ဂိုင်ယာနာ သို့မဟုတ် ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာ အပြည့်ဝဆုံး နိုင်ငံ

Nature Food ဂျာနယ်မှ လတ်တလော ဖော်ပြခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ရပ်အရ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံပေါင်း ၁၈၆ နိုင်ငံ အနက် ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံသည် စားနပ်ရိက္ခာထုတ်လုပ်မှုတွင် မိမိနိုင်ငံအတွက် ပြည့်စုံလုံလောက်မှု အရှိဆုံးဖြစ်သည့် တစ်ခုတည်းသောနိုင်ငံအဖြစ် ရပ်တည်နိုင်သော နိုင်ငံဖြစ်ပါသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ နိုင်ငံစိုက်ပျိုးရေး ထွက်ကုန်များ သည် သွင်းကုန်များအပေါ် မှီခိုခြင်း လုံးဝမရှိဘဲ ၎င်း၏လူဦးရေ၏ အာဟာရလိုအပ်ချက်များကို ပြည့်စုံလုံလောက်စွာ ဖြည့်ဆည်းနိုင်စွမ်းရှိခြင်းဖြစ်ပါသည်။

CARICOM ၏ 'Vision 25 by 2025' ဆိုင်ရာလုပ်ငန်းစဉ်မှာ ကာရေဘီယံဒေသ၏ စားနပ်ရိက္ခာ တင်သွင်းမှု ကုန်ကျစရိတ်ကို လျှော့ချရန် ရည်ရွယ်ပြီး ဒေသတွင်း၏ "ပေါင်မုန့်ခြင်းတောင်း" ဟု ခေါ်တွင်သည့် ဂိုင်ယာနာ နိုင်ငံက‌ အဆိုပါကြိုးပမ်းမှုကို ဦးဆောင်လျက် ရှိပါသည်။

ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံက စားနပ်ရိက္ခာဖူလုံရေးကို မည်သို့ အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်နေသလဲ

ဂိုင်ယာနာ၏ တိုးတက်လာမှုမှာ အစိုးရ၏ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍအတွက် ထိရောက်သော ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများပေါ်တွင် အခြေခံထားသည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်မှစတင်၍ ဘဏ္ဍာရေးနှစ် အသုံးစရိတ်များသည် ၄၆၈ ရာခိုင်နှုန်းခန့် မြင့်တက် လာခဲ့သည်ဟု သိရပါသည်။

ဆန်စပါးထုတ်လုပ်မှု

၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် အစိုးရသည် ဆန်စပါးကဏ္ဍအတွက် ဂိုင်ယာနာ ဒေါ်လာ ၄၃၀.၉ သန်း သတ်မှတ်ခဲ့ပါသည်။ မျိုးစေ့ထုတ်လုပ်မှု စွမ်းရည်ကို တိုးမြှင့်ခဲ့ပြီး နှစ်စဉ် ဆန်အိတ်ပေါင်း ၁၅၂,၀၀၀ အထိ ရောက်ရှိခဲ့ကာ ဈေးကွက် လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းနိုင်ခဲ့ပါသည်။

မွေးမြူရေးနှင့် ရေလုပ်ငန်း

တိုးတက်လာသော မွေးမြူရေးနှင့် ရေလုပ်ငန်းများကို ပံ့ပိုးရန်အတွက် စိုက်ပျိုးရေး ဝန်ကြီးဌာနမှ Broiler Breeder Project ကို စတင်ခဲ့ပြီး ထိုစီမံကိန်းမှ လယ်သမား ၅,၅၀၀ ကျော်အား ပံ့ပိုးပေးနိုင်ခဲ့သည်။ Mon Repos ရှိ Satyadeow Sawh Aquaculture Station ကို ဧက ၁၄ အထိ ချဲ့ထွင်ခဲ့ပြီး အမှတ် ၂၊ ၃၊ ၄၊ ၅ နှင့် ၆ ရှိ ငါးဖမ်းဆိပ်ကမ်းများကို ဂိုင်ယာနာဒေါ်လာ ၃၀၀ သန်းခန့် ကုန်ကျမှုဖြင့် အဆင့်မြှင့်တင်ပေးခဲ့ပါသည်။ အစိုးရ သည် မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းကို အားဖြည့်ရန်အတွက် ဂိုင်ယာနာ ဒေါ်လာ ၁.၇ ဘီလီယံ သတ်မှတ်ခဲ့ရာ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် အဆိုပါကဏ္ဍသည် ၂၄.၆% ကြီးထွားမှုရှိခဲ့ပြီး ကြက်၊ ဝက်၊ အမဲနှင့်နို့ထွက်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်မှုတွင် သိသာစွာ တိုးတက်မှုများ ရှိခဲ့သည်။ အဆိုပါတိုးတက်မှုသည် မျိုးရိုးမွေးမြူရေး အစီအစဉ်များ မြှင့်တင်ခြင်းနှင့် ရောဂါ ကာကွယ်ထိန်းချုပ်ရေး ထိရောက်မှုတို့ကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ပြင် ရေငန်ရေလုပ်ငန်းမှာလည်း ၁၃.၇% ချဲ့ထွင် နိုင်ခဲ့ပါသည်။

ပျားမွေးမြူရေး

ပျားမွေးမြူရေးကဏ္ဍတွင် ပျားအိမ်ပေါင်း ၅၀၀ ကို ပျားမွေးမြူသူ ၁,၃၄၄ ဦးထံ ဖြန့်ဝေပေး နိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ သိသာ ထင်ရှားသော တိုးတက်မှုဟု ဆိုရပါမည်။ ပျားရည်ထုတ်လုပ်မှုသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်က ၂,၆၀၀ ဂါလန်ရှိခဲ့ရာ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် ဂါလန် ၃၀,၀၀၀ နီးပါးအထိ တစ်ဟုန်ထိုး မြင့်တက်လာခဲ့ပါသည်။

ပြောင်းနှင့် ပဲပုပ်စိုက်ပျိုးရေး

၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ပြောင်းနှင့် ပဲပုပ်စိုက်ပျိုးရန်အတွက် ဧက ၁၀,၀၀၀ ခန့် သတ်မှတ်ခဲ့ ပါသည်။ ထိုပမာဏမှာ ၂၀၂၅ ခုနှစ်မတိုင်မီ ဧက ၂၅,၀၀၀ အထိ တိုးမြှင့်သွားရန် မျှော်မှန်း ထားပြီး တစ်နှစ်လျှင် နှစ်ကြိမ်စိုက်ပျိုးရန် အစီအစဉ်များ ရှိပါသည်။ ထိုသို့ချဲ့ထွင်မှုကို အထောက်အကူပြု ပံ့ပိုးရန်အတွက် ကားလမ်း ၄၀ ကီလိုမီတာ ဖောက်လုပ်ခြင်း အပါအဝင် အခြေခံအဆောက်အအုံများအတွက် ဂိုင်ယာနာ ဒေါ်လာ ၁.၂ ဘီလီယံကျော် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခဲ့ပါသည်။

မူဝါဒဆိုင်ရာ အစီအမံများနှင့် လယ်သမားများအား ပံ့ပိုးမှုများ

စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍတိုးတက်လာမှုကို ပိုမိုထိရောက်စေရန်အတွက် အစိုးရက စိုက်ပျိုးရေး စက်ကိရိယာများမှ စျေးကွက်ရောင်းချမှုအခွန် (VAT) ကို ရုပ်သိမ်းပေးခဲ့ပါသည်။ ထို့ပြင် ဂိုင်ယာနာသမ္မတ Dr. Mohamed Irfaan Ali က ထုတ်လုပ်မှုတိုးတက်စေရန်အတွက် လယ်သမားများအား တစ်ဧကလျှင် မြေဩဇာတစ်အိတ် ပေးအပ်ခြင်းဖြင့် ဂိုင်ယာနာ ဒေါ်လာ ၂ ဘီလီယံတန်ဖိုးရှိ မြေဩဇာပံ့ပိုးမှု အစီအစဉ်ကို မိတ်ဆက်ပေးခဲ့ပါသည်။

ပဲမျိုးစုံစိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်မှု

လယ်သမားများ၏ ဝင်ငွေလမ်းကြောင်းများ ရရှိလာစေရန်အတွက် သမ္မတ Ali က Berbice မြစ်ဝှမ်းဒေသတွင် အနီရောင်ပဲနှင့် black-eyed peas ပဲများ စိုက်ပျိုးရန်အတွက် ၂၀၂၅ ခုနှစ် ကုန်ခါနီးတွင် မြေယာ ၁,၀၀၀ ဧက လုပ်ငန်းလည်ပတ်စေမည့် အစီအစဉ်များ ကြေညာခဲ့ပါသည်။ လက်ရှိတွင် Ebini၊ Kimbia နှင့် ပတ်ဝန်းကျင် ကျေးရွာများမှ လယ်သမား ၇၇ ဦးသည် အနီရောင်ပဲ ၆၆၃ ဧက စိုက်ပျိုးလျက်ရှိပါသည်။

သမ္မတက အစပိုင်းအဆင့်တွင် နိုင်ငံတော်၏လိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းရန်အတွက် အနည်းဆုံး ဧက ၈,၀၀၀ လိုအပ်ကြောင်း ပြောကြားထားပါသည်။ ဧကတစ်ခုလျှင် အနီရောင်ပဲ ၁,၆၀၀ ပေါင်ခန့် ထွက်ရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းရပြီး နှစ်စဉ်ထုတ်လုပ်မှုတွင် ၁.၆ သန်းပေါင် ထပ်တိုးနိုင်လာမည်ဖြစ်ပါသည်။

လူငယ်များ ပါဝင်မှု

လူငယ်များ ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှုသည် စိုက်ပျိုးရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်၏ အခြေခံ အုတ်မြစ်ဖြစ်နေဆဲဖြစ်ပါသည်။ စိုက်ပျိုးရေးဆန်းသစ်တီထွင်မှုနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ဖော်ဆောင်မှု အစီအစဉ် (AIEP) မှတစ်ဆင့် လူငယ်အစီအစဉ် ပါဝင်သူ ၇၀ ရာခိုင်နှုန်း ကျော်သည် စိုက်ပျိုးရေးဆိုင်ရာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များအဖြစ် ပြောင်းလဲလာခဲ့ကြ ပါသည်။ အစီအစဉ်တွင် ပန်းဂေါ်ဖီ၊ မုန်လာဥနီနှင့် ပန်းဂေါ်ဖီစိမ်းကဲ့သို့သော မြင့်မား တန်ဖိုးရှိသော သီးနှံများ အတွက် အရိပ်ရအိမ် ၂၀၀ ကျော် ဆောက်လုပ်ရာတွင် ပံ့ပိုးပေး ခဲ့သည်။

၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်မှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍသည် နည်းဗျူဟာကျသော ရင်းနှီး မြှုပ်နှံမှုများနှင့် ခိုင်မာသော မူဝါဒကြောင့် တည်တံ့ခိုင်မြဲသော တိုးတက်မှုနှင့်အတူ စုံလင်ကွဲပြားသော အောင်မြင်မှု များကို ရရှိခဲ့သည်။ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စားနပ်ရိက္ခာစနစ်များ ဖိအားပိုမိုကြုံတွေ့နေရချိန်တွင် ဂိုင်ယာနာ၏ စားနပ် ရိက္ခာ ကိုယ်တိုင်ပြည့်ဝမှု ပုံစံသည်ကား ဒေသတွင်းနှင့် ဒေသပြင်ပတွင် ဦးဆောင်သော နမူနာ တစ်ရပ်အဖြစ် မျက်ဝါးထင်ထင် တွေ့မြင်ရပါမည်။

ဆောင်းပါးရှင် - ဦးကျော်ဇေယျ၊ ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ဝန်ကြီးဌာန (၃)

ကိုးကား- ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာန