကောင်း၊ အနာဂတ်နိုင်ငံတော်ကို ထုဆစ်ပုံဖော်ကြမည့်  အားတစ်ခုအဖြစ်လည်းကောင်း၊ မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်ထက်တွင် လင်းလက်တည်ရှိလာမည့်   ကြယ်ပွင့်များအဖြစ်လည်းကောင်း “ရေကြောင်း လူငယ်မှစချီ အနာဂတ်ကြယ်ပွင့်များဆီသို့”ဟူ၍ ဂုဏ်ပြုရေးသား လိုက်ရပါသည်။     ။MDN

နွေရာသီတွင်အပူရှိန်ကြောင့် ချွေးထွက် များပြီး    အသားအရေနေလောင်ခြင်း၊ ဝက်ခြံနှင့်မိတ်ထွက်ခြင်း၊     အရေပြားခြောက်သွေ့ယားယံခြင်း၊ မှိုပိုးဝင်ခြင်းများ အဖြစ်များသည်။ ထို့ကြောင့် နေပူထဲထွက် ပါက နေရောင်ခံခရင်မ်(Sunscreen)ကို ပုံမှန်လိမ်းခြင်း၊   ပွပွချောင်ချောင်အဝတ် အစားများဝတ်ဆင်ခြင်း၊      ရေများများ သောက်ခြင်းနှင့် တစ်ကိုယ်ရေ သန့်ရှင်းရေး ဂရုစိုက်ခြင်းဖြင့်    အရေပြားပြဿနာကို ကာကွယ်နိုင်သည်။ နွေရာသီတွင်ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် အရေ ပြားပြဿနာများစွာရှိသည်။နေလောင်ခြင်းနေရောင်ခြည်ကြောင့် အရေပြားနီမြန်း ခြင်း၊ အရည်ကြည်ဖုထွက်ခြင်းနှင့် အရေခွံ ကွာခြင်းတို့ဖြစ်သည်။မိတ်ထွက်ခြင်းချွေးပေါက်များပိတ်ဆို့ကာ   ယားယံသော အဖုငယ်များထွက်ခြင်းဖြစ်သည်။ဝက်ခြံချွေး၊  အဆီ၊  ဖုန်မှုန့်များရောနှောကာ ချွေးပေါက်များပိတ်ဆို့၍  ဝက်ခြံထွက်ခြင်းဖြစ်သည်။အရေပြားခြောက်သွေ့ယားယံခြင်းလေအေးပေးစက်နှင့် နေရောင်ကြောင့် အရေပြားတွင်  အစိုဓာတ်ခန်းခြောက်ပြီး ယားယံခြင်းဖြစ်စေသည်။မှိုပိုးဝင်ခြင်းချွေးစွတ်စိုမှုကြောင့် ဗိုင်းရပ်စ်နှင့် မှိုပိုး ဝင်ခြင်းဖြစ်စေသည်။နွေရာသီတွင် အရေပြားပြဿနာများ မှ ကင်းဝေးစေရန် အစိုဓာတ်ထိန်းခရင်မ် ကို  မိမိနှင့်အတူ သွားလေရာယူဆောင် သွားသင့်သည်။ လက်ဆေးပြီးသောအခါ သို့မဟုတ် မိမိအသားအရေခြောက်သွေ့ သည်ဟု ခံစားရသည့်အခါတိုင်း လိမ်းနိုင် သည်။ ရေကူးသူများအနေဖြင့် ရေကူးကန်ထဲမှ တက်ပြီးပြီးချင်း ချက်ချင်းရေချိုး၊  ခေါင်းလျှော်သင့်သည်။ ရေကူးအားကစားသမားများအတွက်ထုတ်ထားသော နူးညံ့ သည့် သန့်စင်သော Cleanser သို့မဟုတ် ရေချိုးဆပ်ပြာကို အသုံးပြုနိုင်သည်။နွေရာသီတွင်      ရေရှားပါးလာသောကြောင့် တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းရေးအတွက် သုံးရေ၊  ချိုးရေတို့   မလုံလောက်သောကြောင့်  အရေပြားပြဿနာဖြစ်လာနိုင် သည်။   ပူအိုက်ပြီး  ချွေးထွက်များကာ အရေပြားစွတ်စိုညစ်ပတ်သောကြောင့် မှို စွဲခြင်းနှင့် ယားယံသည့်အနာများဖြစ်လွယ် သည်။ ထို့ပြင် ပွေး၊ ဝဲ၊ ညှင်း  အရေပြား ရောဂါများဖြစ်နိုင်သည့်အပြင် ယားယံ၍ ကုတ်မိသောကြောင့်  အရေပြားပွန်းပဲ့၍ ပိုးဝင်ကာ  မွေးကျွတ်နာ၊  သွေးစုနာများ လည်းဖြစ်လေ့ရှိသည်။    အရေပြားနေ လောင်ခြင်း၊   မိတ်ထွက်ခြင်း၊    အနီစက် ပေါ်လာခြင်းနှင့်    ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်မြင့်မားသောကြောင့်   နောက်ပိုင်း၌   အရေပြားကင်ဆာရောဂါအထိ ဖြစ်စေနိုင် သည်။အဆိုပါအရေပြားပြဿနာမှ ကာကွယ် ရန်   တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းရေးကို    ဂရုတစိုက်လုပ်ဆောင်ရန်    လိုအပ်သည်။ ရေပုံမှန်ချိုးခြင်း၊ ရာသီဥတုပူပြင်းချိန်တွင်  မလိုအပ်ဘဲ နေပူထဲမထွက်ခြင်း၊ နေပူထဲ မဖြစ်မနေထွက်ရလျှင် ထီး၊ ဦးထုပ်ဆောင်း ခြင်း၊ ချည်သားပွပွချောင်ချောင်နှင့်  အပူ စုပ်ယူမှုနည်းသော     အရောင်ဖျော့ဖျော့ အဝတ်အစားများဝတ်ဆင်ခြင်းနှင့်   နေ ရောင်ခံခရင်မ်လိမ်းသင့်သည်။ နေရောင်ခံ ခရင်မ်မရနိုင်လျှင်  သနပ်ခါးလည်း လိမ်း နိုင်သည်။ တတ်နိုင်လျှင် နေကာမျက်မှန် တပ်ဆင်သင့်သည်။ ပွေး၊ ဝဲ၊ ညှင်းအရေပြား ရောဂါများသည် သက်ဆိုင်ရာဆေးဝါးများ သုံးစွဲခြင်းဖြင့် အလွယ်တကူ ပျောက်ကင်း နိုင်သည်။ယခုကဲ့သို့ ပူပြင်းသောနွေရာသီတွင် အပူဒဏ်ကြောင့် အပူလျှပ်ခြင်းဖြစ်နိုင် သည်။ ခန္ဓာကိုယ်အပူချိန် ၄၀ ဒီဂရီစင်တီ ဂရိတ်(၁၀၄.F)အထက်တွင် အပူလျှပ် ခြင်းဖြစ်တတ်သည်။အပူလျှပ်ခြင်းဖြစ်ပါက  ခေါင်းမူးခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း၊ နှလုံးခုန်မြန်ခြင်း၊ အသက်ရှူ မြန်ခြင်း၊ အရေပြားနီမြန်းခြင်း၊  စိတ်ရှုပ် ထွေးခြင်း၊    ကယောင်ကတမ်းဖြစ်ခြင်း၊ စကားမပီသခြင်း၊ သတိလစ်မေ့မြောခြင်းအထိဖြစ်နိုင်သည်။ အပူလျှပ်ခြင်းဖြစ်ပေါ် ပါက  လူနာ၏အရေပြားသည်   မီးကဲ့သို့ပူခြစ်ပြီး ချွေးလုံးဝမထွက်တော့ဘဲ အရေးပေါ်ကုသမှုခံယူရမည့်အခြေအနေဖြစ်ပြီးကုသမှုခံယူရန် နှောင့်နှေးပါက ဦးနှောက်၊ အဆုတ်၊ နှလုံး၊ အသည်း၊ ကျောက်ကပ်နှင့် ကြွက်သားများကို ထိခိုက်ပျက်စီးစေကာအသက်ဆုံးရှုံးသည်အထိ ဖြစ်စေနိုင်သည်။အပူချိန်လွန်ကဲသောအခြေအနေတွင် အဆောင်းအကာမပါဘဲ  အလုပ်လုပ်ကြ သူများ၊    နေပူထဲတွင်    အဝတ်အစား ထူထဲစွာဝတ်ဆင်ကြသူများ၊     အရက်အလွန်အကျွံသောက်သုံးသူများနှင့်  ချွေး ထွက်လွန်နေသော်လည်း အလုပ်ဇောနှင့် ရေဓာတ်ပြန်လည်ဖြည့်တင်းရန် (ရေ သောက်ရန်) မေ့လျော့နေသူများသည် အပူလျှပ်ခြင်းဖြစ်စေနိုင်သည်။     ရာသီဥတု အလွန်ပူပြင်းသောဒေသသို့   သွားရောက် မည်ဆိုပါက အပူဒဏ်နှင့်ဆက်စပ်သည့် ရောဂါများ  ပိုမိုဖြစ်ပွားနိုင်သည်။ အသက် အရွယ်ကြီးသူများနှင့် ကလေးသူငယ်များ သည် အပူချိန်ပြောင်းလဲမှုဒဏ်ကို ခံနိုင် ရည်နည်းသဖြင့်      အပူလျှပ်နိုင်ခြေပို၍ မြင့်မားသည်။  အဝလွန်သူများ၊ နာတာ ရှည်နှလုံး၊  အဆုတ်၊ ကျောက်ကပ်ရောဂါ ဝေဒနာခံစားနေရသူများနှင့် အပူလျှပ်ခြင်း ဖြစ်ဖူးထားသူများသည် အပူလျှပ်နိုင်ခြေ များသည်။ တချို့ သောဆေးဝါးများသည်     ခန္ဓာကိုယ်ရေဓာတ်ထိန်းသိမ်းမှုကို ထိခိုက် စေသည်။ စိတ်ရောဂါအတွက် သောက် သုံးသော ဆေးဝါးများ၊  ဆီးဆေးများနှင့်   သွေးကျဲဆေးများကို   ရာသီဥတုအလွန်ပူပြင်းသောအချိန်များတွင်     သတိထားသုံးစွဲသင့်သည်။အပူလျှပ်ခြင်း ဖြစ်ပွားပါက  ဆေးရုံ၊ဆေးခန်းသို့  အလျင်အမြန်ပို့ဆောင်ကာ အရေးပေါ်ကုသမှု ခံယူသင့်သည်။  ဆေးရုံ သို့မရောက်မီ  လူနာအား အရိပ်ရသော နေရာ၊ လေအေးပေးစက်ရှိသောနေရာသို့ခေါ်ဆောင်ကာ   ထူထဲသောအဝတ် အစားများကို  ချွတ်ရမည်။ ရေအေးဖြင့် ရေချိုးပေးခြင်း၊ ရေဖတ်တိုက်ခြင်း၊  ရေခဲ ကပ်ခြင်းနှင့်  ရေစိုဝတ်ဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်အနှံ့ ရေဖတ်တိုက်ပေးခြင်း    စသည်တို့ကို   ပြုလုပ်ရမည်။ ရေဓာတ်ပြန်လည်ဖြည့် တင်းရန်   ဓာတ်ဆားရည်တိုက်ပေးရမည်။ဂက်စ်ပါသောအချိုရည်များ၊ အားဖြည့် အချိုရည်များသောက်သုံးခြင်းကို  ရှောင် ကြဉ်ရမည်။  အဆုတ်၊ နှလုံး၊  အသည်း၊ကျောက်ကပ်နှင့် ကြွက်သားများ ထိခိုက် ခြင်း  ရှိ၊မရှိသိနိုင်ရန်  သွေးစစ်ဆေးခြင်း၊ အသည်းစစ်ဆေးခြင်း၊ ကြွက်သားအင်ဇိုင်း များကို  တိုင်းတာစစ်ဆေးခြင်း၊   ရင်ဘတ် ဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်းတို့   ပြုလုပ်သင့်သည်။အပူလျှပ်ခြင်းသည်  လူနာ၏ခန္ဓာကိုယ် အပူချိန် ၄၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်နှင့်အထက် ဖြစ်ပါက   အဆုတ်၊   နှလုံး၊  အသည်း၊ ကျောက်ကပ်နှင့်ကြွက်သားများ ထိခိုက် နိုင်သဖြင့်  သေချာစောင့်ကြည့်ကာ ကုသမှုခံယူရမည်။ အပူလျှပ်ပြီး နာလန် ထခါစများတွင်လည်း  နေပူထဲ အဆောင်း အကာမပါဘဲသွားခြင်နှင့်  ပြင်းပြင်းထန်ထန်လှုပ်ရှားမှုများ(အလုပ်၊  အားကစား) ပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို  ရှောင်ကြဉ်သင့်သည်။  ထို့ကြောင့် အပူချိန်မြင့်မားသောရာသီ တွင်  အပူလျှပ်ခြင်းအန္တရာယ်ကို  သတိမူ မိပြီး ဂရုတစိုက်နေထိုင်ခြင်းဖြင့် အပူလျှပ်ခြင်းအန္တရာယ်မှ    ကင်းဝေးစေမည်ဖြစ် ကြောင်း     အကြံပြုရေးသား လိုက်ရပါသည်။ MWD

နဂါးမောက်သီးသည်   မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ဈေးကွက်အလားအလာကောင်းသဖြင့် စီးပွားဖြစ်စိုက်ပျိုးနိုင်သော သီးနှံတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ အသီးသည် နဂါး၏အကြေးခွံနှင့်တူကာ စူးရှသောအပြင်ဘက် အခွံကြောင့်  နဂါးမောက်သီးဟု  ခေါ်တွင်ကြခြင်းဖြစ်သည်။  နဂါးမောက်သီး၏အသားသည် ပျော့ပျောင်းပြီး အမည်းရောင်ရှိသော    အစေ့ငယ်များနှင့်ဖွဲ့စည်းထားကာ အရသာသည် ချိုအေးနူးညံ့သည်။နဂါးမောက်ပင်များသည် Cactus ရှားစောင်းမျိုးရင်းဖြစ်သဖြင့် ရေငတ်ခံ၊ အကြမ်းခံသော  နွယ်ယောင်ပင်ယောင်အပင်အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး ပူအိုက်၍ မိုးရေချိန်များသည့်ဒေသ၌  ရှင်သန်ဖြစ်ထွန်းသည်။နဂါးမောက်သီးကို အင်္ဂလိပ်လို Pitaya fruit ဟု အမည်ရှိပြီး Dragon Fruit ဟုလည်း အများစုကခေါ်ကြသည်။ ရုက္ခဗေဒ(သိပ္ပံ)  အမည်အနေဖြင့် Selenicereus  Species (ယခင်က Hylocereus Cactus) ဟုခေါ်ပြီး    မျိုးရင်း   Selecereus Spp. (ကန္တာရဆူးပင်) အုပ်စုဝင်ဖြစ်သည်။နဂါးမောက်သီးတွင်ပါဝင်သောအာဟာရဓာတ်များနဂါးမောက်သီးတွင် ကယ်လိုရီပါဝင်မှုနည်းပါးပြီး ဗီတာမင်-C၊ သံဓာတ်၊ အမျှင်ဓာတ်ကဲ့သို့သော  ခန္ဓာကိုယ်အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည့်အာဟာရဓာတ်များ ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သည်။  နဂါးမောက်သီးသည်  ဗီတာမင်-C  ကြွယ်ဝသောအသီးဖြစ်ပြီး ကိုယ်ခံစွမ်းအားကို  မြှင့်တင်ပေး သည်။ ဗီတာမင်-C သည်  ခန္ဓာကိုယ်မှ ရောဂါပိုးမွှားများနှင့်       ရောဂါများကို ကာကွယ်ပေးသည်။နဂါးမောက်သီးစားသုံးမှုပုံစံ           နဂါးမောက်သီးကိုခွဲထားပြီး အချိန်ကြာမှစားလျှင် ပါဝင်သော ဗီတာမင်-C မှအစ အင်တီအောက်စီးဒင့်များသည်  လေနှင့်ထိတွေ့ပြီး      ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုရှိလာသောကြောင့်  နဂါးမောက်သီး၏ ဆေးဖက်ဝင်အာနိသင်များ  အပြည့်အဝရရှိစေရန်အတွက် စားခါနီးမှ ခွဲစားလျှင်  ပိုကောင်းသည်။ နဂါးမောက်သီးကို  အသားအတိုင်းစားနိုင်သကဲ့သို့ ဖျော်ရည်များ၊ အသုပ်များနှင့်   တခြားဟင်းချက်နည်းများတွင်လည်း  အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။နာတာရှည်ရောဂါများဖြစ်နိုင်ခြေကိုလျှော့ချပေးသောနဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးသည် သွေးတွင်းသကြားဓာတ် ပမာဏကိုထိန်းညှိပေးပြီး ကျန်းမာရေးကို အထောက်အကူပြုသည်။ အသီးတွင်ပါဝင်သော ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း များသည် ခန္ဓာကိုယ်တွင်းရောင်ရမ်းမှုကို လျှော့ချပေးနိုင်ပြီး နှလုံးရောဂါနှင့် ကင်ဆာကဲ့သို့ နာတာရှည်ရောဂါများဖြစ်နိုင်ခြေကို လျှော့ချပေးသည်။ နဂါးမောက်သီးတွင် အမျှင်ဓာတ်နှင့် ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများ မြင့်မားစွာပါဝင်မှုသည် ကိုလက်စထရောပမာဏကို လျှော့ချရန်နှင့် နှလုံးရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို လျှော့ချပေးပြီး နှလုံးသွေးကြောဆိုင်ရာကျန်းမာရေးကို   တိုးတက်ကောင်းမွန်စေသည်။ LDL ကိုလက်စထရောမြင့်တက်မှုကို ကာကွယ်ပေးသောနဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင် အမျှင်ဓာတ်နှင့် မဂ္ဂနီဆီယမ် ပါဝင်မှုများပြားပြီး ကယ်လိုရီပါဝင်မှုနည်းပါးသည့်အပြင် ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း မျိုးစုံပါဝင်သည်။ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း  ဘီတာလိန်း  (Betalains) သည် နဂါးမောက်သီး၏ အသားတွင် အဓိကပါဝင်ပြီး ဓာတ်တိုးဖိစီးခြင်းကြောင့် မကောင်းသည့်   LDL  ကိုလက်စထရောမြင့်မားမည့်အခြေအနေမှ  ကာကွယ်ပေးသည်။ နဂါးမောက်သီးတွင် အမျှင်ဓာတ် နှင့် ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများ ပါဝင်သောကြောင့် ကျန်းမာရေးအတွက် များစွာအကျိုးပြုသည်။ကိုယ်အလေးချိန်လျော့ကျစေနိုင်သော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးသည် ကယ်လိုရီပါဝင်မှုနည်းပြီး အမျှင်ဓာတ်မြင့်မားသောကြောင့် အာဟာရပြည့်ဝမှုကိုမြှင့်တင်ပေးပြီး အဝလွန်ခြင်းကို တားဆီးပေးနိုင်သည်။ နဂါးမောက်သီးသည် ကျန်းမာရေးနှင့်ညီညွတ်သည့် ကိုယ်အလေးချိန်လျော့ကျစေသောအစားအစာတစ်ခုဖြစ်သည့်အပြင် ကောင်းမွန်သောအစားအစာတစ်ခုလည်း     ဖြစ်သည်။ အသည်းအဆီဓာတ်များကို လျှော့ချရာတွင်လည်း အထောက်အကူပြုသည်။အရွယ်တင်နုပျိုစေသော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင် ဗီတာမင်-C နှင့် အမျှင်ဓာတ်ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သည့်အပြင် လိုင်ကိုပင်း(Lycopene)ဟုခေါ်သည့် ကယ်ရိုတနွိုက်(Carotenoid) ဓာတ်များစွာ ပါဝင်သောကြောင့်    အရွယ်တင်နုပျိုစေသည်။အသားအရေကိုကာကွယ်ပေးသော နဂါးမောက်သီးဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများကြောင့် အသားအရေ ခြောက်သွေ့ပျက်စီးခြင်းကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပြီး အသားအရေကို တင်းရင်းလှပစေမည့်   ကော်လာဂျင်များ ထွက်လာအောင် လှုံ့ဆော်ပေးနိုင်သည်။သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို ထိန်းပေးသော နဂါးမောက်သီးအင်ဆူလင်အာရုံခံအားကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေသောကြောင့်   သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို ထိန်းသိမ်းရာတွင် အထောက်အကူပြုပြီး ရောင်ရမ်းမှုများကိုကျစေနိုင်သည်။သွေးတိုးနှင့်နှလုံးရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေ လျော့ကျစေသော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင် အမျှင်ဓာတ်နှင့် ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများ မြင့်မားစွာပါဝင်မှုသည် ကိုလက်စထရောကို ကျဆင်းစေသောကြောင့် သွေးတိုးရောဂါနှင့် နှလုံးသွေးကြောဆိုင်ရာ   ကျန်းမာရေးကို   တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပြီး တခြားသောနှလုံးနှင့်ပတ်သက်သည့်ရောဂါများဖြစ်နိုင်ခြေကို    လျော့ကျစေသည်။   ဖလေဗိုနွိုက် (Flavonoids)  ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းသည် ဦးနှောက်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအတွက် အထောက်အကူပြုပြီး နှလုံးရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကိုလည်း လျှော့ချပေးသည်။ နာတာရှည်ရောဂါများနှင့်   အိုမင်းခြင်းကိုပိုမိုတွန်းအားပေးသည့်  ဖရီးရယ်ဒီကယ်များ၏ရန်ကို အဆိုပါဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများက လျှော့ချပေးနိုင်သည်။ ဝမ်းချုပ်ခြင်းကိုသက်သာစေသော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင်ပါဝင်သည့် အမျှင်ဓာတ်များသည်အူလမ်းကြောင်းရှိ အကျိုးပြုဗက်တီးရီးယားများ ပေါက်ပွားသန်စွမ်းရန်အားပေးပြီး အစာကြေစေနိုင်၍  ဝမ်းချုပ်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးသည်။ ကိုယ်ခံစွမ်းအားကို    မြှင့်တင်ပေးနိုင်ပြီး ရောဂါပိုးများ    အလွယ်တကူဝင်ရောက်ခြင်းမဖြစ်စေရန်       ကာကွယ်ပေးသည်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကာလတွင် ဝမ်းချုပ်ခြင်း ကြောင့် ဖြစ်လာနိုင်သည့် နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို အကောင်းဆုံးကာကွယ်ပေးသည်။   အစာခြေစနစ်ပြဿနာများကိုကာကွယ်ပေးပြီး အစာခြေစနစ်ကျန်းမာစေရန် အကောင်းဆုံး ထောက်ပံ့ပေးနိုင်သည်။ နဂါးမောက်သီးတွင် အမျှင်ဓာတ်ပါဝင်မှုမြင့်မားသောကြောင့် အစာခြေစနစ်ကို  ကောင်းမွန်စေပြီး    ဝမ်းချုပ်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။မွေးရာပါချို့ယွင်းမှုမဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးသောနဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင်   ဖောလိတ်ကဲ့သို့ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်တွင်   လိုအပ်သည့်ဓာတ်တစ်မျိုး   ပြည့်ဝစွာပါဝင်နေသောကြောင့်   မွေးဖွားလာသည့်ကလေးတွင် မွေးရာပါချို့ယွင်းချက်ပါမလာစေရန်  ကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။ ထို့ပြင် နဂါးမောက်သီးတွင်  ဗီတာမင်-B1၊  ဗီတာမင်-B2၊ ဗီတာမင်-B3 ၊ ဗီတာမင်-C နှင့်  တခြားဗီတာမင်များပါဝင်သောကြောင့်   မိခင်ကို ကျန်းမာစေနိုင်သကဲ့သို့  ဗိုက်ထဲမှ  သန္ဓေသားကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးမှုအတွက်လည်း အကောင်းဆုံးအထောက်အပံ့ပေးနိုင်သည်။အရိုးများကို ကြံ့ခိုင်သန်စွမ်းစေနိုင်သော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင်  ကယ်လ်ဆီယမ်  ပါဝင်သောကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကာလတွင်   အရိုးနှင့်သွားများ   ကြံ့ခိုင်သန်စွမ်းစေရန်  အထောက်အကူပြုပေးသကဲ့သို့ သန္ဓေသား၏အရိုးများ    ဖွံ့ဖြိုးမှုအတွက်လည်း အကောင်းဆုံးအထောက်အပံ့ပေးနိုင်သည်။သွေးအားနည်းရောဂါမဖြစ်အောင်ကာကွယ်ပေးနိုင်သောနဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင် သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင်-C ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သဖြင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကာလအတွင်း   သံဓာတ်ချို့တဲ့မှုကြောင့် သွေးအားနည်းရောဂါမဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။ရောဂါပိုးများကူးစက်ခံရမှုမှ ကာကွယ်ပေးသော နဂါးမောက်သီးအရသာရှိသည့်   နဂါးမောက်သီးတွင် ဗက်တီးရီးယားများနှင့်  မှိုပိုးများကို တိုက်ဖျက်နိုင်သည့်    အာနိသင်ရှိသောကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကာလတွင်   ဗက်တီးရီးယားများနှင့် မှိုပိုးများကူးစက်ခံရမှုမှ အထိရောက်ဆုံးကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။   ဆဲလ်အသစ်များ    ဖြစ်ပေါ်စေမှုကြောင့် ထိခိုက်မှုများကို အမြန်ဆုံးသက်သာစေနိုင်သည်။ကိုယ်ခံအားကောင်းစေသောနဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင်     ဗီတာမင်-C ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သောကြောင့်    ဖျားနာမှုကင်းစေပြီး  ကိုယ်ခံအားကောင်းစေရန် အကောင်းဆုံး  ထောက်ပံ့ပေးနိုင်သည်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်တွင် ဆေးသောက်ရန် အဆင်မပြေသောကြောင့်    ဖျားနာသည့်အခါ   ခံစားရခက်ခြင်းမဖြစ်စေရန်  နဂါး မောက်သီးစားပေးပါက  ကိုယ်ခံအားကို ဖြည့်ပေးနိုင်သည်။နဂါးမောက်သီးက ကင်ဆာရောဂါကို ကာကွယ်ပေးနိုင်သကဲ့သို့ အကျိုးပြုအဆီဓာတ်ကိုလည်း ရရှိစေနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်တွင် စားသုံးပေးပါက  မိခင်ရော ကလေးပါ ကျန်းမာစေနိုင်သည်။စိတ်ဖိစီးမှုနှင့်ဆိုင်သော ရောဂါများကို ပျောက်ကင်းစေနိုင်သော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးတွင် အစွမ်းအာနိသင် ထက်မြက်စေသည့် Antioxidant ဓာတ်ပြည့်ဝစွာပါဝင်သည့်အတွက် စိတ်ဖိစီးမှုနှင့်     ဆက်နွှယ်နေသောရောဂါများကို ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်။ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်နှင့်ကလေးအတွက် အကျိုးရှိသော နဂါးမောက်သီးနဂါးမောက်သီးသည် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်နှင့်ကလေးအတွက်   လိုအပ်သော အာဟာရဓာတ်များဖြစ်သည့် ကယ်လ်စီယမ်ဓာတ်၊   ဗီတာမင်-C  နှင့်    ဖောလိတ် စသည်တို့ကို ဖြည့်တင်းပေးသည်။ အမျှင်ဓာတ်များလည်း ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သောကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်များတွင် ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိသော ဝမ်းချုပ်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးပြီး ဝမ်းမှန်စေသည်။  နဂါးမောက်သီးတွင်ပါဝင်သော    အာဟာရဓာတ်များကလည်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်၏ ခုခံအားစနစ်ကို မြှင့်တင်ပေးပြီး ရောဂါပိုးများ အလွယ်တကူ မဝင်ရောက်စေရန်    ကာကွယ်ပေးသည့်အပြင် ဆေးဖက်ဝင်ဓာတ်ပစ္စည်းများမှလည်း ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်အာနိသင်ကို ရရှိသောကြောင့်  မိခင်ရော  ကလေးပါ ကျန်းမာစေသည်။နဂါးမောက်သီးမစားသင့်သူများရောဂါအခံရှိသူများ၊   ကျန်းမာရေး ပြဿနာတစ်ခုခုကြောင့် ဆေးသောက်နေရသူများအနေဖြင့်   ဆရာဝန်နှင့်သေချာတိုင်ပင်ပြီးမှ စားသင့်သည်။ အထူးသဖြင့် ဆီးချိုနှင့်      သွေးတိုးရောဂါရှိသူများ သတိပြုသင့်သည်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်တွင် နဂါးမောက်သီးစားသုံးခြင်းဖြင့် မိခင်နှင့်ကလေးအတွက်     ကောင်းကျိုးများသော်လည်း အလွန်အကျွံစားသုံးခြင်းမပြုရန်လိုအပ်သည်။နဂါးမောက်သီးကို အဓိကစားသုံးသင့်သူများနဂါးမောက်သီးကို ကျန်းမာပြီး အသားအရေလှပနုပျိုလိုသူများ၊  နာတာရှည်ရောဂါ ခံစားနေရသူများ၊   လေးဖက်နာ၊ နှလုံးရောဂါခံစားနေရသူများ၊     ဆီးချို၊ သွေးချိုရောဂါ၊ သွေးတိုးရောဂါ ခံစားနေရသူများ၊  အစာအိမ်ရောဂါရှိသူများ၊ ကျောက်ကပ်ရောဂါ ခံစားနေရသူများ၊ ဆီးကျောက်တည်သူများ၊ ဆီးချုပ်၊ ဝမ်းချုပ်တတ်သူများ၊  ဦးနှောက်မဖွံ့ဖြိုးသည့်ရောဂါရှိသူများ၊  လေကောင်းလေသန့်မရရှိသော ပတ်ဝန်းကျင်တွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နေရသူများ၊ စိတ်ဖိစီးမှုများသူများ၊ ကိုယ်အလေးချိန်လျှော့ချလိုသူများ၊ အားအင်ကုန်ခန်းစိတ်ဓာတ်ကျနေသူများ စားသုံးရန်  အထူးသင့်လျော်သည်။ အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် နဂါးမောက်သီးသည်    အစာအိမ်အတွင်းရှိ   အဆိပ်အတောက်များကို ချေဖျက်နိုင်စွမ်းရှိခြင်း၊ အဆီဓာတ်များကိုလျော့ကျနိုင်စွမ်းရှိခြင်း၊ မှတ်ဉာဏ်ကောင်းခြင်း၊မျက်လုံးအားကောင်းခြင်း၊ သွားနှင့်အရိုးများခိုင်မာစေခြင်းတို့ကြောင့် လူတိုင်းစားသုံးသင့်သောအသီးဖြစ်ပြီး နာလန်ထလူမမာများအတွက် အထူးသင့်လျော်သည်။ နဂါးမောက်သီးတွင် Antioxidant အများဆုံး ပါဝင်သဖြင့် ကင်ဆာရောဂါ၊ နှလုံးရောဂါ၊ သွေးတိုးရောဂါ၊ ဆီးချိုရောဂါ၊ ဆီးလွန်ရောဂါများ၊ လေသင်တုန်းနှင့် လေဖြတ်ခြင်းရောဂါများ ပျောက်ကင်းစေသည်။        ကိုလက်စထရောကို လျော့ကျစေသည့်အပြင် ချောင်းဆိုး၊ ရင်ကျပ်ရောဂါကိုလည်း သက်သာပျောက်ကင်းစေသည်။  နာတာရှည်ရောဂါခံစား နေရသူများ၊ အသားအရေ စိုပြည်လှပလိုသူများ၊ နှလုံး၊ သွေးတိုးရောဂါနှင့် အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်း ပြဿနာရှိသူများ    ရွေးချယ်စားသုံးသင့်သည့် အသီးအနှံတစ်မျိုးဖြစ်ကြောင်း ရေးသားလိုက်ရပါသည်။MWDPhoto Crd Amazon

ပဉ္စမသင်္ဂါယနာသမိုင်း မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပထမသာသနာရောက်ရှိခြင်းမြတ်စွာဘုရားရှင် ဘုရားဖြစ်တော်မူပြီးနောက် ရာဇာယတနသတ္တာဟအဖြစ် လင်းလွန်းပင်ရင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဥက္ကလာမည်သော ဇနပုဒ်မှ တပုဿနှင့်ဘလ္လိက ကုန်သည်ညီနောင် နှစ်ယောက်တို့သည် ဘုရားပွင့်ရာ မဇ္ဈိမဒေသသို့ ကူးသန်းရောင်းဝယ်လာကြသည်။ ထိုညီနောင်တို့၏ ရှေးဘဝကဆွေမျိုးတော်စပ်ခဲ့ဖူးသော နတ်ကကိုယ်ထင်ပြ၍ လောက၌ ဘုရားရှင်ပွင့်တော်မူလာ ကြောင်းကို ပြောပြပြီးလျှင် သူတို့၌ပါလာသော မုန့်များကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းရန် တိုက်တွန်းသဖြင့် ဘုရားရှင်ထံသို့ ချဉ်းကပ်ကြ၍ပါလာသော မုန့်များကို လှူဒါန်းလေရာ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးလေးပါး ဆက်ကပ်လှူဒါန်းသော သပိတ်တော်လေးလုံးကို အနားလေးရစ် ပါသော သပိတ်တစ်လုံးအဖြစ်ပြုပြီးလျှင် ထိုသပိတ်တော်ဖြင့် အလှူခံတော်မူခဲ့သည်။တပုဿနှင့်ဘလ္လိက ကုန်သည်ညီနောင်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားရှင် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးတော်မူသည်ကို ဖူးမြော်ကြည်ညိုပြီးနောက် “တပည့်တော်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားနှင့် တရားတော်မြတ်ကို ဆည်းကပ် ကိုးကွယ်ပါ၏။ ယနေ့မှစ၍ ဥပါသကာအဖြစ် မှတ်တော်မူပါ”ဟု လျှောက်ကြလေသည်။ ထိုသို့ ဒွေဝါစိကသရဏဂုံကို ခံယူဆောက်တည်ပြီးနောက် “တပည့်တော်တို့အား အမြဲမပြတ် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ် ပူဇော်ဖို့ရန် ပူဇော်ဖွယ်ဝတ္ထုတစ်ခုခုကို ကရုဏာရှေ့ထား ပေးသနားတော်မူပါဘုရား”ဟု လျှောက်ထားကြပြန်ရာ မြတ်စွာဘုရားရှင်က လက်ယာလက် တော်ဖြင့် ဦးခေါင်းတော်ကို သုံးသပ်၍ ငြိကပ်ပါလာသော ဆံတော်ဓာတ်များကို ရှိခိုးပူဇော်နိုင်ရန် ကုန်သည်ညီနောင်တို့အား ချီးမြှင့်တော်မူလိုက်သည်။ကုန်သည်ညီနောင်တို့လည်း ဆံတော်ဓာတ်တို့ကို ရရှိ၍ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာစွာဖြင့် မိမိတို့နေထိုင်ရာ ဥက္ကလာပြည်၊ ပေါက္ခရဝတီမြို့သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလျှင် ထိုဆံတော်ဓာတ်တို့ကို ရွှေကြုတ်အတွင်း ထည့်သွင်းဌာပနာကာ စေတီတည်ထားကိုးကွယ် ကြလေသည်။ပဉ္စမသင်္ဂါယနာ ဒါယကာ မင်းတုန်းမင်းဘကြီးတော်မင်းနောက်တွင် သာယာဝတီမင်း နန်းတက်ခဲ့သည်။ သာယာဝတီမင်းနောက်တွင် ပုဂံမင်း၊ ပုဂံမင်းနောက်တွင် ကုန်းဘောင်မင်းဆက် ၁၀ ဆက်မြောက် မင်းတုန်းမင်းနန်းတက်ခဲ့သည်။ မင်းတုန်းမင်းသည် မင်းအဖြစ်သို့ရောက်သော် သာသနာတော်နှစ် ၂၄၀၃၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၂၁ ခုနှစ်၊ ခရစ်နှစ် ၁၈၅၇ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၆ ရက်နေ့တွင် မန္တလေးမြို့တော်သစ်တည်ထောင်ရန် မြေနေရာ၌ ရွှေထွန်၊ ငွေထွန်များဖြင့် မြေသန့်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ မြို့တော်သစ် စတင်တည်ထောင်ရန် ဆောင်ရွက်စဉ် ကပင် သာသနာတော်ကို ကြည်ညိုမြတ်နိုးသော မင်းဖြစ်ရာ ရတနာပုံမန္တလေးမြို့တော်သစ် တည်ဆောက်ရေးတွင် မြို့တော်၊ ကျုံးတော်၊ စေတီတော်၊ သိမ်တော်၊ ကျောင်းတော်၊ ပိဋကတ်တိုက် တော်၊ သုဓမ္မာဇရပ်တော်အားဖြင့် ခုနစ်ဌာနကို တစ်ပြိုင်နက်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဤခုနစ်ဌာနတွင် ငါးဌာနသည် သာသနာတော်အတွက်သာဖြစ်ရာ သာသနာတော်ကိုပါ အခိုင်အမာပန္နက်ချခဲ့သည်ဟု ဆိုထိုက်လှသည်။ပိဋကတ်တော်ပေမူများကို ရှေးဦးစွာသန့်စင်ခြင်းရှမ်းကလေးကျွန်းဆရာတော် အရှင်နန္ဒကို ပုဂံမင်း၏ဆရာဖြစ်သော ဒုတိယဗားကရာသာသနာ ပိုင်ဆရာတော် အရှင်ပညာဇောတက “အမရပူရ၊ အင်းဝ၊ စစ်ကိုင်း သုံးနယ်မှထွက်စေ”ဟု နယ်နှင် သည်ကို မင်းတုန်းမင်းသားဘဝက သိရှိခဲ့သဖြင့် “လဇ္ဇီ၊ သီလဝန်ပုဂ္ဂိုလ်များ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခံနေကြရ ခြင်းမျိုး ငါအထွတ်အမြတ်ရောက်က မဖြစ်စေရ၊ သာသနာတော်ကောင်းစေရန် လဇ္ဇီ၊ သီလဝန် ပညာဝန်ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ချီးမြှောက်အားပေးမည်” ဟု နှလုံးသွင်းရှိခဲ့သည့်အတိုင်းပင် မင်းတုန်းမင်းသည် သာသနာတော်အရေးကို အထူးပင်အလေးဂရုပြုခဲ့ပါသည်။သာသနာတော်၏အသက်သည် ပရိယတ္တိပင်ဖြစ်၍ ပရိယတ္တိ၏အသက်သည် စင်ကြယ်သော ပိဋကတ်တော်များဖြစ်ရာ မင်းတုန်းမင်းကြီးသည် ရွှေဘိုမြို့မှ အမရပူရမြို့သို့ ရောက်ရှိသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၁၈ ခုနှစ်မှစ၍ ပေမူပိဋကတ်တော်များ အမှားအယွင်း၊ အတိမ်း အစောင်း၊ အကျအနမရှိစေရေး ကျမ်းဂန်တတ် ဆရာတော်ကြီးများကို ပင့်ဆောင်ကာ ပိဋကတ်ပေမူ များကို စင်ကြယ်စေရန် သုတ်သင်အတည်ပြုစေ တော်မူသည်။ သုတ်သင်ပြီးသည့် ပိဋကတ်တော် များကို ပေရွက်များပေါ်တွင် ထပ်မံရေးသားကာ သန့်စင်သော ပေမူပိဋကတ်တော်များရရှိရန် ရှေးဦးစွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။သုတ်သင်တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်ပြီးသော ပိဋကတ်တော်များကို ရေးကူးရာတွင် ရွှေရေး၊ မင်ရေး၊ ကညစ်ရေး သုံးမျိုးဖြင့် ပေရွက်များပေါ်တွင် ရေးကူးခဲ့သည်။ ပိဋကတ်တော်များ ရေးကူးနေစဉ်တွင်လည်း အမှားအယွင်းအကျအပေါက် မရှိစေရေးအတွက် ဒက္ခိဏာရာမဘုရားကြီးတိုက်ဆရာတော် အရှင်ဇာဂရ၊ မြင်းဝန်တိုက်ဆရာတော် အရှင်သုမင်္ဂလနှင့် ဆီးပန်းနီ ဆရာတော် အရှင်နရိန္ဒတို့က ကြပ်မတ်ခဲ့ကြသည်။အမှားအယွင်း လုံးဝကင်းစင်သော ပိဋကသုံးပုံ ပေမူများကို အမရပူရမြို့ ပိဋကတ်တိုက်၌ ထားရှိ ခဲ့ပြီး ရတနာပုံမန္တလေးမြို့သစ်ကို တည်ပြီးချိန်တွင် မန္တလေးတောင်ခြေ၌ တည်ဆောက်ခဲ့သော ပိဋကတ် တိုက်သို့ ပြောင်းရွှေ့သိမ်းဆည်းခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ သန့်စင်သော ပိဋကတ်ပေမူများရရှိရေး ဆောင်ရွက် ချက်သည် ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ရန် ရှေးဦးဆောင်ရွက်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ပိဋကတ်ပေမူများထားရှိခဲ့သည့် မြို့တည်ခုနစ်ဌာနတွင်ပါဝင်သော ထိုပိဋကတ်တိုက်သည် ကျောက်တော်ကြီးဘုရား၏မြောက်ဘက်၊ မန္တလေးတောင်ခြေတွင် ရှိခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ ပျက်စီးခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ရခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မြတ်စွာဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူခဲ့သော တရားတော်များ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်စွာ တည်တံ့ ခိုင်မြဲစေရေးအတွက် အရှင်မဟာကဿပမထေရ်မြတ်ကြီး ဦးဆောင်တော်မူသော ပထမသင်္ဂါယနာ မှသည် မထေရ်မြတ်များအဆင့်ဆင့် လက်ဆင့်ကမ်း သယ်ဆောင်လာတော်မူရာ သာသနာတော် နှစ် ၄၅၀ ပြည့်နှစ် သီဟိုဠ်ကျွန်း(သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ) မလယ ဇနပုဒ် အာလောကလိုဏ်ဂူ၌ ရဟန္တာအရှင် မြတ် ၅၀၀ တို့ စုပေါင်းရွတ်ဆို အတည်ပြုတော်မူကာ ပေထက်အက္ခရာတင်ခဲ့သော စတုတ္ထသင်္ဂါယနာသည် နောက်ဆုံးအကြိမ်တင်ခဲ့သော ထေရဝါဒသင်္ဂါယနာ ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ နောက်ဆုံးသင်္ဂါယနာတင်ပြီးသည်မှာ နှစ်ပေါင်း ၂၀၀၀ ကျော်ကြာခဲ့ပြီဖြစ်၍ ခေတ်အဆက်ဆက် ပေရွက်များပေါ်တွင် ရေးသားမှတ်တမ်းတင်ထားသည့် ပိဋကတ်တော်များသည် ရာသီဥတုနှင့် ပိုးမွှားများကြောင့် ပျက်စီးလာခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဆရာတပည့်အဆင့်ဆင့် အစဉ်အဆက် လက်ဆင့်ကမ်းကာရေးကူးခဲ့ကြသော ပေစာများ၏ စာသားအချို့တွင် မူကွဲများ၊ အကျအပေါက်များ ရှိလာရာ ဘုရားရှင်၏တရားတော်များ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်စွာ တည်တံ့ခိုင်မြဲစေရန်နှင့် မူလမပျက် မှန်ကန်စွာ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်နိုင်ရန် ရည်ရွယ် ၍ ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ကျောက်ထက်အက္ခရာတင်ခြင်း(သေလက္ခရာရုဠှ)ပဉ္စမသင်္ဂါယနာမင်းတုန်းမင်းသည် သာသနာတော်နှစ် ၂၄ဝ၃ ခုနှစ်၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၂၁ ခုနှစ်တွင် အမရပူရ မြို့တော်မှ ရွှေ့ပြောင်း၍ မန္တလေးမြို့တော်ကို တည်ထောင်ပြောင်းရွှေ့နန်းစံပြီးနောက် ပဉ္စမ သင်္ဂါယနာကို တင်နိုင်ရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ပွဲကို သက္ကရာဇ် ၁၂၂၂ ခုနှစ်မှ စတင်ခဲ့ပြီး ဘုရားရှင်၏တရားတော်များ ကမ္ဘာတည် သရွေ့ တည်ရှိနေမည့် သေလက္ခရာရုဠှခေါ် ပိဋကတ် တော်များ ကျောက်ထက်အက္ခရာတင်ခြင်း သမိုင်းဝင်လုပ်ငန်းကြီးကို စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ မင်းတုန်းမင်းကြီးသည် မန္တလေးမြို့မြောက်ဘက်ရှိ စကျင်တောင်မှ သလင်းကျောက်ဖြူများကို ချဆောင်ချောမောစေ၍ သက္ကရာဇ် ၁၂၂၂ ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလဆန်း ၁ ရက်နေ့မှစတင်ကာ ပိဋကသုံးပုံပေမူများကို ထိုစကျင်ကျောက်ချပ်များပေါ်တွင် ရေးကူးစေသည်။မုခါရုဠှပဉ္စမသင်္ဂါယနာပဉ္စမသင်္ဂါယနာကို ကျောက်ထက်အက္ခရာတင်၍သာ သင်္ဂါယနာတင်ခဲ့သည်မဟုတ်ပေ။ ဘုရားဟောပိဋကတ်တော်များကို နှုတ်ဖြင့် စုပေါင်းရွတ်ဆိုအတည်ပြု၍ သင်္ဂါယနာတင်ခြင်းကို ရွှေနန်း ပြာသာဒ်တော်တွင် ဒက္ခိဏာရာမဘုရားကြီးတိုက် ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တဇာဂရာဘိဝံသ တိပိဋကဓရ မဟာဓမ္မရာဇာဓိရာဇဂုရု (တောင်တော်မိဖုရားကြီး၏ ဆရာတော်)က ဦးဆောင်လျက် ရဟန်းတော်အပါး ၂၄၀၀ တို့ဖြင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ နှုတ်ဖြင့် ရွတ်ဆို သင်္ဂါယနာတင်ခြင်းသည် “ငါးလ၊ သုံးရက်” ကြာမြင့်ခဲ့သည်။ ဤပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ပွဲကြီးကို ကျင်းပရာတွင် သံဃာတော်ထု၊ မင်းစိုးရာဇာထုနှင့် ပြည်သူလူထုဟူသော ထုသုံးထုပူးပေါင်းကာ ကျင်းပခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ရေးထိုးသောကျောက်စာများကျောက်စာများကို ရေးထိုးရာတွင် ပိဋကတ်တော်အလိုက်ရေးထိုးရာ ဝိနည်းငါးကျမ်း ကျောက်ချပ်ရေ–၁၁၁၊ အဘိဓမ္မာ ခုနစ်ကျမ်း ကျောက်ချပ်ရေ–၂ဝ၈၊ နိကာယ် ငါးရပ် ကျောက်ချပ် ရေ–၄၁၀ စုစုပေါင်းအားဖြင့် ကျောက်စာတော် အချပ်ရေပေါင်း ၇၂၉ ချပ်တို့ဖြစ်သည်။ သက္ကရာဇ် ၁၂၂၂ ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလဆန်း ၁ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သော ကျောက်ထက်အက္ခရာတင်ခြင်းသည် သက္ကရာဇ် ၁၂၃ဝ ပြည့်နှစ်၊ ကဆုန်လဆန်း ၁၄ ရက်နေ့ တွင် ပြီးစီးအောင်မြင်ခဲ့သဖြင့် “ခုနစ်နှစ်၊ ခြောက်လ၊ ၁၄ ရက်” ကြာမြင့်ခဲ့သည်။ ထိုသို့လျှင် မင်းတုန်းမင်းကြီး ၏ကောင်းမှု ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင် ကုသိုလ်တော် ကျောက်စာများကို ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် ယူနက်စကိုက ကမ္ဘာ့မှတ်တမ်းအမွေအနှစ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့ပြီး မန္တလေးမြို့ မဟာလောကမာရဇိန် ကုသိုလ်တော် ဘုရားဝင်းအတွင်း၌ လေ့လာနိုင်ပါသည်။MDN

ပထမသင်္ဂါယနာသမိုင်း ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူမည့်အကြောင်း မိန့်ကြားတော်မူခြင်းမြတ်စွာဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့တွင် သဗ္ဗညုဘုရားဖြစ်တော်မူပြီးနောက် ၄၅ ဝါကာလပတ်လုံး ကျွတ်ထိုက်သော လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ၊ သတ္တဝါဝေနေယျတို့အား သစ္စာလေးပါးတရားကို လှည့်လည်ဟောကြားတော်မူခဲ့ကာ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈ ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်၊ အင်္ဂါနေ့တွင် မလ္လတိုင်း၊ ကုသိနာရုံမြို့အနီး အင်ကြင်းဥယျာဉ်တော်တွင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူလေသည်။ဘုရားရှင်နောက်ဆုံးသြဝါဒ မိန့်ကြားတော်မူခြင်းမြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မမူမီ ရဟန်းသံဃာအား နောက်ဆုံးသြဝါဒ မိန့်ကြားတော်မူလေသည်။ အရှင်အာနန္ဒာမထေရ်အား “ချစ်သား အာနန္ဒာ… သင်ချစ်သားတို့၏ စိတ်သန္တာန်မှာ ‘တရားစကားတော်သည်ဟောကြားသော ဆရာဘုရားမှ ကင်းကွာခဲ့လေပြီ၊ ငါတို့၏ ဆရာဘုရားသည် မရှိတော့ပြီ’ဟု ဤသို့သော ထင်မှတ်မှုအားငယ်မှုဖြစ်သော်မူ ဖြစ်လေရာ၏။ ချစ်သားအာနန္ဒာ… ဤအရာကို ဤသို့မထင်မှတ်ထိုက်ပေ၊ ချစ်သားအာနန္ဒာ… ၄၅ ဝါကာလကြာအောင် ငါဘုရားဟောကြားအပ်သော တရားတော်တို့သည် ငါဘုရားကွယ်လွန်သောအခါ၌ သင်ချစ်သားတို့၏ ဆရာဘုရားပင်ဖြစ်ပေ၏”ဟုမိန့်ကြားတော်မူ၍ “ဟန္ဒ ဒါနိ ဘိက္ခဝေ အာမန္တယာမိ ဝေါ၊ ဝယဓမ္မာ သင်္ခါရာ၊ အပ္ပမာဒေနသမ္ပာဒေထ” “ပြုပြင်ပေးရသမျှ သင်္ခါရတရားတို့သည် ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိကြကုန်၏၊ မမေ့သောသတိတရားဖြင့် သင်ချစ်သားတို့သည် အားထုတ်ကြကုန်လော့” ဟု နောက်ဆုံးသြဝါဒကိုပေးတော်မူပြီး ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူခဲ့လေသည်။သာသနာဖျက်မည့်သူအရှင်မဟာကဿပသည် ပါဝါပြည်မှကုသိနာရုံပြည်သို့ ရဟန်းငါးရာ ခြံရံ၍ ကြွလာတော်မူရာလမ်းခရီး၌ မန္ဒာရဝနတ်ပန်းကြီးကို ထီးကဲ့သို့ဆောင်းမိုး၍ ပါဝါပြည်သို့လာနေသော တက္ကတွန်းတစ်ယောက်ကို မြင်သဖြင့် ဘုရားပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်တော်မူကြောင်း သိတော်မူသည်။ ထိုထဲတွင် အာတုမပြည်မှ လိုက်လာသော (တောထွက်) ရဟန်းကြီးသုဘဒ္ဒလည်းပါလာသည်။ သုဘဒ္ဒသည် ငိုနေသောရဟန်းတော်တို့အား “ငါ့ရှင်တို့… ငိုကြွေးဖို့မသင့်၊ တန်ကြလော့၊ မစိုးရိမ်မငိုကြွေးကြကုန်လင့်၊ ငါတို့သည် ရဟန်းဂေါတမလက်မှ ကောင်းစွာလွတ်မြောက်ခဲ့ကြလေပြီ၊ ရဟန်းဂေါတမသည် သင်တို့အား ဤအရာသည်အပ်၏၊ ဤအရာသည် မအပ်ဟုချုပ်ချယ်ခဲ့၏။ ယခုအခါ ငါတို့အလိုရှိရာ လုပ်ခွင့်ရပေပြီ”ဟု ပြောဆိုလေသည်။ ဘုရားပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ ခုနစ်ရက်မျှသာ ရှိသေးသောအချိန်တွင် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတရားတော်များကို မျက်ကွယ်ပြု၍ သာသနာဖျက်မည့်သူ ပေါ်လာလေပြီ။အရှင်မဟာကဿပ၏ စိတ်အကြံဤသို့ တောထွက်ရဟန်းကြီးသုဘဒ္ဒ၏ စကားကိုကြားရသောအခါ အရှင်မဟာကဿပသည် “ယုတ်မာသောရဟန်းတို့သည် ဘုရားမရှိတော့ပြီ၊ ဘုရားလွန်ခဲ့လေပြီဟု မှတ်ထင်ကာ အသင်းအပင်းကိုရခဲ့လျှင် မကြာမြင့်မီ သူတော်ကောင်းတရားကွယ်ပျောက်ကုန်ရာ၏။ အကြင်မျှလောက်သော ကာလပတ်လုံး သုတ်၊ အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနည်းသည်တည်၏။ ထိုမျှလောက်သော ကာလပတ်လုံး ဘုရားစကားတော်သည် မလွန်သေးပေ။ မြတ်စွာဘုရားကိုယ်တော်တိုင် “ယောဝေါ အာနန္ဒမယာဓမ္မောစ ဝိနယောစ ဒေသိတော ပညတ္တော၊ သောဝေါ မမစ္စယေန သတ္ထာ” “အာနန္ဒာ… ငါဘုရားသည် အကြင်သုတ်၊ အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနည်းတော်တို့ကို ဟောလည်းဟောတော်မူအပ်ပြီ၊ ပညတ်လည်း ပညတ်တော်မူအပ်ပြီ၊ ထိုဓမ္မဝိနယသည် ငါဘုရားပရိနိဗ္ဗာန် စံသောအခါ သင်တို့၏ဆရာဖြစ်လိမ့်မည်”ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သည်။ သို့ဖြစ်၍ “ငါတို့သည် ဓမ္မ၊ ဝိနယကို သင်္ဂါယနာတင်ရမူ ဤသာသနာတော်သည် အရှည်ခန့်၍ တည်တံ့ရာ၏”ဟု စိတ်အကြံဖြစ်တော်မူသည်။အရှင်မဟာကဿပ မိန့်ခွန်းဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်တော်မူသဖြင့် ကုသိနာရုံမြို့တွင် အရှင်မဟာကဿပသည် သံဃာတော် ခုနစ်သိန်းတို့ကို စည်းဝေးစေလျက် အောက်ပါမိန့်ခွန်းစကားတော်ကို မြွက်ကြားတော်မူသည်။ အကြင်မျှလောက် ကာလပတ်လုံး မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော် မူအပ်သောဓမ္မဝိနယတည်ရှိ၏။ ထိုမျှလောက်သော ကာလပတ်လုံး ဘုရားစကားတော်လွန်ပြီဟုမဆိုနိုင်ပါ။ ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင်က “ငါ့ရှင်တို့... မသူတော်တို့တရား မပြန့်ပွားမထွန်းကားမီ၊ သူတော်ကောင်းတို့တရား တားမြစ်ပိတ်ပင်ခံရခြင်း မဖြစ်မီ၊ ဝိနည်းမဟုတ်သော အဝိနယဓမ္မမပြန့်ပွားမီ၊ ဝိနည်းတရား တားမြစ်ခြင်းမခံရမီ၊ အဓမ္မဝါဒီတို့ အားမကြီးမီ၊ ဓမ္မဝါဒီလဇ္ဇီ သူတော်ကောင်းတို့ အားမနည်းမီ၊ အဝိနယဝါဒီတို့ အားမကြီးမီ၊ ဝိနယဝါဒီတို့ အားမနည်းမီ သုတ်၊ ဝိနည်း၊ အဘိဓမ္မာတို့ကို သင်္ဂါယနာတင်ကြပါကုန်အံ့”ဟု မိန့်တော်မူသည်။ရာဇဂြိုဟ်ပြည်မှာ စုံညီစွာထို့နောက် အရှင်မဟာကဿပသည် ပိဋကတ်သုံးပုံကို ဆောင်စွမ်းနိုင်သော ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တဖြစ်၍ ဧတဒဂ်ဘွဲ့ထူးရ ရဟန္တာအရှင်မြတ် ၅၀၀ တို့ကို ရွေးကောက်တော်မူသည်။ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သည် ကျယ်ဝန်းသော ဆွမ်းခံရာအရပ်ရှိပြီး နေထိုင်ရန်ကျောင်းများလည်းများသည်။ ဤအချက်များနှင့် ပြည့်စုံ၍ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်ကို သင်္ဂါယနာတင်ရန်ရွေးချယ်တော်မူကြသည်။ မထေရ်မြတ်တို့သည် ပထမလပတ်လုံး ပျက်စီးနေသောကျောင်းများကိုပြုပြင်ကြမည်။ ဒုတိယလပတ်လုံး သင်္ဂါယနာတင်ကြမည်ဟု တိုင်ပင်ဆုံးဖြတ်တော်မူကြသည်။မထေရ်မြတ်တို့က သင်္ဂါယနာတင်ရန် မိန့်ကြားသောအခါ အဇာတသတ်မင်းက “အရှင်ဘုရားတို့… ကောင်းပါပြီ၊ သင်္ဂါယနာတင်တော်မူကြပါ၊ ဒကာတော်၏ အာဏာစက်သည်ဖြစ်ပါစေ၊ အရှင်ဘုရားတို့၏ ဓမ္မစက်သည်ဖြစ်ပါစေ အရှင်မြတ်တို့ဘုရား… စေခိုင်းတော်မူကြပါ” ဟု လျှောက်ထားလေသည်။ သာသနာပြုရာ၌ အာဏာစက်၊ ဓမ္မစက်စုံမှသာ သန့်ရှင်းသော သာသနာဖြစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုသင့်သည်။ပထမသင်္ဂါယနာတင် ဓမ္မသဘင်မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈ ခု၊ ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၅ ရက်နေ့တွင် သင်္ဂါယနာတင်မည့် မထေရ်မြတ်များဓမ္မာရုံ၌ စုံညီစွာကြွရောက်တော်မူကြသည်။ အရှင်မဟာကဿပသည် ဓမ္မာရုံအလယ်၌ရှိသော ဓမ္မာသနပလ္လင်သို့ တက်ရောက်တော်မူပြီး ဆင်စွယ်ယပ်ကို ကိုင်တော်မူ၍ သီတင်းသုံးတော်မူပြီး ရဟန်းတော်တို့ကို “ငါ့ရှင်တို့…အဘယ်ကို ရှေးဦးစွာသင်္ဂါယနာတင်ကြမည်နည်း၊ ဓမ္မကိုရှေးဦးစွာ သင်္ဂါယနာ တင်မည်လော၊ ဝိနည်းကို ရှေးဦးစွာ သင်္ဂါယနာတင်မည်လော”ဟု မေးတော်မူသည်။ သံဃာတော်များက “အရှင်ဘုရား မဟာကဿပ… ဝိနည်းသည် ဗုဒ္ဓသာသနာတော်၏ အသက်ဖြစ်ပါသည်။ ဝိနည်းတည်လျှင် သာသနာတည်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ဝိနည်းကို ရှေးဦးစွာ သင်္ဂါယနာတင်ကြပါကုန်စို့”ဟု လျှောက်ထားကြလေသည်။ ဤသို့လျှင် ဝိနည်း တရားတော်မှစ၍ သင်္ဂါယနာတင်တော်မူကြရာ ဝါခေါင်လမှသည် တပို့တွဲလအထိ ခုနစ်လကြာမှ ပြီးဆုံးလေတော့သည်။ သင်္ဂါယနာတင်ပြီးသော ပါဠိတော်များကို သက်ဆိုင်ရာအရှင်မြတ်များက တာဝန်အသီးသီးခွဲဝေကာ အာဂုံဆောင်ကြရသည်။ထို့ပြင် (၁) မြတ်ဗုဒ္ဓပညတ်တော်မမူခဲ့သည်တို့ကို ထပ်မံပညတ်ခြင်းမပြုရန်၊ (၂)ပညတ်တော်မူပြီးသော သိက္ခာပုဒ်များကို ပယ်နုတ်ခြင်းမပြုရန်၊ (၃)ပညတ်တော်မူခဲ့သည့်အတိုင်း ကျင့်သုံးနေထိုင်ရန်ဟူသော မူဝါဒသုံးရပ်ချမှတ်ကာ မူရင်းအတိုင်း သံဃာတော်များမှ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ကြပါစို့ဟု သဘောတူညီမှု ယူခဲ့ကြသည်။ပိဋကသုံးပုံနှင့် သာသနာတော်နှစ်သတ်မှတ်ခြင်းဘုရားရှင်ဟောကြားတော်မူခဲ့သော ဓမ္မသည်လွန်စွာများပြားလှသဖြင့် တရားအစုအဖွဲ့အသေးများစုဖွဲ့ခြင်း (ဓမ္မက္ခန္ဓာဖွဲ့ခြင်း)ဖြင့် ဓမ္မက္ခန္ဓာပေါင်း ၈၄၀ဝ၀ ရရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ကိုထပ်မံပြီး သဘောတရား တူရာအလိုက် အုပ်စုဖွဲ့လိုက်ရာ အုပ်စုသုံးစုရရှိပြီး ပိဋကသုံးပုံဟုခေါ်တွင်သည်။ ၎င်းပိဋကသုံးပုံအနက် ဝိနယပိဋကတွင် ဓမ္မက္ခန္ဓာ ၂၁၀၀၀၊ သုတ္တန္တပိဋကတွင် ဓမ္မက္ခန္ဓာ ၂၁၀၀၀၊ အဘိဓမ္မ ပိဋကတွင် ဓမ္မက္ခန္ဓာ ၄၂၀၀၀ ဟု သဘောတူခဲ့ကြပြီး ပိဋကသုံးပုံ စတင်သတ်မှတ် စီစဉ်တော်မူခဲ့ကြသည်။မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈ ခုနှစ်တွင် မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံသောအခါ အဇာတသတ်မင်း နန်းစံနှစ်ရှစ်နှစ်ရှိလေပြီ။ အဇာတသတ်မင်းသည် ဘုရားပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသော မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈ ကို ချေပြီးလျှင် မြတ်စွာဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသော ကဆုန်လပြည့်နေ့ကို အစထား၍ သာသနာတော်နှစ် တစ်နှစ်ဟုသတ်မှတ်ခဲ့လေသည်။ဒုတိယသင်္ဂါယနာသမိုင်းလောက၌ အကောင်းဆုံးဟုသတ်မှတ်ထားသော ပစ္စည်း၊ ဝတ္ထုများသည် ရိုရိုသေသေသုံးစွဲ၍ ပြုပြင်ပေးသူရှိမှသာ အကောင်းပကတိရပ်တည်နိုင်သည်။ ပြုပြင်သူ၊ စောင့်ရှောက်သူကင်းမဲ့လာသောအခါ ပျက်စီးရသည်။ အရှင်မဟာကဿပစသော မထေရ်မြတ်များဦးဆောင်၍ ပထမသင်္ဂါယနာတင်ခဲ့သဖြင့် သာသနာတော်သည် သန့်ရှင်းသောသာသနာတော်ဖြစ်လာသည်။ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းများ၏ အယူအဆအသစ်မြတ်စွာဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူချိန်မှစ၍ သာသနာတော်နှစ် ၁၀၀ ခန့်ကြာသောအခါ သာသနာတော်ညစ်နွမ်းမှေးမှိန်ရန်အကြောင်း ပေါ်လာပါတော့သည်။ ဝေသာလီပြည်၌နေကြကုန်သော ဝဇ္ဇီတိုင်းသား ရဟန်းများသည် ဝိနည်းဒေသနာတော်နှင့် ဆန့်ကျင်သော ထိုအဓမ္မဝတ္ထု ၁၀ ပါးကို ပြောဟောပြီး ကျင့်သုံးနေကြသည်။ ကာလာသောကမင်းသည် ထိုရဟန်းများ၏ အသင်းအပင်းဘက်တော်သားဖြစ်သည်။အရှင်ယသမထေရ် ဝေသာလီပြည်သို့ ကြွတော်မူခြင်းထိုအခါ၌ အရှင်ယသသည် ဝဇ္ဇီတိုင်းသို့ ဒေသစာရီလှည့်လည်တော်မူသည်။ ဝေသာလီပြည်၌ ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းများ (ဒေဝဒတ်၏တပည့်များ) သည် အဓမ္မဝတ္ထု ၁၀ ပါးကို ဟောပြောပြီး ကျင့်သုံးနေထိုင်ကြသည်ဟု သတင်းစကားကို ကြားရသောအခါ အရှင်ယသသည် ‘ငါသည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ပျက်စီးခြင်းကိုကြားရပါလျက် ကြောင့်ကြမဲ့နေခြင်းငှာမသင့်ပေ။ ငါသည် ယခုပင်သွား၍ အဓမ္မဝါဒီ အလဇ္ဇီတို့ကို နှိမ်နင်းပြီး ဝိနယဓမ္မကို ပြပေအံ့ဟု ကြံလျက် ဝေသာလီပြည်သို့ ကြွလေသည်။ ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းတို့သည် ဥပုသ်နေ့၌ ကြေးဖလားကို ရေအပြည့်ထည့်၍ ရဟန်းတို့အလယ်၌ထားပြီးလျှင် “ဒါယကာတို့၊ သံဃာတော်အား သင်္ကန်း၊ သပိတ်စသော ပရိက္ခရာလိုအပ်သောအခါ အသုံးပြုရန် တစ်ကျပ်ဖြစ်စေ၊ ငါးမူးဖြစ်စေ၊ တစ်မတ်ဖြစ်စေ၊ တစ်ပဲဖြစ်စေပေးလှူကြပါ”ဟု ပြောဆိုကာ အလှူခံလေသည်။ထိုသို့ ငွေအလှူခံသည်ကို အရှင်ယသမထေရ်မြင်တော်မူ၍ “ဒါယကာတို့ မပေးလှူကြနှင့် ရွှေငွေသည် ရဟန်းများအားမအပ်၊ ရဟန်းသည် ရွှေငွေကိုမသာယာကောင်း၊ အလှူမခံကောင်း”ဟု တားမြစ်တော်မူသည်။ အလှူခံရသော အနာမာသဝတ္ထုတို့ကို နောက်တစ်နေ့၌ ရဟန်းများအား ဝေပုံကျ ခွဲဝေ၍ပေးသည်။ အရှင်ယသအတွက် ဝေပုံကျပေးရာ အရှင်ယသက “ငါ့ရှင်တို့... ငါ့အတွက် ငွေဖြင့် အစုအဖို့ မရှိပါ။ ငါသည် ငွေကို မသာယာပါ”ဟု မိန့်တော်မူပြီး လက်မခံ။အရှင်ယသကို ပဋိသာရဏီယကံ၊ ဥက္ခေပနီယကံတို့ပြုကြခြင်းဝေသာလီပြည်သား ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းတို့သည် စည်းဝေးကြပြီးလျှင် “ငါ့ရှင်တို့... အရှင်ယသသည် သဒ္ဓါတရားနှင့်ပြည့်စုံသော ဒါယကာများကို ဆဲရေးရေရွတ်သည်။ မကြည်ညိုအောင် ပြုလုပ်သည်။ ယခုအရှင်ယသကို ပဋိသာရဏီယကံပြုကြကုန်အံ့”ဟု ပြောဆို တိုင်ပင်ပြီး ပဋိသာရဏီယကံ ပြုကြသည်။အရှင်ယသက ဒါယကာများအား ဓမ္မဝိနယကို ရှင်းလင်းပြောကြားသဖြင့် ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းတို့သည် “အရှင်ယသသည် သံဃာကမသမုတ်ဘဲ၊ သံဃာ၏အပြစ်ကိုပြောသည်။ အရှင်ယသကို ဥက္ခေပနီယကံ ပြုကြစို့”ဟု ပြောဆိုစီစဉ်နေကြစဉ် အရှင်ယသသည် ကောင်းကင်သို့ပျံတက်၍ ကောသမ္ဗီပြည်သို့ ကြွတော်မူသည်။ထို့နောက် အရှင်ယသသည် ပါဝါပြည်နှင့် အဝန္တိဒက္ခိဏပထတိုင်းတို့၌ သီတင်းသုံးတော်မူကြသော သံဃာများထံ တမန်စေလွှတ်၍ “အရှင်ဘုရားတို့၊ ကြွလာတော်မူကြပါ၊ အဓိကရုဏ်းကို ငြိမ်းအေးအောင် ဆောင်ရွက်တော်မူကြပါ၊ အရှင်ဘုရားတို့… ယခု တပည့်တော်တို့သည် မသူတော်တရား မထွန်းကားမီ၊ သူတော်ကောင်းတရားမကွယ်ပမီ၊ ဝိနည်းမဟုတ်သောတရား မထွန်းကားမီ၊ ဝိနည်းတရားမကွယ်ပမီ၊ အဓမ္မဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့ အားမရှိကုန်မီ၊ ဓမ္မဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့ အားမနည်းကုန်မီ၊ အဝိနယဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့ အားမရှိကုန်မီ၊ ဝိနယဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်တို့ အားမနည်းကုန်မီ ဤအဓိကရုဏ်းကို ဖြေရှင်းကြပါကုန်စို့”စသည့် တိုက်တွန်း ချက်များနှင့်အတူ အဓိကရုဏ်းဖြစ်ပုံအလုံးစုံကို လျှောက်ထားစေသည်။အဓိကရုဏ်းဖြစ်ပုံသတင်းကိုကြားရသဖြင့် ပါဝေယျကတိုင်းသား ဓုတင်ဆောင် ရဟန္တာခြောက်ကျိပ်၊ အဝန္တိဒက္ခိဏပထတိုင်းသား ရဟန္တာရှစ်ကျိပ်ရှစ်ပါးတို့ ကြွရောက်၍ စုဝေးမိသောအခါ “ဤအဓိကရုဏ်းသည် အလွန်ခက်ထန် ရဲရင့်လှသည်။ မိမိတို့ဘက်ကအားရှိအောင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရှာကြဦးမည်နည်း”ဟု တိုင်ပင်တော်မူကြသည်။ ပိဋကသုံးပုံ နှုတ်ငုံဆောင် ရဟန္တာအရှင်ရေဝတမထေရ်ကို ပင့်ရန် သဘောတူတော်မူကြသည်။ သောရေယျမြို့၌ အရှင်ရေဝတသည် သံဃာတော်များ တိုင်ပင်ပြောဆိုသံကို ဒိဗ္ဗသောတအဘိညာဉ်ဖြင့် ကြားတော်မူသဖြင့် ရဟန္တာအများ ဆုံမိလောက်ရာ သဟဇာတိမြို့တိုင်အောင် ကြွတော်မူသည်။ အရှင်ယသတို့လည်း သဟဇာတိမြို့သို့ ရောက်လာကြ၍ အရှင်ရေဝတအား ဝဇ္ဇီတိုင်းသား ရဟန်းများ၏ အဓမ္မဝတ္ထု ၁ဝ ပါး အကြောင်းကို လျှောက်ထားရာ အရှင်မြတ်က ဝိနည်းတော်နှင့် မညီကြောင်း မိန့်ကြားတော်မူသည်။ အရှင်ယသက ထိုအဓိကရုဏ်းကို ငြိမ်းအောင် ဆောင်ရွက်ကြပါစို့ဟု လျှောက်ထားရာ အရှင်ရေဝတက သဘောတူတော်မူသဖြင့် အဓိကရုဏ်းစ၍ ဖြစ်ရာဌာန၌ ဆုံးဖြတ်မှသာ ဤအဓိကရုဏ်း ပြီးပြတ်မည်ဟု တိုင်ပင်၍ ဝေသာလီပြည်သို့ ကြွတော်မူကြသည်။အရှင်သဗ္ဗကာမိမဟာထေရ်ထံသို့ထိုအချိန်က ဝေသာလီပြည်၌ အရှင်အာနန္ဒာ၏ အတူနေတပည့် ဘုရားရှင်ကို ဖူးတွေ့လိုက်ရသော ဝါတော် ၁၂၀ ရှိသော သံဃာ့ဦးစီးအရှင်သဗ္ဗကာမိမဟာထေရ်ကြီး သီတင်းသုံးတော်မူသည်။ အရှင်ရေဝတ၊ အရှင်သမ္ဘူတထေရ်တို့သည် အရှင်သဗ္ဗကာမိ မဟာထေရ်ကြီးထံ ကြွရောက်၍ ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းများ၏ အဓမ္မဝတ္ထု ၁၀ ပါး ဟောပြောကျင့်သုံးပုံအလုံးစုံကို လျှောက်ထားကြသည်။ အရှင်သဗ္ဗကာမိ မဟာထေရ်က ဝဇ္ဇီတိုင်းသား ရဟန်းတို့ဝါဒသည် ဝိနည်းနှင့်ဆန့်ကျင်သော အဓမ္မဝါဒသာဖြစ်ကြောင်း မိန့်တော်မူသည်။ ထို့နောက် အဓိကရုဏ်းဆုံးဖြတ်ရန်အတွက် ရဟန္တာမထေရ် ရှစ်ပါးတို့ကို ရွေးချယ်တော်မူကြသည်။ ထိုအရှင်မြတ်တို့သည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာကို မီလိုက်၊ ဖူးတွေ့လိုက်ကြရသော အရှင်မြတ်များဖြစ်သည်။ဤသို့အားဖြင့် အရှင်ရေဝတသည် ဝဇ္ဇီတိုင်းသားတို့၏ အယူအဆ ၁၀ မျိုးကို တစ်ခုချင်းမေးလျှောက်ရာ အရှင်သဗ္ဗကာမိမထေရ်က တစ်ခုချင်းဖြေရှင်းတော်မူ၍ သံဃာတော်အရှင်မြတ်များက အဓမ္မဝတ္ထု၊ အဝိနယသာဖြစ်ကြောင်း ဆုံးဖြတ်တော်မူကြသည်။ ဤသို့ ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းများ၏ အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်တော်မူကြပြီး ဓမ္မဝိနယဒေသနာတော်ကို သင်္ဂါယနာတင်ရန်အတွက် တိပိဋကဓရ ပဋိသမ္ဘိဒါပတ္တရဟန္တာအရှင်မြတ် ၇၀၀ ကို ရွေးချယ်တော်မူကြသည်။ဒုတိယသင်္ဂါယနာတင်ချိန်ရဟန္တာအရှင်မြတ် ၇၀၀ တို့သည် ဝေသာလီပြည် ဝါလိကာရုံကျောင်း၌ သာသနာတော် နှစ် ၁၀၀ ပြည့် ကဆုန်လပြည့်နေ့မှစ၍ နတ်တော်လတိုင်အောင် ရှစ်လပတ်လုံး အရှင်ယသထေရ် အမှူးပြု၍ ဓမ္မဝိနယတို့ကို သင်္ဂါယနာတင်တော်မူကြသည်။ သင်္ဂါယနာတင်ရာ၌ သာသနာ့ဒါယကာမှာ ကာလာသောကမင်းဖြစ်သည်။ ကာလာသောက မင်းသည်မူလက အဓမ္မဝါဒီတို့ကို ကြည်ညိုကိုးကွယ်သော်လည်း နောက်တွင် ဓမ္မဝါဒီ ရဟန်းတော်တို့ကို ကြည်ညိုကာ ဒုတိယသင်္ဂါယနာ၏ ဒါယကာဖြစ်လာခြင်းဖြစ်သည်။စင်ပြိုင်သင်္ဂါယနာအရှင်ယသအမှူးပြုသော ရဟန္တာအရှင်မြတ်များသည် (၁)မြတ်ဗုဒ္ဓ ပညတ်တော်မမူခဲ့သည်တို့ကို ထပ်မံပညတ်ခြင်း မပြုရန်၊ (၂) ပညတ်တော်မူပြီးသော သိက္ခာပုဒ်များကို ပယ်နုတ်ခြင်းမပြုရန်၊ (၃) ပညတ် တော်မူခဲ့သည့်အတိုင်း ကျင့်သုံးနေထိုင်ရန်ဟူသော ပထမသင်္ဂါယနာတင် မထေရ်မြတ်တို့၏ မူဝါဒသုံးရပ်အတိုင်း ဒုတိယသင်္ဂါယနာတင်တော်မူခဲ့ပြီး ဓမ္မစက်၊ အာဏာစက်ဖြင့် ဝဇ္ဇီတိုင်းသား ရဟန်းများကို နှင်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ဝဇ္ဇီတိုင်းသားရဟန်းတို့သည် မိမိတို့နှင့် သဘောတူသောအသင်းအပင်းကို စုပေါင်း၍ ကောသမ္ဗီပြည်၌ ပထမသင်္ဂါယနာတင်၍ အတည်ပြုထားသော ဘုရားဟော ပါဠိတော်တို့ကို သူတို့အလိုကျ ပြုပြင်၍ စင်ပြိုင်သင်္ဂါယနာတင်ခြင်းဖြစ်သည်။ သံဃာ ၁၀၀၀၀ (တစ်သောင်း)ဖြင့် သင်္ဂါယနာတင်သဖြင့် “မဟာသင်္ဂီတိသင်္ဂါယနာ”ဟု အမည်ကိုခံယူကြ၍ မဟာသံဃိကဂိုဏ်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ မဟာသင်္ဂီတိဂိုဏ်းဟူ၍လည်းကောင်း ခေါ်ဆိုကြသည်။ ပထမ သင်္ဂါယနာတင် သံဃာတော်များ အဆက်အနွှယ်ကို ထေရဝါဒဂိုဏ်းဟုခေါ်သည်။ ဒုတိယသင်္ဂါယနာတင်သောအခါ ထေရဝါဒမှခွဲထွက်၍ မဟာသံဃိကဂိုဏ်း (မဟာသင်္ဂီတိ) ဂိုဏ်းဟုကွဲပြားလာသည်။ ထေရဝါဒဂိုဏ်း၊ မဟာသံဃိကဂိုဏ်း (မဟာသင်္ဂီတိဂိုဏ်း)ဟု ဂိုဏ်းကြီးနှစ်ဂိုဏ်းဖြစ်လာသည်။moi

၂၁ ရာစု၏ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဆက်သွယ်ရေး   အရှိန်အဟုန်ပြင်းစွာ ပြောင်းလဲလာသော ခေတ်ရေစီးကြောင်းထဲတွင် “လူငယ်နှင့် မျိုးချစ်စိတ်”ဟူသော ဝေါဟာရသည် ယခင်ကထက် ပိုမိုလေးနက်ပြီး ဆန်းသစ်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များဖြင့်   အသက်ဝင်လာခဲ့သည်။ ယနေ့ခေတ်လူငယ်များအတွက် မျိုးချစ်စိတ်ဆိုသည်မှာ သမိုင်းဟောင်းများကဲ့သို့လက်နက်စွဲကိုင် တိုက်ပွဲဝင်ခြင်းထက် ပိုမိုကျယ်ပြန့်ပြီး အပြုသဘောဆောင်သည့် “နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်ရေး”ကဏ္ဍသို့ သိသိသာသာ  ဦးတည်ပြောင်းလဲလာနေပြီဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ်မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်သည်   တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခြင်းထက် “တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ဖန်တီးခြင်း”ကို ရှေ့တန်းတင်ထားသည်။ လူငယ်တစ်ဦးသည် မိမိ၏အရည်အချင်း(Skill-based Contribution) ကို အသုံးချကာ လူ့အဖွဲ့အစည်း၏အခက်အခဲများကို ဖြေရှင်းပေးခြင်း၊ စီးပွားရေးအရ အင်အားတောင့်တင်းအောင်ကြိုးစားခြင်းနှင့်   ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ပညာရပ်ကိုဆည်းပူးကာ မိမိနိုင်ငံ၏ပုံရိပ်ကိုမြှင့်တင်ခြင်းတို့သည် ခေတ်မီသောနိုင်ငံတော်တည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၂၁ ရာစု လူငယ်တစ်ဦး၏ မျိုးချစ်စိတ်သည် စိတ်လှုပ်ရှားမှုသက်သက်(Emotion)မဟုတ်ဘဲ   နိုင်ငံတော်ကို အဘက်ဘက်မှ    တိုးတက်ခိုင်မာလာစေရန် ဉာဏ်ပညာနှင့်လုပ်အားကို ပေါင်းစပ်အသုံးချသည့် “လက်တွေ့ကျသော အမျိုးသားရေးတာဝန်”တစ်ရပ်အဖြစ် အသွင်ပြောင်းလဲလာခြင်းဖြစ်သည်။ခေတ်မီပညာရေးဖြင့် နိုင်ငံကိုမြှင့်တင်ခြင်းယနေ့ခေတ်သည်  ဗဟုသုတနှင့် အတတ်ပညာများအရှိန်အဟုန်ဖြင့် ထွန်းကားနေသော “ပညာခေတ်”ဖြစ်သည်နှင့်အညီ အရည်အချင်းပြည့်ဝသည့် ပညာတတ်လူငယ်များပေါများခြင်းသည် နိုင်ငံတော်၏ အားကိုးရဆုံးသော အင်အားပင်ဖြစ်သည်။ မျိုးချစ်စိတ်ရှိသော လူငယ်တစ်ဦးသည်  မိမိ၏ပညာရည်မြင့်မားရေးကို   ကိုယ်ပိုင်အောင်မြင်မှုသက်သက်အဖြစ် မရှုမြင်ဘဲ နိုင်ငံတော်အတွက် တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်သောရေရှည်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု (Human Capital Investment)တစ်ခုအဖြစ်ခံယူရမည်။ မိမိတတ်မြောက်ထားသော နည်းပညာ၊ ဆေးပညာ၊ အင်ဂျင်နီယာ အတတ်ပညာ သို့မဟုတ် အနုပညာစသည့်ပညာရပ်များဖြင့်  မိမိနိုင်ငံသားများ၏လူမှုစီးပွားဘဝကို လက်တွေ့ကျကျမြှင့်တင်ပေးခြင်းသည်   စိတ်ကူးယဉ်မှုထက်သာလွန်သည့်အဆင့်မြင့်သော မျိုးချစ်စိတ်ပင်ဖြစ်သည်။ထို့ပြင်   ခေတ်သစ်လူငယ်တစ်ဦးသည် မိမိ၏ ဒေသတွင်းအခြေအနေ၌သာ နစ်မွန်းမနေဘဲ ကမ္ဘာ့အခြေအနေနှင့် နိုင်ငံတကာတွင် ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများကို မျက်ခြည်မပြတ်လေ့လာနားလည်နေရမည်။မိမိနိုင်ငံ၏အားသာချက်နှင့် အားနည်းချက်များကို ကမ္ဘာ့စံနှုန်းများနှင့်ယှဉ်ထိုးကြည့်ရှုပြီး  မိမိနိုင်ငံကို မည်သည့်လမ်းကြောင်းဖြင့်     တိုးတက်အောင် လုပ်ဆောင်ရမည်နည်းဆိုသော ခိုင်မာသည့် Vision (မျှော်မှန်းချက်)ရှိခြင်းသည် နိုင်ငံတော်ကိုအနာဂတ်တွင် ဦးဆောင်မည့်  ခေါင်းဆောင်ကောင်းတို့၏ အရည်အချင်းပင်ဖြစ်သည်။ အသိပညာကိုအခြေခံသည့်  ထိုမျှော်မှန်းချက်များကသာ နိုင်ငံတော်ကို ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် ဝင့်ထည်စေမည်ဖြစ်သည်။ယဉ်ကျေးမှုနှင့်တီထွင်ဖန်တီးမှုပေါင်းစပ်ခြင်းလူငယ်များသည် မိမိတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုကို ရှေးဟောင်းပုံစံခွက်ထဲ၌သာ ပိတ်လှောင်ထားရမည့် အရာတစ်ခုအဖြစ်မရှုမြင်ဘဲ ခေတ်ရေစီးကြောင်းနှင့်အညီ ဆန်းသစ်တီထွင်ကာ ဖော်ဆောင်တတ်သည့် “ယဉ်ကျေးမှု သံတမန်များ”ဖြစ်ရန် လိုအပ်သည်။ မိမိနိုင်ငံ၏ထူးခြားလှသောအစားအစာများ၊ လက်ရာမြောက်လှသော   ရိုးရာအဝတ်အထည်များနှင့်ချစ်စဖွယ်  ဓလေ့ထုံးတမ်းများကို  လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာ(Digital   Platform)များမှတစ်ဆင့် တီထွင်ဖန်တီးမှုရှိသော  Content   များအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ  ကမ္ဘာကသိအောင်ချပြခြင်းသည် ခေတ်သစ်နည်းပညာကိုအသုံးပြု၍ မျိုးချစ်စိတ်ကို လက်တွေ့ကျကျဖော်ပြခြင်းပင်ဖြစ်သည်။အထူးသဖြင့် ဂလိုဘယ်လိုက်ဇေးရှင်း(Globaliza-tion)ခေတ်ကြီးတွင် ကမ္ဘာနှင့်ရင်ပေါင်တန်းနိုင်ရန် အခြားသော နိုင်ငံခြားဘာသာ စကားများကို သင်ယူဆည်းပူးရမည် ဖြစ်သော်လည်း မိမိတို့၏ဖြစ်တည်မှု အစဖြစ်သော မိခင်ဘာသာစကားကိုမပျောက်ပျက်အောင် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်းသည် စာပေနှင့်  ဘာသာစကားအပေါ်ထားရှိသော အလေးနက်ဆုံးသောတန်ဖိုးထားမှုဖြစ်သကဲ့သို့   အမျိုးသားရေး လက္ခဏာကိုကာကွယ်ခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။ မိမိတို့၏ အနုပညာနှင့်ဘာသာစကားကို ခေတ်မီနည်းပညာဖြင့် ပေါင်းစပ်၍  တန်ဖိုးမြှင့်တင်နိုင်ခြင်းသည်သာ  နိုင်ငံတော်၏ “နူးညံ့သော အင်အား(Soft Power)”ကို တည်ဆောက်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။လူမှုရေးတာဝန်သိခြင်းစစ်မှန်သော နိုင်ငံချစ်စိတ်ရှိသည့်လူငယ်တစ်ဦးသည် မိမိကိုယ်ကျိုးထက်  မိမိပတ်ဝန်းကျင်နှင့်လူ့အဖွဲ့အစည်းအပေါ်    စာနာထောက်ထားမှု (Empathy)အပြည့်ရှိသူဖြစ်ရမည်။   မျိုးချစ်စိတ်ဆိုသည်မှာ   စိတ်ကူးယဉ်အယူအဆသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မိမိပတ်ဝန်းကျင်ရှိ လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးသည့် စေတနာ့ဝန်ထမ်း(Volunteer) လုပ်ငန်းများတွင် လက်တွေ့ကျကျပါဝင်ဆောင်ရွက်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ပျက်စီးမှုကို ကာကွယ်သည့် စိမ်းလန်းသောလှုပ်ရှားမှုများ၊ နွမ်းပါးသည့်ကလေးငယ်များအတွက် ပညာဒါနပြုခြင်းနှင့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ  ကြုံတွေ့ရချိန်တွင် ကိုယ်ကျိုးစွန့်၍ ကူညီကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများ၌ တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခြင်းတို့သည်  နိုင်ငံတော်ကိုလက်တွေ့ကျကျ ချစ်မြတ်နိုးခြင်း၏ ပြယုဂ်များပင်ဖြစ်သည်။ယနေ့ခေတ်  ဒစ်ဂျစ်တယ်ကမ္ဘာတွင်  သတင်းတု၊ သတင်းမှားများနှင့် အမုန်းစကားများကို ပြတ်ပြတ်သားသား ဆန့်ကျင်ခြင်းသည်လည်း အရေးကြီးသော မျိုးချစ်စိတ်တစ်ရပ်ပင်ဖြစ်သည်။   မိမိနိုင်ငံသားအချင်းချင်း စိတ်ဝမ်းကွဲ သံသယပွားစေမည့် မဟုတ်မမှန်သတင်းများကို ဆင်ခြင်တုံတရားမဲ့စွာ မဖြန့်ဝေဘဲ  အချက်အလက်အမှန်များဖြင့် စနစ်တကျ ခုခံကာကွယ်ခြင်းသည် လူမှုအဖွဲ့အစည်းတည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးအတွက်  အလွန်အရေးပါသည်။ အွန်လိုင်းပေါ်တွင် အမုန်းတရားများကို မျိုးစေ့မချဘဲ အမှန်တရားနှင့်အပြုသဘောဆောင်သော ဆွေးနွေးမှုများဘက်မှ   ခိုင်ခိုင်မာမာရပ်တည်ခြင်းဖြင့်သာ စည်းလုံးညီညွတ်သော    နိုင်ငံတော်သစ်ကို တည်ဆောက်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။စီးပွားရေးအရ အားပေးကူညီခြင်း“ပြည်တွင်းဖြစ်ကို အားပေးပါ”ဟူသော စကားရပ်သည် ကြွေးကြော်သံမျှသာမဟုတ်ဘဲ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ထိန်းသိမ်းပေးသည့် အလွန်ထိရောက်သော   မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ပြယုဂ်တစ်ခုဖြစ်သည်။  မိမိနိုင်ငံအတွင်းရှိ  ဒေသတွင်းလုပ်ငန်းငယ်များ(Local Business)ကို အစဉ်တစိုက် ပံ့ပိုးကူညီခြင်းနှင့်    ပြည်တွင်းထုတ်ကုန်များကို ဂုဏ်ယူစွာသုံးစွဲခြင်းသည် နိုင်ငံခြားသုံးငွေစီးဆင်းမှုကိုဟန့်တားပေးရုံသာမက  မိမိနိုင်ငံ၏စီးပွားရေးသံသရာကို  အရှိန်အဟုန်ဖြင့်  လည်ပတ်စေကာ ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုကဏ္ဍကို ပိုမိုခိုင်မာတောင့်တင်းစေသည်။ထို့ပြင်  လူငယ်များအနေဖြင့်  စွမ်းဆောင်ရှင်စိတ်ဓာတ်(Entrepreneurship)ကို အရင်းခံကာ မိမိနိုင်ငံ၏သယံဇာတနှင့် အရင်းအမြစ်များကို အခြေခံသည့်လုပ်ငန်းသစ်များ   ဖန်တီးလာခြင်းသည် တိုင်းပြည်အတွက် အလွန်အရေးပါသော အပြောင်းအလဲတစ်ခုဖြစ်သည်။ မိမိတို့ကိုယ်တိုင် လုပ်ငန်းရှင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများဖြစ်လာပြီး အလုပ်အကိုင်အခွင့် အလမ်းသစ်များစွာကို   ဖန်တီးပေးနိုင်ခြင်းဖြင့် အရည်အချင်းရှိသောလူငယ်များ ပြည်ပနိုင်ငံများသို့ အလုပ်သွားရောက်လုပ်ကိုင်မှုကို   လျှော့ချပေးနိုင်မည်ဖြစ်သည်။   ဤကဲ့သို့  မိမိနိုင်ငံသားများ၏ လုပ်အားနှင့်တီထွင်မှုများကို  အပြန်အလှန်ယုံကြည်အား ပေးခြင်းဖြင့်သာ စီးပွားရေးအရ အမှီအခိုကင်းပြီး   ဝင့်ထည်ခံ့ညားသော  နိုင်ငံတော်သစ်ကို တည်ဆောက်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။“ခေတ်မီရမည်၊ ကမ္ဘာကိုကြည့်ရမည်၊ သို့သော် မိမိမြေကို    မမေ့ရ”ဟူသော   ခံယူချက်သည် ယနေ့ခေတ်လူငယ်များ ဆုပ်ကိုင်ရမည့်   အခြေခံမူဝါဒပင်ဖြစ်သည်။ လူငယ်တစ်ဦးအနေဖြင့် မိမိ၏အရည်အချင်းကိုမြှင့်တင်ခြင်း၊ ဗဟုသုတရှာမှီးခြင်းနှင့် မိမိကိုယ်ကိုတိုးတက်အောင်  ကြိုးစားနေခြင်းသည် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအောင်မြင်မှုသက်သက်မဟုတ်ဘဲ  နိုင်ငံတော်၏အင်အားကို    တစ်ဖက်တစ်လမ်းမှတစ်တပ်တစ်အား    တည်ဆောက်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း    လေးနက်စွာ နားလည်ထားရန် လိုအပ်သည်။စစ်မှန်သည့် မျိုးချစ်စိတ်ဆိုသည်မှာ အခြားသူများ သို့မဟုတ် အခြားသောအယူအဆများကို မုန်းတီးတိုက်ခိုက်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ မိမိနိုင်ငံသားအချင်းချင်းအပေါ်ထားရှိသော မေတ္တာတရား၊ စာနာနားလည်မှုနှင့်  မိမိနိုင်ငံကို   ယခင်ထက် ပိုမိုတိုးတက်စေလိုသော စိတ်ဆန္ဒအမှန်သာဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူငယ်များအနေဖြင့်  မိမိတို့၏ရင်ထဲမှ အားကောင်းသော   မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ကို   လက်တွေ့ကျသောလုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့်ပေါင်းစပ်၍    မြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီးကို ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် ဝင့်ထည်ပြီး သာယာဝပြောသော   နိုင်ငံအဖြစ်သို့  အတူတကွ တည်ဆောက်ကြပါစို့ဟု ရည်ရွယ်ရေးသားလိုက်ရပါသည်။     ။ MWD